II SA/Ka 2269/03

WyrokWSA w Gliwicach2004-10-28

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Leszek Kiermaszek, Włodzimierz Kubik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut dotyczący projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który narusza uprawnienia właścicielskie skarżącej, może zostać uznana za zgodną z prawem, jeśli roszczenia z tego tytułu są regulowane przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym?
Ratio decidendi
Uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut dotyczący projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza prawa, nawet jeśli narusza uprawnienia właścicielskie skarżącej, pod warunkiem, że roszczenia z tego tytułu są regulowane przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (art. 36 ust. 1). Sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny celowości i słuszności działań gminy w zakresie planowania przestrzennego, a jedynie do kontroli zgodności z prawem.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sprzeciwiając się projektowaniu węzłów drogowych przy jej posesji, co jej zdaniem uniemożliwi zamieszkiwanie i doprowadzi do zniszczenia budynku oraz spadku wartości nieruchomości. Rada Miejska odrzuciła zarzut, wskazując, że roszczenia z tego tytułu reguluje art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i że projekt planu jedynie określa funkcje terenu, a nie zakres wyburzeń. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia uchwały.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.) Sędziowie NSA Leszek Kiermaszek WSA Włodzimierz Kubik Protokolant referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2004 r. sprawy ze skargi I. Z. na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego o d d a l a s k a r g ę W dniu [...] r. Rada Miejska w B., podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla trasy przebiegu obwodowej wschodniej w M. i M. Projekt powyższego planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko wyłożono do publicznego wglądu w okresie od [...] do [...] r., o czym powiadomiono pisemnie I. Z. w dniu [...] r. Pismem z dnia [...] r. I. Z. wniosła zarzut do powyższego planu, sprzeciwiając się zaprojektowaniu węzłów drogowych przy ul. [...] bezpośrednio przy jej posesji ( parcela nr [...]), zabudowanej budynkiem mieszkalnym, który już położony jest blisko linii wysokiego napięcia i trakcji kolejowej. Zarząd Miasta B. nie uwzględnił powyższego zarzutu uchwałą z dnia [...] r. Następnie ponownie wyłożono projekt planu wraz z prognozą do publicznego wglądu w okresie od [...] do [...] r., o czym również powiadomiono I. Z. Kolejnym pismem z dnia [...] r. I. Z. ponowiła zarzut do projektu planu, wskazując nadto na brak ustosunkowania się do pisma z dnia [...] r. Prezydent B. nie uwzględnił jednak zarzutu ( stanowisko z dnia [...] r.) powiadamiając pismem doręczonym w dniu [...] r. o terminie sesji Rady Miejskiej, wyznaczonej celem rozpatrzenia nieuwzględnionych zarzutów. Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] r. Rada Miejska w B. odrzuciła zarzut I. Z. na podstawie art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). W uzasadnieniu uchwały organ gminy wyjaśnił, iż nieruchomość, objęta zarzutem ( działka nr [...] w M., położona pomiędzy linią kolejową a ulicą [...], przecięta jest linią wysokiego napięcia 110 kV. W obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego z [...] r. nieruchomość położona jest w jednostce planu D I 8 Z, MNE – "teren zieleni izolacyjnej. Wąski pas terenu pomiędzy ulicą [...] a torowiskiem szlakowym do Ż. W części północnej projektowana budowa rozjazdu od obwodowej wschodniej na estakadzie do ulicy [...]. Adaptuje się zabudowę istniejącą i wyłącza się teren z zabudowy dalszej. Pożądane wprowadzenie dodrzewień". Natomiast w projekcie planu, działka ta położona jest w jednostce U ZI, przeznaczonej dla zabudowy usługowej i zieleni izolacyjnej. Od strony północnej jednostka U, ZI graniczy z jednostką przeznaczoną dla węzła drogi ekspresowej 01 S2/2. Ustalenia projektu planu dopuszczają funkcję mieszkaniową w tej jednostce U, ZI, na terenach, dla których nie są przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu oraz stężenia tlenków azotu. Tereny te zostały określone w raporcie oddziaływania na środowisko projektowanej inwestycji drogowej. Zdaniem organu przyjęte rozwiązanie węzła jako elementu drogi ekspresowej [...], wynika z analizy możliwości rozprowadzenia ruchu krajowego w obrębie miasta B. Wyjaśniono, iż projekt planu przesądza jedynie o funkcjach terenu, a dopiero projekt budowlany określi zakres niezbędnych wyburzeń i ograniczeń w użytkowaniu terenu. Zakres roszczeń właściciela z tego tytułu reguluje zaś przepis art. 36 cyt. ustawy. Stąd też zarzut odrzucono. Odpis powyższej uchwały doręczono w dniu [...] r. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu [...] r. I. Z. wniosła o uchylenie powyższej uchwały oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca sprzeciwiła się projektowi budowy węzła drogowego przy ul. [...] bezpośrednio przy zachodniej i północnej stronie jej budynku mieszkalnego z uwagi na hałas i brak naturalnego ruchu powietrza, co uniemożliwi zamieszkiwanie i doprowadzi do zniszczenia budynku oraz spadku wartości nieruchomości. Odpowiadając na skargę Prezydent B. wniósł o jej oddalenie, bowiem organ gminy nie naruszył obiektywnego interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącej zarzut, ani też norm prawa materialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona uchwała nie narusza prawa, a tylko w takim aspekcie podlegała kontroli zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Z mocy art. 24 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały – zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienie zostaną naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu, zaś o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne. Ustawodawca zezwolił gminie na ingerencję w sposób wykonywania prawa własności ( art. 140 kodeksu cywilnego ), skoro na podstawie art. 2 ust. 1 cyt. ustawy, ustalenie przeznaczenia terenu i zasad zagospodarowania terenu dokonywane jest w miejscowym planie z zachowaniem warunków określonych w ustawach. Nie oznacza to oczywiście swobody działania organów gminy. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 stycznia 2003 r. sygn. akt III RN 26/02 ( nie publ.), rada gminy obowiązana jest do rozważenia i wyważenia wszystkich wchodzących w rachubę interesów. Ustalenia uchwały odrzucającej zarzut powinny być szczegółowo uzasadnione z powołaniem się na obowiązujące przepisy i na wyniki badania stanu faktycznego sprawy, związanego bezpośrednio z wniesionymi zarzutami do projektu. Badanie to powinno nawiązywać zarówno do praw i obowiązków gminy, jak też praw osób, w tym prawa własności. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie powyższym wymogom nie uchybiono. Organ, którego działanie zaskarżono, należycie uzasadnił przyczyny odrzucenia zarzutu, czyniąc zarówno ustalenia faktyczne co do stanu nieruchomości skarżącej ( działka nr [...]), możliwości jej zagospodarowania w świetle uprzednio obowiązującego planu, jak przewidywanego sposobu zagospodarowania w kwestionowanym projekcie planu. Z wyjaśnień tych wynika, że już obowiązujący w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego B., z [...] r. wyłączał teren z dalszej zabudowy. W projekcie planu przewidziano natomiast dla terenu U, ZI zakaz lokalizacji zabudowy mieszkaniowej w pasie terenu o szerokości 50 m od krawędzi jezdni projektowanej drogi ekspresowej [...] ( symbol 01 S2/2), z uwagi na przewidywane wibracje. Warunkowe dopuszczenie funkcji mieszkaniowej dotyczy zaś terenów, dla których nie są przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu oraz dopuszczalne stężenia tlenków azotu, przy czym zasadą jest nasadzenie gęstej zieleni ochronnej, zimozielonej wzdłuż projektowanej drogi ekspresowej o średniej szerokości pasów 2-10 m. Takie ustalenia projektu planu niewątpliwie naruszają uprawnienia właścicielskie skarżącej. Jednakże jak prawidłowo poinformował organ gminy w motywach zaskarżonej uchwały roszczenia z tego tytułu uregulowane zostały przepisem art. 36 ust. 1 cyt. ustawy. Już chociażby z tego tytułu przyjąć należy, iż podniesione w skardze kwestie co do "wycofania" projektu budowy węzła drogowego w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącej, nie mogły zostać uwzględnione w ramach niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do oceny celowości i słuszności działania gminy w dziedzinie planowania przestrzennego. Gdy zaś idzie o wybór trasy i wariant tunelowy, do czego nawiązano w toku rozprawy sądowej, wskazać przyjdzie, iż w każdym wypadku projekt planu naruszać będzie interes mieszkańców oraz własność prywatną. W takiej zaś sytuacji organ gminy władny był uwzględnić prymat interesu społecznego. Nadto, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia procedury, obowiązującej przy rozpatrywaniu zarzutów, a uregulowanej przepisem art. 18 ust. 2 pkt 6 – 10 ustawy o zagospodarowaniu terenu. Z tych względów skarga podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). su.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło