II SA/Ka 1870/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie: WSA Włodzimierz Kubik Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi M.W., J.W., M.W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę Starosta [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 151 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę warsztatu krawieckiego przy ul. [...] w B., wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w B. Postępowanie w sprawie prowadzone było z wniosku A. i J.S. W uzasadnieniu przyjętego rozstrzygnięcia wskazał, że ulica [...] mocą stosownej uchwały Gminnej Rady Narodowej w W. z dnia [...] ustanowiona została droga gminna i jest ujęta w wykazie dróg publicznych (gminnych) stanowiącym załącznik do uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w B. Nr [...] z dnia [...]. Ponadto wskazał, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu jednostek samorządu terytorialnego, a zajęte pod drogi publiczne stają się z mocy prawa własnością właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, które wypłaca gmina. Z tych powodów organ pierwszej instancji nie znalazł podstaw do uchylenia wcześniej wydanej decyzji. Decyzja ta podjęta została w następstwie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2002 r. sygn. akt II SA/Ka 1219/00, mocą którego uchylona została decyzja Wojewody [...] z dnia [...] i poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę warsztatu krawieckiego przy ul. [...] w B. W motywach tego wyroku Sąd nakazał organowi pierwszej instancji, zweryfikowanie występowania przesłanki uzasadniającej wznowienie wskazanego powyżej postępowania, w sprawie decyzji z dnia [...] tj. pozwolenia na budowę warsztatu krawieckiego. Zdaniem Sądu w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu administracyjnym nie brała udziału jedna ze stron tego postępowania, to organ administracji obowiązany jest do wznowienia postępowania, a następnie do zbadania, czy wskazana przesłanka występuje i jaki ma ona wpływ na podjętą decyzję. Odwołanie od decyzji tej wnieśli M. i J.W. oraz M.W. W motywach odwołania wskazali, że organ pierwszej instancji przewlekle prowadził postępowanie, nadto zaznaczyli iż przedmiotowa droga [...] jest drogą prywatną i stanowi jedynie dojazd do posesji przy niej się znajdujących. W dalszej części odwołania, odwołujący się podnieśli kwestie nie związane z wydaną decyzją, a odnoszące się do nieprawidłowego funkcjonowania organów terenowych, a w szczególności dotyczące Wójta Gminy W. oraz urzędników urzędu gminy. W końcowej części odwołania zaznaczyli, iż dotąd A. i J.S. nie otrzymali zwrotu kosztów wynikających z wyżej wskazanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił wskazaną powyżej decyzję organu pierwszej instancji w części obejmującej podstawę prawną i w tym zakresie zastosował przepisy art. 146 § 2 i art. 151 § 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz uchylił wskazaną decyzję w sentencji orzeczenia i w zamian tego orzekł, że odmawia uchylenia decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] znak [...] jako, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, stwierdzając równocześnie, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie stwierdził, iż w dniu wydania decyzji z [...] przez Kierownika Urzędu Rejonowego w B. A. i J.S. byli właścicielami działki wchodzącej w skład działek tworzących ulicę [...] i z tego powodu winni uczestniczyć jako strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę warsztatu krawieckiego na rzecz T.P. Z uwagi na nie zapewnienie A. i J.S. udziału we wskazanym postępowaniu, Kierownik Urzędu Rejonowego w B. wydając tę decyzję naruszył prawo. Jednocześnie organ odwoławczy ustalił, że wskazany warsztat krawiecki został wybudowany, a inwestor otrzymał pozwolenie na jego użytkowanie. Nadto organ ten ustalił, że w wyniku decyzji Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] Gmina W. nabyła z mocy prawa z dniem [...] własność nieruchomości drogowej tj. ulicy [...] w B. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]. Z tego powodu ulica [...] jest drogą publiczną, a państwo P. nie muszą uzyskać zgody właścicieli poszczególnych nieruchomości zajętych pod tę drogę na poruszanie się po niej, a wybudowany warsztat nie powoduje naruszenia interesu osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Z przedstawionych powodów nowa decyzja w sprawie pozwolenia na budowę musiałaby odpowiadać w swej istocie decyzji dotychczasowej. W końcowej części uzasadnienia organ odwoławczy odniósł się do zarzutów zamieszczonych w odwołaniu a niezwiązanych bezpośrednio z decyzją organu pierwszej instancji. Z decyzją Wojewody [...] nie zgodzili się M. i J.W. oraz M.W. i wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze tej podnieśli, iż o tym, że decyzja z [...] wydana została z naruszeniem prawa, to wiedzieli już [...] lat temu, jednakże organy administracji nie podejmowały żadnych działań, które wyeliminowały by tę wadliwą decyzję. Zasadnicza część skargi poświęcona została prezentacji krzywd jakie skarżący doznali od organów administracji, które jednakże nie były związane z wydaniem decyzji z dnia [...] lecz spowodowane zostały wykonaniem telefonu do Wojewody [...] w ramach walki z korupcją oraz nieprawidłowościami w funkcjonowaniu organów w gminie W. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy przywołał analogiczną argumentację jaką zamieścił w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72,l poz. 652) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, nie wykazała by zaskarżona decyzja nie odpowiadała wymogom prawa, a tylko w takim przypadku Sąd obowiązany jest skargę uwzględnić. W pierwszej kolejności należy rozważyć, czy wszystkim skarżącym w rozpatrywanej sprawie przysługuje przymiot strony postępowania sądowoadministracyjnego. Stosownie do treści art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Zatem tylko legitymowanie się interesem prawnym daje możliwość skutecznego dochodzenia przed sądem administracyjnym weryfikacji rozstrzygnięcia organu administracji. Jak wynika z akt sprawy, skarga została wniesiona przez rodzeństwo M. i J.W. oraz ich matkę M.W., jednakże mocą umowy darowizny, sporządzonej w formie aktu notarialnego, z dnia [...] M.W. jako właścicielka nieruchomości położonej w B. składającej się z pgr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni [...] m2 stanowiącej gospodarstwo rolne z zabudowaniami, objętą księgą wieczystą Kw Nr [...] podarowała po połowie M. i J.W. Przedmiotem umowy darowizny stała się działka [...] wchodząca w skład ulicy [...] oraz działka [...] granicząca ze wskazaną ulicą, a na której znajdują się zabudowania. W świetle tych ustaleń M.W. nie będąc już właścicielką wskazanych nieruchomości nie legitymuje się interesem prawnym w sprawie dotyczącej możliwości korzystania ze wskazanych powyżej działek. Skoro M.W. nie legitymuje się interesem prawnym, to tym samym nie jest uprawniona do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, z tego powodu też nie przysługuje jej status strony w toczącym się postępowaniu. Deklarowane zainteresowanie przedmiotową sprawą nie może stanowić podstawy do przyznania tej skarżącej statusu strony. Ze wskazanego powodu skargę M.W. należało oddalić. W drugiej kolejności należy odnieść się do zarzutów zamieszczonych w skardze do sądu administracyjnego. Jak zostało to zaznaczone powyżej skarżący w skardze poza ogólnymi zastrzeżeniami kierowanymi pod adresem organów administracji publicznej nie zawarli żadnych konkretnych zarzutów pod adresem zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie skarżących dotyczące ich wiedzy o wadliwości decyzji z dnia [...], dla rozpatrywanej sprawy nie jest istotne, ponieważ kontrolą Sądu objęta była jedynie decyzja Wojewody [...] z [...]. Z tego powodu Sąd zobowiązany był po myśli art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie będąc związany zarzutami i wnioskami przeprowadzić kontrolę legalności zaskarżonej decyzji. Kolejnym zagadnieniem wymagającym odniesienia się jest kwestia zachowania terminu uruchomienia postępowania wznowieniowego przez A. i J.S. Jak wynika to z akt pierwszego postępowania dotyczącego wznowienia postępowania, które znalazły odzwierciedlenie w treści uzasadnienia przywołanego powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2002 r. A. i J.S. o istnieniu decyzji o pozwoleniu na budowę dowiedzieli się [...] a stosowny wniosek do organu administracji wpłynął w dniu [...] a zatem dochowany został termin przewidziany art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego do uruchomienia postępowania. Podnoszone natomiast w skardze przejawy niezadowolenia z działalności w szczególności organów Gminy W. z uwagi na zakres sądowej kontroli nie może stanowić przedmiotu zainteresowania Sądu i muszą być pominięte. Jak zasadnie wskazał to organ odwoławczy, istota wznowienia postępowania polega na tym, że sprawa trafia do stadium postępowania rozpoznawczego, a decyzję kończącą wznowione postępowanie wydaje się jak gdyby sprawa nie była dotychczas rozstrzygnięta. Jednocześnie należy zauważyć, że stosownie do treści art. 151 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. A po myśli art. 146 § 2 tegoż Kodeksu nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji w zakresie przywołanej podstawy prawnej, ponieważ podstawa prawna wykorzystana przez Starostę [...] do wydania decyzji administracyjnej z dnia [...]. była wadliwa. Przyjęta przez organ odwoławczy podstawa prawna, jak również przyjęte nowe rozstrzygnięcie są prawidłowe. Za uznaniem prawidłowości przywołanej podstawy prawnej i sentencji rozstrzygnięcia organu odwoławczego przemawia to, że skoro w wyniku wznowienia postępowania ustalono, iż A. i J.S. nie brali udziału w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę warsztatu krawieckiego na rzecz T.P., to w sytuacji, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek zaistnienia okoliczności przewidzianych w art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, organ administracji winien ograniczyć się do wskazania, wydania decyzji z naruszeniem prawa i przywołania w podstawie prawnej art. 151 § 2 w związku z art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem organu odwoławczego przesłanką uzasadniającą przyjęcie, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej jest to, że mocą decyzji Wojewody [...] z dnia [...] oraz decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody ulica [...] z mocy prawa stała się drogą gminną i tym samym właściciele warsztatu krawieckiego nie muszą uzyskiwać zgody właścicieli drogi na dojazd do własnej nieruchomości. Należy podkreślić, iż Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 września 2002 r. sygn.akt I SA 229/01 oddalił skargę M.W. i J.W. na powyższą decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Podniesione okoliczności powstały już po wydaniu decyzji z dnia [...], jednakże wywołały daleko idące skutki prawne, obok których nie można przejść obojętnie. Nadto należy wskazać, że gdy pominie się te okoliczności i weźmie się pod uwagę stan prawny i faktyczny istniejący w dniu wydania wskazanej powyżej decyzji, to i tak nowo wydana decyzja winna być identyczna z dotychczasową, ponieważ wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowego warsztatu zgodne było z planem zagospodarowania przestrzennego gminy oraz przepisami prawa budowlanego, a budynek wybudowany został zgodnie z przewidzianymi wymogami, co znalazło odzwierciedlenie w stosownej decyzji o pozwoleniu na jego użytkowanie wydanej przez Starostę [...] [...]. Zdaniem Sądu podnieść należy również i tę okoliczność, że od dnia ogłoszenia decyzji z dnia [...] upłynęło już pięć lat, a stosownie do postanowień art. 146 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest to bezwzględna przesłanka ograniczająca możliwość uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. SW