II SA/Ka 1754/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant st. sekr. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi R.G., E.G., B.S., A.S. na postanowienie Wojewody Ś. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza Miasta T.G. z dnia [...]r. [...] oraz orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 2. zasądza od Wojewody Ś. na rzecz skarżących kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. We wniosku z dnia [...]r. E. i P. małżonkowie S. domagali się wydania pozwolenia na budowę obejmującego rozbudowę ich jednorodzinnego domu przy ul. [...] w T.G. na działce nr [...], polegającą na nadbudowie użytkowego poddasza. Wnioskowi temu sprzeciwili się współwłaściciele budynku przy ul. [...] w T.G. R. i E. G. oraz B. i A. S. twierdząc, że nadbudowa budynku małżonków S. nie jest możliwa bez uszkodzenia dachu ich budynku, na co oni nie wyrażają zgody. Podnieśli również, iż zaskarżyli do sądu decyzję ustalającą dla spornej inwestycji warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Wnioskowi sprzeciwiła się również właścicielka działki przy ul. [...] zwracając uwagę na sporną granicę działek i ewentualne dodatkowo zacienienie związane z podwyższeniem budynku małżonków S. W piśmie z dnia [...]r. E. i P. małżonkowie S. wnieśli o zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na w/w przebudowę dachu ich budynku stwierdzając, że kierują "do rozstrzygnięcia sądowego" sprawę nieprawidłowego usytuowania dachu sąsiedniego budynku. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Burmistrz T.G. z powołaniem się na treść art. 98 i art. 101 kpa zawiesił na wniosek E. i P. S. postępowanie w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu stwierdził, że do czasu usunięcia nieprawidłowości "w budynku sąsiednim" nie ma możliwości wydania decyzji w sprawie pozwolenia na nadbudowę budynku małżonków S. W zażaleniu na to postanowienie R. i E. G. oraz B. i A. S. podtrzymali swój wcześniejszy sprzeciw co do możliwości nadbudowy budynku przy ul. [...] Nr [...] i stwierdzili, że w istniejącej sytuacji faktycznej i prawnej powinna być wydana decyzja odmowna co do zamierzeń inwestycyjnych małżonków S. Wojewoda Ś. odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że budynek małżonków S., objęty wnioskiem o pozwolenia na nadbudowę wraz ze zmianą konstrukcji dachu, graniczy bezpośrednio z budynkiem autorów zażalenia, przy czym krawędź dachu sąsiedniego budynku, wraz z rynną, wykracza poza lico ściany granicznej – ponad budynkiem małżonków S. Uniemożliwia to wykonanie projektowanej nadbudowy. Stanowi to zdaniem organu odwoławczego określoną w art. 97 § 1 pkt 4 kpa przesłankę zawieszenia postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Wydanie orzeczenia w przedmiocie pozwolenia na budowę zależy bowiem od uprzedniego rozstrzygnięcia przez Sąd zagadnienia wstępnego – co do spornej granicy między działkami. Nie można wykluczyć zdaniem organu II instancji konieczności zweryfikowania w trybie nadzwyczajnym decyzji o pozwoleniach na budowę sąsiednich budynków. W skardze do sądu R. i E.G. oraz B. i A. S. wnieśli "o kasację wszystkich dotychczas wydanych decyzji" akcentując, że w zaskarżonym postanowieniu nie podano, jakie to nieprawidłowości i odnośnie którego budynku, zostały z punktu widzenia prawa budowlanego stwierdzone. Nieprawidłowości te nie dotyczą na pewno ich budynku. Zarzucili też tendencyjność rozpatrujących przedmiotową sprawę organów administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie powołując się na uzasadnienie zawarte w zaskarżonym postanowieniu. E. i P. S. wnieśli o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna jakkolwiek zasadniczo z innych względów niż w niej sformułowano, które Sąd nie będąc związany jej wnioskami i zarzutami (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) wziął pod rozwagę z urzędu. W związku z treścią uzasadnienia zaskarżonego postanowienia należy zdaniem Sądu przyjąć, że zostało ono oparte na treści art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowania gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W takiej zaś sytuacji organ wydający takie orzeczenie powinien jednoznacznie określić jakie to zagadnienie wstępne i przez jaki inny organ lub sąd powinno być rozstrzygnięte. Z obowiązkiem w tym przedmiocie koresponduje też treść art. 100 § 1 kpa zgodnie z którym organ administracji publicznej, który zawiesił z takiej przyczyny postępowanie, wystąpi równocześnie do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwie stronę do wystąpienia o to w oznaczonym terminie. Wymogi określone w tych przepisach nie zostały w niniejszej sprawie spełnione. Jak już bowiem stwierdzono organy obu instancji nie sprecyzowały jaka to inna sprawa i przez jaki organ lub sąd powinna być wcześniej rozstrzygnięta. Tym bardziej nie wykazały, że bez wcześniejszego rozstrzygnięcia takiej właśnie sprawy nie jest możliwe rozpoznanie wniosku małżonków S. o udzielenie im pozwolenia na przebudowę i nadbudowę ich budynku mieszkalnego. Organy orzekające nie zobowiązały też stron do wystąpienia z żądaniem rozstrzygnięcia konkretnego sporu. Według zgodnych oświadczeń stron obecnych na rozprawie sądowej w dniu 9 czerwca, nie toczyło się i nie toczy się żadne postępowanie w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu co do pozostawienia dachu budynku skarżących w dotychczasowym kształcie. Organy obu instancji nie wykazały też, że istnieją przeszkody prawne w rozpoznaniu wniosku małżonków S. o udzieleniu im pozwolenia na budowę. Merytoryczne rozpoznanie tego wniosku nie musi bowiem polegać tylko na jego uwzględnieniu. Nie może ulegać też wątpliwości, że w sprawie nie zachodziła podstawa zawieszenia postępowania określona w art. 98, który to przepis został powołany w postanowieniu organu I instancji. Nie zostało bowiem wykazane aby zawieszeniu nie sprzeciwiały się pozostałe strony postępowania. Wprost przeciwnie w świetle treści pism procesowych skarżących należało przyjąć, że domagali się oni wydania merytorycznego rozstrzygnięcia o odmowie udzielenia wnioskodawcom pozwolenia na proponowaną przez nich przebudowę i nadbudowę. Wobec powyższego postanowienia organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z zm.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rozważy organ I instancji w pierwszej kolejności, czy istotnie rozpoznanie wniosku małżonków S. o pozwolenie na nadbudowę poddasza zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia konkretnego zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Jak już wcześniej zwrócono uwagę zagadnienie to musi być sprecyzowane zarówno co do przedmiotu jak i organu lub sądu, który ma je rozstrzygnąć. O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200 i art. 202 § 2 ustawy p.p.s.a., a w przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 152 tej ustawy.