II SA/Ka 2047/03

PostanowienieWSA w Gliwicach2004-07-19

Skład orzekający: Krzysztof Wujek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego, wniesiona po 1 stycznia 2004 r. w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem NSA wydanym przed tą datą, powinna być rozpatrywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów PPSA, a jeśli tak, to czy podniesione we wniosku podstawy wznowienia (przestępstwo, wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy) spełniają wymogi ustawowe?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA wydanym przed 1 stycznia 2004 r. podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów PPSA. Wniosek o wznowienie postępowania z powodu przestępstwa wymaga prawomocnego wyroku skazującego, a w przypadku wykrycia innego prawomocnego orzeczenia, musi ono dotyczyć tożsamego stosunku prawnego (podmiotowo i przedmiotowo) i być nieznane stronie w poprzednim postępowaniu. Ponieważ te przesłanki nie zostały spełnione, skarga podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania sądowego w sprawie wymeldowania, które zostało zakończone prawomocnym wyrokiem NSA. Jako podstawy wznowienia wskazano przestępstwo polegające na sprzedaży mieszkania przez ojca z użyciem sfałszowanego dokumentu oraz powołano się na inne wyroki NSA dotyczące wymeldowania matki skarżących. Sąd uznał, że podniesione podstawy nie spełniają wymogów ustawowych do wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. i K.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...]w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego w sprawie wymeldowania p o s t a n a w i a: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 16 maja 2003 r. Sygn. akt II SA/Ka 2557/01 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach oddalił skargę A. G. i K. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania. Dnia [...] 2003 r. (data nadania w Urzędzie Poczty) w imieniu stron skarżących pełnomocnik H. G. złożyła wniosek o wznowienie postępowania sądowego w przedmiotowej sprawie i ponowne jej rozpoznanie przez Sąd. Powyższy oparła na przewidzianej w art. 403 § 1 pkt 2 i § 3 Kodeksu postępowania cywilnego podstawie wznowienia oraz na art. 7 i 8 oraz 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 52 Konstytucji RP. W jego uzasadnieniu wskazała, że ojciec skarżących L. G. potajemnie sprzedał mieszkanie w Ż., Os. [...].[...], co stanowi jawne przestępstwo. Co więcej posłużył się przy tym sfałszowanym dokumentem w postaci Przydziału Lokalu Mieszkalnego Nr [...] z dnia [...] 1996 r., który załączyła do sprawy. Jednocześnie powołując się na wyroki NSA z dnia 30 maja 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 1663/99 oraz z dnia 5 listopada 1996 r. sygn. akt SA/Ka 1207/95 pełnomocnik skarżących podniosła, że ponieważ ona jako matka skarżących nie została wymeldowana ze spornego lokalu, jej dzieci mimo, że dorosłe również nie mogą być z niego wymeldowane. Wobec przedstawionych okoliczności i załączonych do sprawy dowodów istnieją – zdaniem pełnomocnika strony – dostateczne podstawy do wznowienia postępowania oraz ponownego jej przeanalizowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach, została wniesiona do tego Sądu pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), kiedy obowiązywał jeszcze przepis art. 58 tej ustawy, zgodnie z którym w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem sądu może być wznowione postępowanie na wniosek uczestnika postępowania lub z urzędu. Należy jednak zauważyć, że powyższa ustawa straciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Jednocześnie z dniem 1 stycznia 2004 r. zniesione zostały ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, w miejsce których, w myśl art. 85 ustawy, utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego – wojewódzkie sądy administracyjne. Dla obszaru województwa śląskiego powstał zatem, na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który jest sądem administracyjnym właściwym dla rozpatrzenia przedmiotowej sprawy. Z uwagi na powyższe zmiany ustawodawca w art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidział, że w sprawie o wznowienie postępowania zakończonej prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 280 § 1 tej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) po wniesieniu skargi o wznowienie postępowania sąd w pierwszej kolejności bada jej wymogi formalne, tj. czy powyższa została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd wniosek odrzuca. W przedmiotowej sprawie skarżący oparli swoją skargę na podstawach określonych w art. 403 § 1 pkt 2 oraz § 3 Kpc. Zauważyć należy, że wskazane wyżej podstawy wznowienia postępowania sądowego określone w kodeksie postępowania cywilnego, do którego odsyłał nieobowiązujący już przepis art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym są identyczne jak te określone w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mającej zastosowanie do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy. Stosownie bowiem do treści art. 273 § 1 pkt 2 tej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) można żądać wznowienia postępowania na tej podstawie, że orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa, a także w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3 ustawy). Podobnie zauważyć należy, iż przewidziany w art. 277 ustawy termin do wznowienia postępowania jest identyczny jak w kodeksie postępowania cywilnego. Wynosi on trzy miesiące od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia. Odnosząc powyższe do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że samo powołanie przepisów, na podstawie których skarżący domagają się wznowienia postępowania nie oznacza jeszcze, że skarga opiera się na ustawowych przesłankach wznowienia. Zwłaszcza jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa wznowienia postępowania nie zachodzi. Z treści art. 274 wynika bowiem, że można żądać wznowienia postępowania z powodu przestępstwa dopiero wtedy, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub, że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów. Ponieważ w przedmiotowej sprawie skarżący wyroku takiego nie posiadają – na etapie poprzednio prowadzonego postępowania ustalono bowiem, że Prokuratura Rejonowa w R. nie znalazła podstaw do podjęcia działań zmierzających do wzruszenia zawartej bez ich zgody i wiedzy umowy sprzedaży lokalu, z którego zostali wymeldowani – nie można zatem uznać jakoby przesłanka określona w art. 273 § 1 pkt 2 ustawy wystąpiła. Jeśli natomiast chodzi o kolejną przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 273 § 3 ustawy zauważyć należy, że podstawą wznowienia nie jest wykrycie jakiegokolwiek prawomocnego wyroku leczy wyroku dotyczącego tego samego stosunku prawnego. O tożsamości stosunku prawnego przesądza podmiotowa i przedmiotowa tożsamość, czyli wyrok musi dotyczyć tych samych osób oraz tych samych praw i obowiązków pomiędzy tymi osobami. Co więcej musi to być wyrok, o którym istnieniu strona nie wiedziała na etapie poprzednio prowadzonego postępowania. Tymczasem dołączony do skargi o wznowienie postępowania wyrok NSA z dnia 5 listopada 1996 r. sygn. akt SA/Ka 1207/95 był już przedmiotem analizy tut. Sądu w ramach prowadzonego uprzednio postępowania. Ponadto jak wynika z jego treści dotyczy on matki skarżących oraz odmowy jej wymeldowania ze spornego lokalu (podobnie jak wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 1663/99). W związku z powyższym oczywistym jest, że skoro nie dotyczył on stron skarżących oraz ich stosunku prawnego, nie mógł on stanowić przesłanki do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 16 maja 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 2557/01. Mając na uwadze powyższe oraz to, że powołane przez pełnomocnika stron skarżących przesłanki wznowienia postępowania były już podnoszone przez skarżących na etapie prowadzonego uprzednio postępowania nie można było – zdaniem Sądu – uznać jakoby ich wykrycie nastąpiło po wydaniu prawomocnego wyroku, którego wzruszenia w trybie wznowienia skarżący się domagają, a tym samym, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania został przez nich zachowany. Końcowo wskazać również należy, że przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawierają upoważnienia do ponawiania postępowania dowodowego w sprawie prawomocnie zakończonej oraz kolejnej analizy i oceny tego postępowania. Stąd wniosek pełnomocnika stron skarżących nie zasługiwał na uwzględnienie również i w tym zakresie. W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło