II SA/Ka 191/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-03-23
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji ma obowiązek z urzędu rozważyć możliwość odroczenia wykonania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego na podstawie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r., czy też wniosek w tym zakresie musi złożyć strona?Ratio decidendi
Organ administracji nie ma obowiązku z urzędu rozważać możliwości odroczenia wykonania nakazu rozbiórki na podstawie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. Decyzja w przedmiocie odroczenia rozbiórki zapada w odrębnym postępowaniu i wymaga złożenia wniosku przez stronę, która musi uzasadnić go przesłankami przewidzianymi w tym przepisie. Brak takiego wniosku ze strony skarżących nie podważa zgodności z prawem decyzji nakazującej rozbiórkę.Stan faktyczny
Skarżący M. i H. G. domagali się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę drewnianego budynku letniskowego, który został wybudowany bez pozwolenia na budowę na działce przeznaczonej w planie miejscowym pod łąki i pastwiska. Organy administracji uznały, że budowa była samowolą budowlaną, a lokalizacja obiektu na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę uzasadnia nakaz rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Skarżący podnosili, że doprowadzono do budynku prąd, uiszczają podatek od nieruchomości i oczekują na zmianę planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzucili organom pominięcie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. dotyczącego odroczenia rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia NSA Ewa Krawczyk /spr./ Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant stażysta Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2004r. sprawy ze skargi M. G. i H. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia [...] na podstawie art.37 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 38, poz.229 z zm./ w związku z art.103 ustawy z 7.07.1994r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89, poz.414 z zm./ -nakazał M. i H. G. rozbiórkę drewnianego budynku letniskowego usytuowanego na działce nr [...] w W.,
W uzasadnieniu podał, iż domek letniskowy został wybudowany przez E. G. w [...] bez pozwolenia na budowę. Od roku[...] domek wraz z działką nr [...] stanowi własność M. i H. G. Działka na której znajduje się domek położona jest na terenach przeznaczonych w planie miejscowym W. pod łąki i pastwiska, a więc na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę, co zgodnie z art.37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 roku przesądza o jego rozbiórce.
W odwołaniu M. i H. G. podkreślili iż do spornego domku, który służy celom rekreacyjnym, za zgodą władz gminnych doprowadzono prąd elektryczny. Podnosili, iż regularnie uiszczają podatek od nieruchomości i poczynając od roku [...] władze gminy nie zgłaszały żadnych zastrzeżeń co do tego obiektu.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] w oparciu o art.138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Jako jego podstawę wskazał przepisy art.37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r. w związku z art.103 ust.2 Prawa budowlanego z 1994r.
Domek letniskowy został bowiem wykonany w [...] roku bez pozwolenia na budowę, a działka na której jest usytuowany zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego znajduje się w jednostce strukturalnej G2 RZ d - tereny łąk i pastwisk /wypis i wyrys z planu miejscowego z 1984r. zmienionego uchwałą z 1993 roku/.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. i H. G. powtórzyli swoje stanowisko zawarte w odwołaniu i zarzucili organom pominięcie przy orzekaniu rozbiórki regulacji zawartej w art.39 Prawa budowlanego z 1974r. W tym zakresie wskazali na uchwałę NSA z 26.11. 2001r. – sygn. OPS 4/01. Podali także iż uzyskali informację o podjęciu przez Gminę W. procedury zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, co otworzy im możliwość złożenia stosownego wniosku o przekwalifikowanie gruntu.
W odpowiedzi na skargę organ podał, że sporny domek letniskowy zarówno zgodnie z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego miasta W. z 1984 roku ze zmianami, jak i planu poprzednio obowiązującego z 1969 roku zlokalizowany jest na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę. Nadto organ podał, że zgodnie z uzyskanymi informacjami w Urzędzie Miasta W. dla rejonu W., gdzie znajduje się działka [...] w [...] roku nie jest przewidywana zmiana planu zagospodarowania przestrzennego.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga w niniejszej sprawie wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. a postępowanie zostało przed tą datą zakończone. W związku z tym zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271 z zm./ podlega ona rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/.
