II SA/Ka 1864/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie: WSA Włodzimierz Kubik asesor WSA Iwona Bogucka (spr.) Protokolant: st. sekr. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2004 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę; Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w K. zatwierdził projekt budowlany i wydał dla małżonków M. i M. P. pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, położonego na działkach nr [...] i [...] w O., przy ul. K. Decyzja ta została utrzymana przez Wojewodę [...] rozstrzygnięciem z dnia [...]. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach wyrokiem z dnia 9 kwietnia 1998 r. wydanym w sprawie o sygn. II Sa/Ka 1121/96, stwierdził nieważność decyzji organów obu instancji. Orzekając ponownie w sprawie, Starosta Powiatowy w K. stwierdził, że inwestorzy w roku [...] rozpoczęli budowę i wykonali fundamenty budynku na podstawie nieprawomocnej decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z powyższym Starosta decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie i przekazał sprawę do organów nadzoru budowlanego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] nakazał wstrzymanie robót budowlanych. Z akt sprawy nie wynika, czy w następstwie tej decyzji były podejmowane jakiekolwiek dalsze działania i rozstrzygnięcia. Dnia [...] inwestorzy wystąpili natomiast do Starosty Powiatowego w K. z kolejnym wnioskiem o udzielenia pozwolenia na budowę a organ podjął w tej sprawie postępowanie i wezwał inwestorów do uzupełnienia złożonej dokumentacji. Decyzją z dnia [...] Starosta Powiatowy w K. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla M. i M. P., dotyczące budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w O. przy ul. K. Odwołanie od tej decyzji złożył A. K., właściciel działki nr [...] , na rzecz którego działka inwestorów oznaczona numerem[...], obciążona jest służebnością przechodu i przejazdu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej projektu zagospodarowania działki i w tym zakresie umorzył postępowanie oraz zatwierdził nowy projekt zagospodarowania działki, a w pozostałej części decyzję utrzymał w mocy. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach wyrokiem z dnia 1 października 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 2264/99 uchylił decyzję Wojewody, wskazując iż brak jest podstaw do ustalania przez organy administracji projektu zagospodarowania działki nr [...], na którym to projekcie wytyczono przebieg służebności przechodu i przejazdu dla działki nr [...], w sytuacji gdy przebieg służebności był sporny i nie został wytyczony przez właściwy organ egzekucyjny. Kolejną decyzją z dnia [...] Wojewoda Ś., działając jako organ II instancji, uchylił decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przy rozpoznawaniu sprawy należy uwzględnić okoliczność, że wytyczenie spornej służebności nie należy do kompetencji organów administracji, brak jest zatem podstaw do zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki [...], na którym zaznaczono przebieg służebności Starosta Powiatowy w K. decyzją z dnia [...] po ponownym rozpoznaniu wniosku M. i M. P. z dnia [...] o udzielenie pozwolenia na budowę, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu organ I instancji, po opisaniu przebiegu dotychczasowego postępowania, podał że wniesienie skargi do Sądu na ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nie spowodowało wstrzymania prowadzenia robót budowlanych i dnia [...] inwestor zgłosił ich zakończenie, załączając wymagane dokumenty, co organ potwierdził pismem z dnia [...] zawierającym przyjęcie zgłoszenia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego na działce nr [...]w O. W aktach sprawy znajduje się dołączone do dziennika budowy potwierdzenie zgłoszenia użytkowania budynku mieszkalnego z dnia [...] wystawione przez Starostę Powiatowego w K. Wobec powyższego prowadzenie postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę organ uznał za bezprzedmiotowe, nie można bowiem rozpoznawać wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę dla inwestycji, która została już zrealizowana. Odwołanie od tej decyzji złożył A. K., który wniósł o jej uchylenie i rozpoznanie sprawy zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku NSA z dnia 1 października 2001 r., sygn. akt II Sa/Ka 2264/99 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewoda Ś. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając ją za zgodną z art. 105 § 1 k.p.a.. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że bezspornym w sprawie jest, iż inwestorzy zakończyli realizację inwestycji, a Starosta Powiatowy w K. potwierdził przyjęcie budynku do użytkowania, co czyni rozpoznawanie wniosku u udzielenie pozwolenia na budowę bezprzedmiotowym. W skardze skierowanej do Sądu A. K. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody[...] z dnia [...] zarzucając jej naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy prawo budowlane oraz art. 145 kodeksu cywilnego. W uzasadnieniu skarżący wskazał na uprzednio wydane w sprawie wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego i uznał, że zaskarżoną decyzją został pozbawiony służebności a zrealizowana budowa narusza prawo. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podkreślając bezprzedmiotowość prowadzenia postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji gdy objęta wnioskiem inwestycja została już zrealizowana i zgłoszona do użytkowania. Odnosząc się do kwestii służebności przechodu i przejazdu, organ podał, że zaskarżona decyzja w prawo to nie ingeruje. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w dniu [...] uczestnicy postępowania M. i M. P. wnieśli o oddalenie skargi i wyjaśnili, że w sprawie wydane zostały prawomocne orzeczenia sądów powszechnych, znoszące poprzednią służebność gruntową i ustanawiające nowy przebieg drogi koniecznej, która nie koliduje z inwestycją, na dowód czego przedłożyli kopie wydanych wyroków. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) roboty budowlane, poddane reglamentacji prawa budowlanego, można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Z brzmienie tego przepisu należy zatem wnosić, że proces inwestycyjny winien być poprzedzony wydaniem decyzji, która otwiera inwestorowi drogę do wykonywania robót budowlanych. Przedmiotem pozwolenia jest bowiem określenie, jaki obiekt i w jakim miejscu może zostać wykonany w oparciu o podlegający zatwierdzeniu projekt budowlany. Decyzja o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych może zatem dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych przez inwestora przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę. ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2000 r., sygn. akt IV SA 11 64/98, LEX 53387). W sytuacji bowiem, gdy obiekt został już wybudowany, bezprzedmiotowym jest zarówno zatwierdzanie projektu budowlanego, jak i wyrażanie ex post stanowiska organu co do dopuszczalności powstania obiektu. Należy przy tym podkreślić, że bezprzedmiotowość zachodzi wyłącznie w zakresie wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę już istniejącego obiektu, nie zaś wszelkich innych kwestii, mogących wyniknąć w związku z istnieniem tego obiektu na gruncie konkretnego stanu faktycznego. W rozpatrywanym przypadku bezsporną okolicznością w sprawie jest, że obiekt budowlany został wykonany i zgłoszony do użytkowania, a organ administracji potwierdził dokonane zgłoszenie użytkowania obiektu. W tej sytuacji organy administracji nie miały podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę i prawidłowo uznały, że postępowanie to, jako bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 k.p.a. podlegało umorzeniu. Mając na uwadze przedstawione wyżej argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.