II SA/Ka 1969/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie NSA Wiesław Morys Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Urszula Smykała po rozpoznaniu w dniu 30 września 2004 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu o d d a l a s k a r g ę J.P. w dniu [...] złożył do Starosty Powiatu W. wniosek o rejestrację pojazdu samochodowego marki [...], nr silnika [...], nr nadwozia [...], rok produkcji [...] wraz z oryginałem niemieckiego dokumentu własności pojazdu ([...]). Organ administracyjny w dniu [...] dokonał jego rejestracji i wydał tablice rejestracyjne na ten pojazd. Wnioskiem z dnia [...] strona domagała się wydania oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu. Naczelnik Wydziału Komunikacji W. Starostwa Powiatowego pismem z dnia [...] udzielił stronie pisemnych wyjaśnień i w ich konkluzji odmówił wydania żądanego dokumentu. Strona w dniu [...] wniosła odwołanie w tej sprawie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które postanowieniem z dnia [...] nr [...] stwierdziło jego niedopuszczalność. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik Wydziału Komunikacji W. Starostwa Powiatowego, działając z upoważnienia Starosty na podstawie art. 111 § 1 i art. 123 K.p.a. postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówił uzupełnienia decyzji z dnia [...] w sprawie rejestracji pojazdu strony. W uzasadnieniu podniósł, że strona we wniosku o rejestrację pojazdu nie występowała o wydanie jakiegokolwiek dokumentu, dlatego kwestia ta nie była mogła być przedmiotem rozstrzygnięcia tej decyzji. Tym samym nie może być treścią jej uzupełnienia wnioskowanego przez stronę, gdyż nie znajduje oparcia w przepisie art. 111 § 1 K.p.a. Odwołaniem z dnia [...] strona wspierając się orzecznictwem sądowym wyraziła swoje niezadowolenie z podjętego rozstrzygnięcia oraz domagała się jego uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że żądanie strony określone jako uzupełnienie rozstrzygnięcia decyzji winno nastąpić w formie decyzji. Dlatego zakwalifikowało zaskarżone postanowienie jako decyzję, bowiem o charakterze rozstrzygnięcia nie decyduje nadana mu nazwa, lecz jego materialny charakter. Jednakże sam charakter żądanej czynności wydania oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu (Fahrzeugbriefu) wskazuje, że jest to czynność materialno-techniczna, o której organ nie orzeka w formie decyzji. W tym kontekście organ odwoławczy uznał, że stanowisko organu I instancji odmawiające uzupełnienia decyzji jest uzasadnione. Strona w dniu [...] złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. domagając się jej uchylenia i zasądzenia kosztów procesu. Zarzuciła jej niezgodność z prawem, gdyż żaden przepis prawa nie nakazuje zatrzymania w aktach sprawy oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu oraz bezprawność, z uwagi na brak rozstrzygnięcia o żądaniu wniosku w formie decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazało, że czynność wydania dokumentów stanowiących materiał dokumentujący zaistnienie przesłanek do rejestracji pojazdu, jako dowodów w sprawie konkretyzujących sytuację prawną podmiotu nie należy do procesu wydawania decyzji, gdyż jest to tylko czynność materialno – techniczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie może być uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada wymogom przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż mimo, że skarga została wniesiona podczas obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm./, to jednak podlega rozpoznaniu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz.1270, zwanej dalej w skrócie: "ustawa p.p.s.a."/. Konsekwencja taka wynika z przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz.1271/, który stanowi, że: "sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Przepisy te mają zastosowanie do przedmiotowej skargi, ponieważ została ona wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu [...]. Stosownie do art. 3 § 1 i § 2 pkt. 1 oraz art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. , a także art. 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, nie będąc związane zarzutami i wnioskami skargi. W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia organów administracyjnych wydane zostały na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 3 i ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.- Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. nr 98, poz. 602 z późn. zmianami), zwanej dalej w skrócie : "ustawą prawo o ruchu drogowym". Ich podstawę materialno-prawną stanowią nadto przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów( Dz. U. nr 59, poz. 632 z póź. zmianami), zwanego dalej w skrócie: "rozporządzeniem w sprawie rejestracji pojazdów" i przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000 r. w sprawie szczegółowych czynności organów związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach ( Dz. U. z 2001 r., nr 4, poz. 37), zwanego dalej w skrócie: "rozporządzeniem w sprawie czynności organów". Z przepisu art. 72 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym wynika, że rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie dowodu własności pojazdu i dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Odnosząc się do zarzutów skarżącego przypomnieć należy utrwalony pogląd, że ustawa nie precyzuje bliżej pojęcia "dowodu własności". Natomiast w wydanym w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 72 ust. 3 i art. 76 ust. 1 pkt 1 tej ustawy rozporządzeniu w sprawie rejestracji pojazdów, określa się jakie dokumenty stanowią dowód własności. Ponadto w przypadku zgłoszenia do pierwszej rejestracji pojazdu sprowadzonego z zagranicy stosownie do przepisów § 3 ust. 1 pkt 2 i § 5 tego rozporządzenia w sprawie rejestracji pojazdów właściciel m. in. dołącza do wniosku o rejestrację także dokument potwierdzający zarejestrowanie pojazdu albo jego wyrejestrowanie (z tłumaczeniem na język polski), jeżeli pojazd był zarejestrowany za granicą, a w przepisie § 7 tego rozporządzenia szczegółowo wskazano, co wydaje organ rejestrujący. To sam organ administracji ocenia, czy złożony dokument (dowód) jest wystarczający do potwierdzenia własności pojazdu, kierując się dyrektywą zawartą w art. 80 K.p.a. Wyrażona w tym przepisie swobodna ocena dowodów, aby nie została naruszona musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny, co prawidłowo uczyniono w zaskarżonej decyzji. Podkreślić należy, że przepisy rozporządzenia w sprawie czynności organów (§ 9 ust. 1 i załącznik nr 1 - § 1 ust. 6 i ust. 7 pkt 3) określają dokumenty, których nie zwraca się właścicielowi pojazdu i wynikające stąd obowiązki organu rejestrującego. Przepisy te wskazują jednoznacznie, że dokument zwraca się po wykonaniu jego kserokopii jedynie w przypadku ściśle określonym w tym rozporządzeniu. W niniejszej sprawie przepisy rozporządzenia w sprawie czynności organów wskazały tylko, że unieważnia się dokument potwierdzający zarejestrowanie pojazdu albo jego wyrejestrowanie w przypadku, gdy pojazd był zarejestrowany za granicą, ale nie zobowiązały one organu do jego wydania, czy też udostępnienia. Trafne jest zatem stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., że dokonanie uzupełnienia decyzji w zakresie żądanym przez skarżącego nie jest możliwe w świetle obowiązujących przepisów prawa. Powołane powyżej przepisy nie mogą bowiem stanowić podstawy materialno-prawnej do uznania, iż wydanie (lub odmowa wydania) oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu (Fahrzeugbriefu) winno nastąpić na rzecz skarżącego. Na wynik sprawy nie mogło też wpłynąć powoływane się przez skarżącego na względy natury życiowej, czy słusznościowej, bowiem mają one charakter pozaprawny i nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu bezprawności zaskarżonej decyzji i uznania czynności wydania wnioskowanego dokumentu za czynność materialno – prawną wskazać należy, że zgodnie z art. 1 pkt 1 i art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także zgodnie z ukształtowanym poglądem doktryny prawa administracyjnego i orzecznictwem sądowym, decyzja administracyjna jest formą załatwienia indywidualnej sprawy administracyjnej. Wydanie decyzji jest możliwe tylko wtedy, gdy prawo materialne przewiduje w określonym stanie faktycznym konkretyzację normy prawnej wobec indywidualnie określonego adresata poza aparatem administracyjnym, co jak wyżej wykazano nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie, gdyż prawo materialne w tym ujęciu, to obowiązujące normy prawa materialnego. Przepisy rozporządzenia w sprawie rejestracji pojazdów i rozporządzenia w sprawie czynności organów, nie mogły być podstawą prawną do rozstrzygnięcia w postaci decyzji o wydaniu (lub o odmowie wydania) oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu. Nie wskazuje na to ani ranga tych przepisów, ani charakter czynności, regulowanych przez te przepisy. Wydanie oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu samochodu oraz zgoda na tę czynności nie są, zdaniem sądu, czynnościami prawnymi, lecz technicznymi i dla ich realizacji nie jest potrzebna decyzja administracyjna. Zatem wniosek o wydanie oryginału niemieckiego dokumentu własności pojazdu nie uruchamia - zdaniem Sądu - postępowania jurysdykcyjnego. Tylko prawidłowo sformułowane żądanie z zakresu administracji publicznej, jako uprawnienie lub obowiązek wynikający wprost z przepisów prawa może być podstawą złożenia wniosku do organu administracyjnego w sprawie czynności lub bezczynności tego organu oraz innych czynności niż określonych w pkt 1 do 3 i pkt 8 art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. W tym stanie sprawy, z wyżej wymienionych względów Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.