W sprawie jest bezsporne, iż domek letniskowy znajdujący się na działce nr [...] w W., stanowiący obecnie własność skarżących, został wykonany w [...] bez pozwolenia na budowę. Teren na którym położona jest działka [...] nie był w okresie realizacji domku, ani podejmowania decyzji w sprawie przeznaczony pod zabudowę. Zgodnie z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. z 1969 roku działka [...] znajdowała się w jednostce planu oznaczonej symbolem Lsp-103 RZ – "tereny łąk i pastwisk bez zabudowy zagrodowej, dopuszcza się jedynie w uzasadnionych przypadkach budownictwo gospodarcze, związane z gospodarką pasterską /szałasy, stodoły/." Natomiast obecnie obowiązujący plan z 1984 roku ze zm. zawiera zapis m. innymi dla omówionej działki "tereny łąk i pastwisk". Użytki zielone IV-VI klasy bonitacyjnej położone w dolinach rzecznych oraz na stokach.
Należy pozostawić dotychczasowy sposób użytkowania.
Zapisy obu planów jednoznacznie świadczą, iż działka [...] nie była przeznaczona pod zabudowę, w szczególności o charakterze rekreacyjnym ani w dacie wykonania spornego obiektu, ani w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji.
Ponieważ obiekt wykonano przed dniem 1.01.1995r, wobec tego zgodnie z art.103 ust.2 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r. /Dz.U. nr 106 z 2000r., poz.1126 z zm./ likwidacja stwierdzonej samowoli następuje na podstawie ustawy Prawo budowlane z 24.10.1974r. /Dz.U. nr 38, poz.129 z zm./. Zgodnie z art.37 ust.1 pkt 1 tej ostatniej ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce gdy znajdują się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju.
Przepis powyższy oznacza, że w przypadku wykonania obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę /samowola budowlana/ na terenie, który zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, nie jest przeznaczony pod zabudowę właściwy organ zobowiązany jest orzec rozbiórkę tego obiektu.
Skoro więc budowa domku letniskowego w dacie jego realizacji wymagała zezwolenia na budowę /art.1 ust.4 pkt 1 i art.36 ust.1 Pr. budowlanego z 31.01.1961r. – Dz.U. nr 7 z 1961r., poz.46/, a został on wykonany bez tego pozwolenia na terenie na którym taka inwestycja nie była dopuszczona przez plan zagospodarowania przestrzennego to orzeczenie rozbiórki tego obiektu odpowiada wymogom art.37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r.
Rację mają skarżący iż w przypadku obiektu budowlanego którego budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 roku i którego przymusową rozbiórkę nakazano decyzją administracyjną wydaną po dniu 1 stycznia 1995r. na podstawie art. 37 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 24.10.1974r. – Prawo budowlane /Dz.U.nr 38, poz.229 z zm./ w związku z art.103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2000r. nr 106, poz.1126 z zm./ może mieć zastosowanie w przepis art.39 powołanej ustawy z dnia 24.10.1974r. – Prawo budowlane /uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 26.11, 2001r., OPS 4/01, ONSA 2002/2/58/.
Oznacza to iż organ administracji może odroczyć wykonanie przymusowej rozbiórki i zezwolić na czasowe wykorzystanie obiektu, oznaczając czas obowiązywania tego zezwolenia oraz sposób wykorzystania obiektu. Wydanie tej decyzji jest uzależnione od spełnienia określonych przesłanek, którymi są "względy społeczne lub gospodarcze przemawiające za celowością czasowego wykorzystania obiektu".
Skarżący na możliwości odroczenia rozbiórki w oparciu o omówiony art.39 wskazali dopiero w skardze, nie uzasadniając zresztą swego wniosku przesłankami przewidzianymi w tym przepisu. W ocenie składu orzekającego odroczenie nakazanej rozbiórki w oparciu o art,37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego w rozpoznawanej sprawie może nastąpić jedynie na wniosek skarżących z powołaniem na okoliczności z art.39 tego prawa , złożony właściwemu organowi.
Decyzja w przedmiocie odroczenia rozbiórki zapada bowiem w odrębnym postępowaniu, po wcześniejszym wydaniu decyzji nakazującej tą rozbiórkę,
Nie uwzględnienie z urzędu przez organ orzekający o rozbiórce regulacji zawartej w art.39 Prawa budowlanego z 1974r., z czego zarzut w istocie czynią skarżący organowi, nie podważa w żaden sposób zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Nie zasługują także na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi. Opłacanie podatków od nieruchomości, doprowadzenie energii elektrycznej i oczekiwanie na zmianę planu zagospodarowania przestrzennego nie mają bowiem wpływu na spełnienie przesłanek z art.37 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r., od których ustawodawca uzależnił wydanie decyzji o rozbiórce.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z 30.08.2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – oddalił skargę.
S/G
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło