II SA/Ka 1965/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-10-07

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Małgorzata Korycińska, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu może być wydana bez określenia warunków w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji oraz bez rozstrzygnięcia w przedmiocie uzasadnionych interesów osób trzecich, a także czy dopuszczalne jest zamieszczenie w niej zapisu o lokalizacji projektu zgodnie z przedłożoną propozycją zagospodarowania działki?
Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodnie z obowiązującą ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, musi obligatoryjnie określać warunki w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji oraz rozstrzygać o uzasadnionych interesach osób trzecich. Zamieszczenie w niej zapisu o lokalizacji projektu zgodnie z przedłożoną propozycją zagospodarowania działki jest niedopuszczalne, gdyż usytuowanie obiektu budowlanego jest rozstrzygane dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, chyba że plan miejscowy stanowi inaczej. Brak tych elementów stanowi naruszenie prawa materialnego, skutkujące uchyleniem decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący E. i R. N. zaskarżyli decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy B. o warunkach zabudowy dla budowy garażu wolnostojącego. Skarżący podnosili, że przed wydaniem decyzji dotyczącej planowanej inwestycji powinien być ustalony przebieg inwestycji liniowych (dróg), a zabudowa działki sąsiedniej uniemożliwi im poprowadzenie drogi na ich posesji. Wskazywali na naruszenie ich prawa własności.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. i orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana w całości. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżących kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

IISA/KA1965/08 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie NSA Małgorzata Korycińska Asesor WSA Małgorzata Walentek /spr./ Protokolant po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2004 r. sprawy ze skargi E. N. i R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] nr [...] i orzeka, że zaskarżona Decyzja nie może być wykonywana w całości, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżących kwotę [...] zł ([...] zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy B. ustalił dla M. i J. J. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie garażu wolnostojącego na działkach nr [...] i [...] położonych w B., przy ul.[...], jako inwestycji zgodnej z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy B. z [...] nr [...]. W odwołaniu od tej decyzji E. i R. N. wskazali, iż działka, której są właścicielami, graniczy z posesją p. J. Zwrócili uwagę na brak dróg dojazdowych na stoku H., gdzie działki te są zlokalizowane, co w przypadku ich nieruchomości powoduje ograniczenia w jej zagospodarowaniu. Zdaniem odwołujących się najpierw powinna być wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji liniowej w postaci dróg na stoku H. Decyzją z [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 17 i 18 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm., art. 2 ust 1, art. 40 ust. 1, art. 43 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ((Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji, że planowana inwestycja znajduje się na obszarze, który zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego gminy B. objęty jest jednostką strukturalną I TML 1 - "zabudowa mieszkaniowa i usługowa ...". Mając na względzie wskazane ustalenia planu oraz fakt, że planowana inwestycja obejmuje budowę garażu wolnostojącego, który stanowi urządzenie towarzyszące zabudowie jednorodzinnej, organ stwierdził zgodność tej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego. Jednocześnie zwrócił uwagę, iż na etapie postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przede wszystkim bada się, czy planowane zamierzenie jest zgodne z warunkami wynikającymi z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Natomiast kwestia warunków technicznych dotyczących planowanej budowy i jej dokładnej lokalizacji oraz konieczność przedłożenia przez inwestora ewentualnych oświadczeń właścicieli nieruchomości sąsiednich dotyczących zgody na realizację przedmiotowego zamierzenia stanowi przedmiot rozważań na etapie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Organ podkreślił, że kwestia realizacji układu drogowego na przedmiotowym terenie jest poza przedmiotem tego postępowania. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnieśli o uchylenie powyższej decyzji zarzucając jej naruszenie przepisów art. 7, art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, art. 1 Pierwszego Protokołu Dodatkowego Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, art. 1, art. 2, art. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz art.5, art. 6 i art. 7 ustawy prawo budowlane. Wskazali, że naruszone zostało ich prawo własności, albowiem przed wydaniem decyzji dotyczącej planowanej inwestycji powinien być ustalony przebieg inwestycji liniowych (dróg). Podali, że sprzeciwiają się zabudowie działki sąsiedniej, bowiem mają prawo do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób. Wskazali przy tym, że poprzez zabudowanie działki sąsiedniej garażem, nie będzie możliwe poprowadzenie drogi na ich posesji przy granicy działki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Podkreślił przy tym, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich, jak również nie rodzi prawa do terenu, a także nie upoważnia do rozpoczęcia prac budowlanych. Decyzja ta ma charakter promesy uprawniającej do uzyskania pozwolenia na budowę i jej celem jest stwierdzenie, czy zamierzona inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach przed 1 stycznia 2004r. Z tą datą uległ zmianie stan prawny i stosownie do art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652), dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w tej sytuacji jest właściwy do rozpoznania przedmiotowej skargi. Przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270) stanowi, że Sąd w zakresie swojej właściwości sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 145 § 1 tej ustawy, w przypadku gdy Sąd stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik prawy – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym zgodnie z art. 134 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd kontroli dokonuje również z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że skarga podlega uwzględnieniu, jeżeli niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych zaskarżony akt jest niezgodny z prawem. Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane przez skarżących. Przeprowadzając ocenę legalności zaskarżonej decyzji nie sposób było nie dostrzec uchybień przepisom prawa materialnego. Zgodnie z art. 42 ust. 1 obowiązującej na dzień wydania decyzji ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu powinna określać rodzaj inwestycji, warunki wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wynikające z przepisów szczególnych, jak również ustalenia w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich, linie rozgraniczające teren inwestycji w postaci załącznika graficznego. Należy więc stwierdzić, iż są to obligatoryjne elementy decyzji, zatem brak jest jakichkolwiek przesłanek prawnych, które uzasadniałyby ograniczenie treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu tylko do niektórych jej elementów. Przyjdzie wskazać, że decyzja organu pierwszej instancji nie określa warunków w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, za takie bowiem nie można uznać stwierdzenie "nie dotyczy". W decyzji tej również brak jest jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w przedmiocie uzasadnionych interesów osób trzecich. W rozstrzygnięciu zapadłym w pierwszej instancji w tej materii, zamieszczono nie nadający się do akceptacji zapis "do wiadomości właściciele działek ...". Za nie wpełni trafny należy uznać pogląd organu odwoławczego, że decyzja o warunkach zabudowy rozstrzyga w istocie, czy planowane zamierzenie jest zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego, mając charakter promesy, zaś pozostałe kwestie szczegółowe winny być rozstrzygnięte w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, bowiem taka decyzja wytycza także ogólne, podstawowe kierunki projektowanej inwestycji budowlanej, podlegające dalszym szczególnym ustaleniom przewidzianym w prawie budowlanym i w przepisach o warunkach technicznych. Dalej zauważyć należy, że w aktach sprawy brak jest załącznika do decyzji w postaci linii rozgraniczających teren inwestycji oraz oznaczenia graficznego, co uniemożliwiło ocenę prawidłowości tej decyzji w pełnym zakresie. Trzeba również wskazać na nie mający oparcia w przepisach prawa zapis w decyzji "lokalizacja projektowanego garażu zgodnie z przedłożoną propozycją zagospodarowania działki", tym bardziej, iż do wniosku o wydanie decyzji o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu inwestorzy załączyli plan zagospodarowania terenu wraz z uzgodnieniami, organ zaś w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż przedłożone przez inwestorów do wniosku załączniki – w tym w/w plan stanowią integralną część przedmiotowej decyzji. To wprowadzenie pozaprawnego elementu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, ma o tyle istotne znaczenie dla dokonywanej przez Sąd oceny, bowiem w myśl art. 47 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę. Wskazać dodatkowo należy, że w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania organ właśnie zgodnie z tym planem określił odległość garażu od granicy działki (1,5 m) z drogą stanowiącą służebność przejazdu, a w związku z tym zawarł wymóg złożenia oświadczenia przez właściciela działki sąsiedniej i użytkowników służebności drogowej, w sprawie wyrażenia zgody na proponowaną przez inwestorów lokalizację garażu już na etapie tego postępowania. Należy podkreślić, że wytyczenie położenia planowanej inwestycji następuje dopiero na etapie pozwolenia na budowę. W decyzji ustalającej warunki zabudowy nie określa się usytuowania obiektu budowlanego, chyba, że z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika taka konieczność. Przypadek taki nie zaistniał w rozpatrywanej sprawie. Ustalenia właściwego planu nie zawierają takich szczegółowych postanowień. Z tych więc przyczyn nie było podstaw do zamieszczania zapisu w decyzji dotyczącego lokalizacji garażu na działkach inwestora. Skoro dopiero na etapie postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę rozstrzygana jest kwestia faktycznego zlokalizowania inwestycji w granicach określonych w decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, to także w tym postępowaniu można się domagać oświadczeń właścicieli sąsiednich nieruchomości Mając powyższe na uwadze decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153,poz.1270). Wskazania do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań. Sąd działając na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o kosztach postępowania. Koszty te obejmują wpis od skargi w kwocie 10 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło