II SA/Ka 2017/02

Sygn. akt 3 / II SA / Ka 2017 / 02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 lipca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie: NSA Anna Apollo (spr.) Asesor WSA Małgorzata Walentek Protokolant: sekretarza sądowy Beata Jacek po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2004r. sprawy ze skargi F. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Sygn. akt 3 / II SA / Ka 2017 / 02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Terenowy Inspektor Sanitarny w R., w oparciu o art. 1 pkt 2, art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Inspekcji Sanitarnej / tekst jednolity Dz. U. z 1998r. nr 90, poz. 575 ze zm. /, §1, § 7 i 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych / Dz.U. nr 65, poz. 294 ze zm. / stwierdził u p. F. B. chorobę zawodową –uszkodzenie narządu słuchu wywołane działaniem hałasu – wymienioną w poz. 15 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu, w oparciu o wyniki dochodzenia epidemiologicznego ustalił, iż p. Berger pracował w Kopalni Węgla Kamiennego " A" w latach 1975 - 1997 jako ślusarz, cieśla i górnik pod ziemią j Swoje rozstrzygnięcie oparł na orzeczeniu w narażeniu na działanie czynnika szkodliwego - hałasu o poziomie od 83 do 90 dB Dalej ustalił, iż rozpoznania choroby zawodowej u pracownika dokonała Przychodnia Chorób Zawodowych [...] Centrum Medycznego w K. w W odwołaniu od decyzji "B" S.A. – Kopalnia Węgla Kamiennego "A", przyznając, iż p. F. B. pracował w narażeniu na działanie hałasu domagała się uchylenia decyzji i skierowania pracownika na kolejne badania do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.. Bowiem do czasu przejścia p. B. na emeryturę nie stwierdzono lekarskich przeciwwskazań do wykonywania przez niego pracy. [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po uprzednim skierowaniu p. F. B. na badanie do placówki diagnostycznej II stopnia decyzją z dnia [...]r. wydana w trybie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchylił decyzje organu I instancji i orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u p. F. B. choroby zawodowej – zawodowego uszkodzenia słuchu. W uzasadnieniu, nie kwestionując ustaleń organu I instancji dotyczących przebiegu pracy p. B. i narażenia go na działanie czynnika szkodliwego wskazał, iż Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu z dnia [...]r. rozpoznał u pracownika niedosłuch mieszany w uchu lewym wynoszący 20 dB, w uchu prawym 24 dB. Charakter niedosłuchu wykluczał możliwość stwierdzenia choroby zawodowej. Powyższa decyzja, w wyniku skargi wniesionej przez p. F. B., została poddana kontroli pod kątem jej legalności sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 17 października 2001r. sygn. akt II SA / Ka 224 / 00 ją uchylił. W uzasadnieniu wyroku sąd pokreślił niewyjaśnienie przez organ odwoławczy rozbieżności wynikających z orzeczeń obu placówek diagnostycznych, arbitralne przyjęcie przez niego pozazawodowych przyczyn zdiagnozowanego niedosłuchu mieszanego. Nakazał uzupełnienie materiału dowodowego poprzez wystąpienie do instytutu naukowo – badawczego o wydanie uzupełniającej opinii, wyjaśniającej rozbieżności w ocenie charakteru i stopnia niedosłuchu wynikające z dotychczasowych orzeczeń lekarskich. Po ponownym rozpoznaniu odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u p. F. B. choroby zawodowej narządu słuchu, wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest ustalenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy, a chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy. Organ odwoławczy podzielił w całości ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu pracy p. Bergera i zajmowanych przez niego stanowisk pracy. Uznał, że pracował on w warunkach, w których hałas był istotnym zagrożeniem dla narządu słuchu. Zatem pracował warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej. Dalej stwierdzono, iż pracownik był badany w Przychodni Chorób Zawodowych [...] Centrum Medycznego w K., która to placówka w orzeczeniu z dnia [...]r. rozpoznała u niego chorobę zawodową narządu słuchu. Następnie organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania administracyjnego i wydane w jego toku decyzje oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2001r. sygn. akt II SA / Ka 224 / 00. Odnosząc się do zaleceń Sądu organ odwoławczy stwierdził, iż pismem z dnia [...] 2001r. zwrócił się do lekarzy orzeczników Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o wyjaśnienie wątpliwości podnoszonych przez sąd. W orzeczeniu z dnia [...]r., zgodnym w swej konkluzji z pierwszym orzeczeniem z dnia [...]r. rozpoznali oni u p. F. B. obustronny mieszany niedosłuch ( przewodzeniowo – odbiorczy), który nie miał cech klinicznych patologii spowodowanej działaniem hałasu na narząd słuchu. Uszkodzenie słuchu u p. B. nastąpiło z udziałem pozazawodowych czynników. Nadto występująca progresja niedosłuchu, przy braku narażenia na działanie hałasu stanowiła kolejny dowód na brak związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy, a ujawnionym niedosłuchem. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego p. F. B. kwestionując motywy przestawione przez organ odwoławczy domagał się uchylenia jego decyzji. Skrótowo opisał przebieg postępowania administracyjnego w jego sprawie. Domagał się powtórnego zbadania jego sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz argumenty przytoczone w jej uzasadnieniu. Podkreślono, iż od 1997r. ( przejście na emeryturę) skarżący nie był narażony na hałas, a jednak stan jego narządu dalej się pogarszał. Progresja niedosłuchu, która nie była związana z warunkami pracy, wskazywała na pozazawodowe przyczyny niedosłuchu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie ustawy reformujące sądownictwo administracyjne, a to ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153, poz. 1269 / , ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153, poz. 1270 / i ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153, poz. 1271 / . Zgodnie z art. 97 § 1 tej ostatniej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. "Choroba zawodowa" jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, kalectwo lub śmierć, które pozostają w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną jej wystąpienia jest sama praca, jej rodzaj, warunki jej wykonywania. W konstrukcji prawnej choroby zawodowej istnieje domniemanie związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym narażeniem pracownika na działanie czynnika szkodliwego w środowisku pracy, a rozpoznaną chorobą ujętą w wykazie chorób zawodowych. Przesłanki materialnoprawne stwierdzenia choroby zawodowej wyznaczał § 1 ust. 1 obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r.w sprawie chorób zawodowych / Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm. /. W myśl tego przepisu przez choroby zawodowe rozumie się choroby wymienione w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do wymienionego rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Wystąpienie tych przesłanek lub ich brak organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznania chorób zawodowych są jednostki wymienione w § 7 ust. 1 powołanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Takimi jednostkami były również Przychodnia Chorób Zawodowych [...] Centrum Medycznego w K. oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., na których opinie powołano się przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. W pozycji 15 obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji wykazu chorób zawodowych umieszczono uszkodzenie narządu słuchu wywołane działaniem hałasu. Placówka diagnostyczna I stopnia rozpoznała u skarżącego niedosłuch odbiorczy, który jest patologią powodowaną działaniem nadmiernego hałasu na narząd słuchu. Natomiast Poradnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w swoich orzeczeniach z dnia [...]r. oraz [...]r. uznała, że ubytek słuchu zdiagnozowany u skarżącego ma charakter mieszany, który nie ma cech klinicznych patologii powodowanej działaniem hałasu na narząd słuchu. Placówka diagnostyczna II stopnia wyjaśniła także różnice w ocenie charakteru niedosłuchu występujące pomiędzy jej orzeczeniami, a orzeczeniem [...] Centrum Medycznego w K.. Wskazał, iż w trakcie kilkukrotnych badań skarżącego zastosowano dodatkowe metody badawcze, bardziej nowoczesne i obiektywne w swych wynikach, niż metody zastosowane przez placówkę diagnostyczną I stopnia. Na końcu stwierdzono, ze progresja stopnia niedosłuchu ujawniona u skarżącego na przestrzeni 3 lat ( w pierwszym badaniu w instytucie niedosłuch wynosił 24dB w uchu prawym i 20 dB w uchu lewym, a w drugim badaniu odpowiednio 39 dB w uchu prawym i 49 dB w uchu lewym) przy braku narażenia na działanie hałasu od 1997r. wyłączała związek przyczynowy pomiędzy niedosłuchem, jego charakterem, a warunkami pracy. Na organach administracji publicznej orzekających w sprawach chorób zawodowych ciążył obowiązek wyjaśnienia wszystkich wątpliwości. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego organ odwoławczy uzupełnił materiał dowodowy. Skarżącego poddano kolejnym badaniom, a placówka diagnostyczna II stopnia uzasadniła swoje stanowisko i usunęła wątpliwości co do odmiennych wyników badań przeprowadzonych przez nią i Przychodnie Chorób Zawodowych [...] Centrum Medycznego w K.. Prawidłowo organ odwoławczy obalił domniemanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy ujawnionym niedosłuchem, a warunkami pracy skarżącego. Podkreślić w tym miejscu należy, ze fakt narażenia skarżącego na działanie czynnika szkodliwego w miejscu pracy, do momentu jego przejścia na emeryturę w 1997r. nie był sporny. Katalog chorób zawodowych jest zamkniętą listą. Zarówno organy inspekcji sanitarnej, jak i administracyjny nie są władne ją rozszerzająco interpretować lub dodawać do niej nowe jednostki chorobowe. Skoro niedosłuch mieszany przewodzeniowo – odbiorczy nie jest chorobą wywołaną działaniem hałasu to prawidłowo organ odwoławczy orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu. Bowiem w katalogu chorób zawodowych ujęto jedynie ubytek słuchu wywołany działaniem hałasu, tj. odbiorczy ubytek słuchu. Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalono skargę.