II SA/Ka 2321/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie NSA Henryk Wach, WSA Małgorzata Jużków (spr), Protokolant Joanna Spadek, po rozpoznaniu w dniu 1 września 2004 r. przy udziale - sprawy ze skargi P.K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Sygn. akt. 3 /II SA/ Ka 2321 /02 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną w oparciu o art. 1 pkt 2, art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity w Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) oraz §§ 1, 7 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. orzekł o braku podstaw do rozpoznania u P.K. choroby zawodowej- pylicy płuc wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych stanowiących załącznik do w/w rozporządzenia. Swoje rozstrzygnięcie oparł na orzeczeniu Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. z dnia [...], która to placówka nie rozpoznała u skarżącego choroby zawodowej ze względu na pracę bez narażenia na działanie czynnika szkodliwego oraz z dnia [...], w którym jako przyczynę braku rozpoznania choroby zawodowej wskazano obraz radiologiczny płuc bez zmian charakterystycznych dla tego schorzenia. Głównie jednak na orzeczeniu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...]. Jak wynika z jego uzasadnienia, przeprowadzone badania potwierdziły wcześniejsze negatywne rozpoznania wynikające z braku radiologicznych podstaw do rozpoznania pylicy płuc. Nadto wskazano na badania czynnościowe układu oddechowego, które wykazały pełna jego wydolność w zakresie wentylacji i wymiany gazowej. Dalej organ orzekający w oparciu o przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne ustalił, iż skarżący w latach [...]-[...] pracował w A-J.H. w P. jako [...], gdzie był narażony na działanie pyłów zwłókniających w stężeniu przekraczającym dopuszczalne normy higieniczne. Oznacza to, że w tym czasie pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej, ale ze względu na brak lekarskiego rozpoznania choroby zawodowej nie było możliwe jej stwierdzenia. W odwołaniu od powyższej decyzji P.K. domagał się jej zmiany, ponownego rozpatrzenia materiału dowodowego i skierowania na badania specjalistyczne. Nie zgadzał się z wnioskami przedstawionymi w jej uzasadnieniu, a w szczególności ze stwierdzeniem, iż rozpoznane u niego schorzenie nie jest choroba zawodową. Powołał się na znajdujące się w orzeczeniach lekarskich zapisy dotyczące stwierdzonych zmian chorobowych: pola płucne wykazują siateczkowo- smużkowate, nieregularne zacienienia oraz pojedyncze drobnoguzkowate zagęszczenia słabo wysycone, które jego zdaniem są wystarczające do rozpoznania pylicy płuc. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. nie podzielił zasadności argumentów odwołania i decyzją z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości.. W jej uzasadnieniu podniesiono, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest ustalenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną służby zdrowia schorzenia jako choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Organ odwoławczy podzielił w całości ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu pracy P.K. w A J.H. w P. na stanowisku [...] w warunkach narażenia na działanie czynnika szkodliwego dla zdrowia jakim są pyły zwłókniające w stężeniu przekraczającym dopuszczalne normy higieniczne. Tym samym uznał, że pracował on przez 22 lata w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu oddechowego (pylicy płuc). Dalej stwierdzono, iż skarżący był badany dwukrotnie w Poradni Chorób zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. oraz w toku postępowania odwoławczego w Szpitalu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie od [...] do [...] został poddany obserwacji klinicznej. Według orzeczenia z dnia [...], wydanego po jej zakończeniu, także nie rozpoznano u niego pylicy płuc. W uzasadnieniu podniesiono, że stwierdzone zmiany chorobowe, zgodnie z przyjętymi kryteriami orzeczniczymi (obraz radiologiczny płuc) nie pozwalały na uznanie go za pylicę płuc wymienioną w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego P.K. kwestionując motywy przedstawione przez organ odwoławczy domagał się uchylenia niekorzystnej dla niego decyzji. Zarzucił, że jest ona dla niego krzywdząca, a aktualny stan jego zdrowia jest konsekwencją pracy zawodowej. Podniósł, że już pierwsze badanie płuc wykonane w [...] r. w Poradni Przeciwgruźliczej w P. wykazało zmiany w płucach i stanowiło podstawę uruchomienia niniejszego postępowania administracyjnego. Bezspornym jest, iż w [...] na podstawie zdjęcia RTG stwierdzono brak dostatecznych podstaw do rozpoznania pylicy płuc i skierowano go na badanie kontrolne za rok. Badanie to zostało przeprowadzone dopiero w [...] i potwierdziło dalszy postęp zmian chorobowych w płucach, co wynika z opisu zdjęcia RTG płuc wykonanego w jego trakcie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz argumenty przytoczone w jej uzasadnieniu. Podkreślono, że brak medycznego rozpoznania u P.K. choroby zawodowej uniemożliwia wydanie decyzji stwierdzającej jej istnienie w rozumieniu § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 .11. 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem wbrew jej zarzutom zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Na wstępie należy zauważyć, że ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc 31 grudnia 2003 r., a z dniem 1 stycznia 2004 r. weszła w życie reforma sądownictwa administracyjnego i na podstawie art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego utworzono w ich miejsce wojewódzkie sądy administracyjne (na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (...) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652) dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach W świetle materiału dowodowego zebranego w przedmiotowej sprawie nie można podzielić stanowiska Strony co do wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa materialnego, a to § 1 ust.1 obowiązującego w dacie jej wydania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Z materiału tego wynika bowiem, że P.K. w okresie swojego zatrudnienia w A J.H. w P. przez 22 lata jako [...] przy wykuwaniu w kamieniu lub marmurze liter za pomocą młotka pneumatycznego pracował w narażeniu na działanie pyłu zwłókniającego. Wobec braku pomiarów stężeń czynnika szkodliwego w miejscu pracy skarżącego organ sanitarny przeprowadził badania środowiskowe, które wykazało, że skarżący pracował w warunkach narażenia na działanie czynników stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej pylicy płuc. Zgodnie § 1 ust 1 wskazanego rozporządzenia za choroby zawodowe uznaje się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do tego rozporządzenia, jeśli spowodowane zostały działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. Z konstrukcji tego przepisu wynika w sposób jednoznaczny, że niezbędnym jest pozytywne ustalenie, iż rozpoznane u pracownika schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych, a wykonywana praca odbywała się w warunkach narażających na jej powstanie, to istnieje domniemanie związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem a warunkami pracy narażającymi na jej powstanie (zobacz wyrok SN z dnia 4 czerwca 1998 r., sygn. akt III RN 36/ 98, OSNAPiUS 1999 r. nr 6, poz. 192) . W przedmiotowej sprawie dwie kompetentne placówki służby zdrowia ( I i II stopnia ), które łącznie przeprowadziły trzy badania skarżącego, wykluczyły istnienie podstaw do rozpoznania u P.K. choroby zawodowej pylicy płuc. Orzeczenia te oraz orzeczona w [...] r. częściowa (okresowa) niezdolność do pracy z przyczyn ogólnych nie negują, iż jest on osobą chorą, ale wykluczają chorobę zawodową jaką jest pylica płuc. Lekarze orzecznicy nie stwierdzili bowiem zmian radiologicznych klatki piersiowej, które są charakterystyczne dla tego schorzenia i jego zawodowego pochodzenia. Treść uzasadnień orzeczeń lekarskich jest jednoznaczna i odwołuje się do obrazy radiologicznego płuc skarżącego z roku [...] i [...]. Oznacza to innymi słowy, iż aktualny stan zdrowia skarżącego nie kwalifikuje go do uznania schorzenia jako zawodowe. Nie wyklucza to jednak jej późniejszego rozpoznania, gdyż pylica płuc jest chorobą w przypadku, której proces chorobowy przebiega powoli i może się ujawnić po upływie znacznym czasu od zaprzestania pracy narażającej na działanie pyłu zwłókniającego. Dlatego też placówka diagnostyczna wyznaczyła kolejny termin badania za rok. Na koniec Sąd zauważa, iż w trakcie obserwacji klinicznej przeprowadzono także badania czynnościowe układu oddechowego, które wykazały pełną jego zdolność w zakresie wentylacji i wymiany gazowej w płucach oraz badania laryngologiczne, które wykazały cechy przewlekłego prostego nieżytu błony śluzowej nosa, gardła i krtani oraz przewlekłego nieżytu błony śluzowej jamy ustnej wykluczając tym samym rozpoznanie schorzenia ujętego w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu przez Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.