II SA/Ka 1680/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant referent stażysta Aleksandra Żmudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2004 r. sprawy ze skargi A. N. i A. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21.04.1999 roku, wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Ka 1189/98 – uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ż. z dnia [...] roku w przedmiocie pozwolenia na budowę pawilonu handlowego branży skórzano – obuwniczej wraz z przyłączami, zlokalizowanego na działce nr [...] z Ż. W uzasadnieniu Sąd wyraził pogląd, iż po myśli art. 28 Prawa budowlanego dopiero ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych, a bez uzyskania stwierdzenia ostateczności takiej decyzji inwestor nie może rozpocząć realizacji inwestycji po upływie 14 dni od daty jej doręczenia. Ponieważ z akt sprawy wynika, że organ odwoławczy został przed wydaniem zaskarżonej decyzji zawiadomiony o zrealizowaniu " pod klucz" spornego obiektu, to potwierdzenie tego faktu czyniło bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, zaś o losie budynku należy rozstrzygnąć w odrębnym postępowaniu. Rozpoznając sprawę ponownie Prezydent Miasta Ż. decyzją z dnia [...] roku umorzył postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę pawilonu na działce [...]w Ż., na podstawie art. 105 kpa. W uzasadnieniu organ podał, iż w związku z wyrokiem NSA w sprawie II SA/Ka 1189/99 uznał, że postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, co skutkuje jego umorzeniem. Inwestorzy – A. i A. N. w odwołaniu wnieśli o uchylenie decyzji organu I instancji bowiem w ich ocenie pawilon został wybudowany zgodnie z prawem. Budowa pawilonu została rozpoczęta po wydaniu decyzji w I instancji przez Prezydenta Miasta oraz po wydaniu dziennika budowy. Okoliczności te potwierdzają legalność rozpoczęcia budowy. Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ż. z [...]r. W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 105 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy powołał wyrok NSA z 21.04.1999 r. sygn. akt II SA/Ka 1189/98 z którego wynika, iż niedopuszczalne jest realizowanie obiektu na podstawie niedostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro doszło do wykonania obiektu właśnie w oparciu o taką decyzję, to jak wynika z powołanego wyroku, postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe. Z kolei bezprzedmiotowość postępowania przesądza – stosownie do art. 105 § 1 kpa o jego umorzeniu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. i A. N. ponownie podnieśli, iż do budowy spornego pawilonu przystąpiono w oparciu o pozwolenie na budowę wydane przez organ I instancji i po otrzymaniu od tego organu dziennika budowy. Inwestor działał w przekonaniu ostateczności decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem skarżących przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ nie wyjaśnił skutków wniesienia odwołania od pozwolenia na budowę z [...]r. bezpośrednio do Wojewody, co spowodowało brak informacji o tym odwołaniu i usprawiedliwione przekonanie organu I instancji i inwestora o prawomocności decyzji o pozwoleniu na budowę. Nadto skarżący zarzucili organom obu instancji naruszenie art. 10 § 1 kpa i art. 9 kpa przez brak wezwania skarżących do zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem kwestionowanych decyzji i pouczenia o prawie wypowiedzenia się odnośnie zebranych dowodów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. nr 74, poz. 368 z zm.) Ustawa ta utraciła moc z dniem 1.01.2004 r., na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 z zm.). Stosownie do art. 97 § 1 w/w ustawy, sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ). Skarga w niniejszej sprawie – w ocenie składu orzekającego – nie zasługuje na uwzględnienie. Z akt administracyjnych, w tym odwołania, a także skargi wynika, że obiekt pawilonu handlowego został co najmniej w stanie surowym zrealizowany w oparciu o decyzję organu I instancji, która nie posiadała przymiotu ostateczności. Rozpoznając obecną skargę skład orzekający stosownie do art. 99 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest związany oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu NSA wydanym przed dniem 1.01.2004 r. Identyczne związanie dotyczy organu administracji publicznej. W niniejszej sprawie charakter związania organu i obecnego składu sądu wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21.04.1999 r. sygn. akt II SA/Ka 1189/98. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd stwierdził, iż zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego dopiero ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych, a o ostateczności przesądza uzyskanie przez inwestora stwierdzenia ostateczności takiej decyzji przez wydający ją organ, a nie upływ 14 dni od daty doręczenia decyzji. Zrealizowanie zamierzenia inwestycyjnego przed ostatecznością decyzji o pozwoleniu na budowę czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. W świetle powyższego wyroku, który zresztą w omawianym zakresie pozostaje w pełnej zgodności z poglądami orzecznictwa ( np. wyrok NSA z 16.09.1999 r., sygn. akt II SA/Ka 1987/97 ) udzielenie pozwolenia na budowę zrealizowanego obiektu było niedopuszczalne, a samo postępowanie bezprzedmiotowe, co zasadnie spowodowało jego umorzenie zaskarżoną decyzją w oparciu o art. 105 kpa. Zarzuty skarżących - iż do realizacji inwestycji doszło w oparciu o decyzję organu I instancji, co do ostateczności której przekonany był organ ją wydający i inwestor – nie mają znaczenia dla obecnego postępowania i wydania pozwolenia na budowę. Z tego względu na podstawie art. 151 p.s.a. skarga podlegała oddaleniu. su.