II SA/Ka 2071/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-10-15

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł o rozbiórce ogrodzenia, które zostało wybudowane bez wymaganego zgłoszenia, mimo że skarżąca twierdziła, iż nastąpiła jedynie jego przebudowa?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł o rozbiórce ogrodzenia, które zostało wybudowane bez wymaganego zgłoszenia, ponieważ przepis art. 48 Prawa budowlanego nie pozostawia organowi uznania w takich sytuacjach i nakazuje orzeczenie o rozbiórce obiektu budowlanego wybudowanego z naruszeniem przepisów, niezależnie od ewentualnych późniejszych przebudów.
Stan faktyczny
Skarżąca H. N. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę ogrodzenia posesji. Organ pierwszej instancji uznał, że ogrodzenie zostało wykonane bez wymaganego zgłoszenia, co stanowi samowolę budowlaną. Skarżąca kwestionowała ustalenia organów, zarzucając naruszenie przepisów KPA i wadliwość rozprawy administracyjnej. Twierdziła, że ogrodzenie zostało wybudowane w roku [...] a jedynie przebudowane w roku [...]. Uczestniczka postępowania T. K. podała, że całe ogrodzenie wykonano w roku [...]. Sąd rozpatrywał sprawę na podstawie przepisów PPSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt. II SA/ Ka 2071/ 02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie: Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2004 r. sprawy ze skargi S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę Sygn. akt II SA/ Ka 2071/ 02 U Z A S A D N I E N I E W dniu [...] S. N. złożył wniosek o przekształcenie prawa wieczystego użytkowania nieruchomości położonej w C. przy ulicy [...] w prawo własności. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta C. orzekła o odpłatnym przekształceniu prawa wieczystego użytkowania wnioskowanej nieruchomości, zobowiązując jednocześnie S. N. do uiszczenia opłaty za to przekształcenie w kwocie [...] zł. W podstawie prawnej tej decyzji przywołał przepisy ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności art.art. 1, 2 4, 4a i 7 - (tekst jednolity Dz.U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1299) oraz art. 67 ust. 1 i art. 69 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) i (( 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie wniosku o przekształcenie prawo wieczystego użytkowania w prawo własności (Dz.U. nr 157, poz.103). W uzasadnieniu tej decyzji podniósł, że strona pozostawała dotychczas wieczystym użytkownikiem nieruchomości przy ulicy [...] a zatem nie ma przeszkód aby dokonać przekształcenia, natomiast kwestie odpłatności ustalone zostały zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie a przywołanymi w podstawie prawnej decyzji - przepisami, na podstawie operatu szacunkowego przygotowanego przez rzeczoznawcę. Od decyzji tej odwołanie wniósł zainteresowany S. N., wyrażając przede wszystkim swoje niezadowolenie z wyliczonej kwoty odpłatości za przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności. Podniósł, że operat szacunkowy określający wartość jego nieruchomości nie uwzględnia wielu okoliczności, m.in położenia nieruchomości na terenie zalewowym rzeki W., jej kształtu oraz okolicy, w której jest położona. Ponadto dodał, że wniosek o przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności złożył w dniu [...], a zatem jeszcze przed orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego w dniu 12 kwietnia 2000 r., który stwierdził niekonstytucyjność poprzednich zapisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, lecz organ [pierwszej instancji nie rozpatrzył sprawy w ustawowym terminie, a następnie odstąpił od wydania decyzji. Dodatkowo dorzucił, że wymienione orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego doprowadziło do różnego potraktowania obywateli y słupki ogrodzeniowe, na których rozciągnięta została siatka ogrodzeniowa. Podkreśliła, ze płot usytuowany jest w granicach jej posesji, nie narusza granic innych działek i nie budzi żadnych zastrzeżeń sąsiadów. Dodała, że po zakończeniu budowy domu, postanowiła zrobić płot estetyczny, ale nie posiada dokumentów potwierdzających legalność ogrodzenia, gdyż żadne plany nie były wymagane. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Delegatura w B. nie uwzględnił odwołania i decyzją z dnia [...] Nr [...] na zasadzie art. 138 ( 1 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1009 r. Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W celu wyjaśnienia wątpliwości organ odwoławczy przed wydaniem decyzji przeprowadził w dniu [...] rozprawę administracyjną, w celu skonfrontowania oświadczeń stron i świadków w przedmiocie daty wykonania spornego ogrodzenia i nie zgodził się z tezami odwołania. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zgodna jest z prawem. Potwierdził, że inwestor wykonał ogrodzenie stałe posesji nr [...] od ulicy [...] w C. bez dopełnienia obowiązku zgłoszenia, czym naruszył przepis art. 30 ustawy Prawo budowlane, a wobec samowoli budowlanej obligatoryjnie stosuje się przepis art. 48 wymienionej ustawy. Dodatkowo podniósł, że sporne ogrodzenie narusza częściowo pas drogowy na działce nr [...] stanowiącej własność gminy C.. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. N. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę ogrodzenia stałego posesji nr [...] od ulicy [...] w C. Skarżąca w pierwszej kolejności kwestionuje ustalenia przyjęte w trakcie rozprawy administracyjnej, zarzucając tej rozprawie chaotyczność, jednostronność i tendencyjność. Przede wszystkim zarzuciła naruszenie art. 54 kodeksu postępowania administracyjnego, podnosząc, iż została pozbawiona możliwości prawidłowego przygotowania się do rozprawy, a tym samym nie mogła w niej aktywnie uczestniczy i rozprawa nie wyjaśniła podnoszonych wątpliwości, a protokół z tej rozprawy zawiera liczne nieścisłości. Podkreśliła, że organ administracji uchybił art.art. 75- 77 kodeksu postępowania administracyjnego, działając na niekorzyść strony i swobodnie oceniając zgłoszone przez skarżącą dowody w postaci przesłuchania świadków, bądź nie uwzględniając zgłaszanych dowodów. Odnosząc się do zaskarżonej decyzji strona skarżącą podniosła, że w uzasadnieniu organ odwoławczy nie ustosunkował się do podnoszonych przez Nią argumentów. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że w celu wyjaśnienia podnoszonych wątpliwości przeprowadzona została rozprawa administracyjna, na którą strona została prawidłowo wezwana. Dodał, iż skarżąca dysponowała odpowiednim czasem na zapoznanie się z zebraną w sprawie dokumentacją. Ponadto zauważył, że wiele kwestii zgłaszanych przez stronę wykracza poza ramy postępowania administracyjnego i może być wyjaśniona na drodze odrębnych postępowań, cywilnego lub karnego. Dodał, iż niepodważalny w sprawie jest fakt, iż skarżąca nie posiada dokumentów odzwierciedlających legalność wykonanego ogrodzenia a nadto ogrodzenie to narusza pas drogowy na działce pozostającej własnością Gminy C. Wobec powyższego obligatoryjne jest orzeczenie nakazania rozbiórki tego ogrodzenia. Na rozprawie w dniu 15 października 2004 r. skarżąca podtrzymała skargę i wyjaśniła, że ogrodzenie ze słupków i siatki na podmurówce wykonała w [...] ., natomiast w [...] doprowadziła ogrodzenie do stanu obecnego, tzn. obłożyła klinkierem słupki a siatkę zastąpiła drewnianymi przęsłami. Uczestniczka postępowania – T. K., podała natomiast, że całe ogrodzenie wykonane zostało w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 12 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm). Stosownie do art. 97 ( 1 wymienionej ustawy sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270). Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja nie narusza prawa, a zawarte w skardze zarzuty nie mogły doprowadzić do podważenia jej legalności. Zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt. 7 cytowanej ustawy, budowa ogrodzeń nie wymagała pozwolenia na budowę. Wyjątkiem była budowa ogrodzenia od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości ponad 2,20 m, w przypadku których należało dokonać zgłoszenia właściwemu organowi przed zamierzonym terminem rozpoczęcia robot budowlanych. W zgłoszeniu tym należy określić, rodzaj, zakres i sposób wykonania robót oraz termin ich rozpoczęcia, a nadto dołączyć należy dowód potwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością i w miarę konieczności odpowiednie szkice i rysunki. Dodatkowo należy wskazać, iż inwestor nie może przystąpić do budowy takiego ogrodzenia wcześniej niż przed upływem 30 dni od doręczenia zgłoszenia, gdyż w tym terminie organ ma możliwość wniesienia sprzeciwu. Budowa ogrodzeń z naruszeniem wskazanych przepisów oznacza, że inwestor dopuszcza się samowoli, a to wymaga zdecydowanego przeciwdziałania ze strony organów nadzoru budowlanego, powołanych do strzeżenia porządku prawnego w budownictwie. Zgodnie z zapisem art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm. ) w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, właściwy organ zobligowany był orzec o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Powyższa norma nie postawiała więc organowi nadzoru żadnej sfery uznania, nie dopuszczając stosowania jakichkolwiek okoliczności "łagodzących". Prawo w tym przypadku jest szczególnie bezwzględne, udaremnia stosowanie obligatoryjnych zasad kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności "uwzględnienia słusznego interesu strony" (art. 7 kpa). W rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje fakt, iż skarżąca przebudowała płot wokół swojej posesji od ulicy [...] w C. Spornym pozostaje czas powstania tego ogrodzenia, gdyż skarżąca twierdzi, że płot został wybudowany w roku [...], a w [...] nastąpiła tylko jego przebudowa, natomiast uczestniczka postępowania – T. K. twierdzi, że całe ogrodzenie powstało w roku [...]. Twierdzenia te potwierdzają także sąsiedzi, którzy w trakcie rozprawy administracyjnej opowiadają się za jedną z dwóch zaprezentowanych wersji. Jednakże sama skarżąca w trakcie rozprawy przyznała, na dowód czego przedstawiła także zdjęcie, że w [...] przebudowała gruntownie ogrodzenie, a mianowicie, wybudowała w miejsce dawnych słupków, obłożone klinkierem filary połączone drewnianymi przęsłami. N\ Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjnym nie dopatrzywszy się naruszenia prawa, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) w zw. Z art. 97 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło