II SA/Ka 234/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Asesor WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant referent staż. Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2005 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent B. udzielił K., J. i M.S. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce – [...] położonej w B. przy ulicy [...]. W podstawie prawnej przywołał art. 55-59, art. 89 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu podał, że sprawa pozwolenia na użytkowanie wymienionego budynku mieszkalnego była przedmiotem rozpoznania w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2001 r. Po uzupełnieniu przedłożonej dokumentacji poprzez przedstawienie przez inwestora brakujących dokumentów tj. m. in. inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej stanu faktycznego, orzeczenia o stanie technicznym obiektu, oświadczenia kierownika budowy miejscowy organ dokonał sprawdzenia zgodności danych na miejscu. Stwierdził, że zmiany dokonane w trakcie realizacji inwestycji, zgodnie z oświadczeniem kierownika budowy potwierdzonym przez projektanta, są zmianami nieistotnymi. Ustalił, że w obecnym stanie obiekt w całości będzie wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem na cele wyłącznie mieszkaniowe i jest zdatny do użytkowania. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B. G. W odwołaniu tym podkreślił, że kwestionowana decyzja nie uwzględnia jego interesów, a przede wszystkim pomija fakt, iż nastąpiła zmiana wielkości adaptowanego budynku oraz przekroczenie granicy posesji. Wyjaśnił, iż wyraził zgodę na adaptację byłej szlifierni na budynek mieszkalny, ale miało to dotyczyć tylko istniejących pomieszczeń i nie było wtedy mowy o nadbudowie i rozbudowie adaptowanego budynku. Dodał, że dokonana nadbudowa i rozbudowa zacieniła jego ogród i budynek od strony północnej i częściowo zachodniej. Wskazał także, że w wyniku prowadzonej inwestycji naruszona została granica posesji, przy adaptacji budynku nad jego garażem. Wojewoda [...] powołując się na art. 55, art. 56, art. 57 i art. 59 oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) w związku z art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego organ pierwszej instancji przeprowadził dodatkowe postępowanie i wezwał inwestorów do przedłożenia stosownych dokumentów. Po stwierdzeniu, w wyniku oględzin, jego przydatności do użytkowania oraz sprawdzeniu wszystkich przedłożonych dokumentów organ pierwszej instancji wydał pozwolenie na użytkowanie. Wyjaśnił, że fakt niedotrzymania postanowień umowy cywilnej pomiędzy inwestorem co do wielkości obiektu oraz naruszenie o 12 cm granicy "wymyka się spod kontroli organu administracji" i nie może stanowić powodu do wstrzymania użytkowania przedmiotowego budynku. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł B. G. stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie uwzględnia jego interesów jako strony. W skardze wyjaśnił, że wprawdzie udzielił inwestorowi zgody na adaptację byłej szlifierni na budynek mieszkaniowy, ale według oświadczenia inwestora adaptacja miała dotyczyć dotychczasowych pomieszczeń. Kiedy dostrzegł, że budynek będzie szerszy i wyższy, zgłosił to odpowiednim urzędom, jednakże nikt nie zwrócił na to uwagi, tłumacząc to udzieloną zgodą. W [...] r. ukończono adaptację i rodzina inwestora w nim zamieszkała. Kolejną kwestią jest naruszenie granicy posesji, w związku z dokonanym ociepleniem budynku. Podniósł, że w wyniku wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2001 r. działanie organów administracyjnych uległo wprawdzie zmianie, ale nadal wiele kwestii nie zostało wyjaśnionych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że stosownie do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2001 r. inwestorzy – państwo S. zobowiązani zostali do uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego. Po przedstawieniu brakujących dokumentów organ administracji pierwszej instancji potwierdził stan faktyczny wykonanych robót i ocenił, że wprowadzone zmiany są zmianami nieistotnymi. W odniesieniu do przekroczenia granicy wyjaśnił, że wynikło ono z ocieplenia budynku, które było przewidziane w przedstawionym projekcie budowlanym. Sam fakt naruszenia własności (o 12 cm) może być rozpatrywany na drodze odrębnego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć wypada, że skargę wniesiono w dniu [...] r., a więc w czasie gdy obowiązywała ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Zgodnie zaś z przepisem art. 97 § 1 wymienionej powyżej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Kontrolę zaskarżonych aktów sąd administracyjny sprawuje pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych) a rozstrzygając w granicach sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję stwierdził, że pomimo długotrwałego postępowania administracyjnego – prowadzonego od [...] r., pomimo wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, sprawa nie została jednoznacznie wyjaśniona, a to mogło mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia. W wymienionym wyroku z dnia 17 grudnia 2001 r. w sposób jednoznaczny Sąd przesądził o konieczności uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego położonego w B. przy ulicy [...]i wskazał, w jakim kierunku powinno być przeprowadzone postępowanie. Zaznaczyć należy, że zasady postępowania w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie zawierają przepisy art. 55-59 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 56 i 57 prawa budowlanego, inwestor powinien zawiadomić o zamiarze przystąpienia do użytkowania obiektu organy wymienionych straży i inspekcji, a do wniosku o udzielenie pozwolenia dołączyć: oryginał dziennika budowy, oświadczenia kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu z projektem i warunkami pozwolenia na budowę, przepisami obowiązującymi i Polskimi Normami oraz o doprowadzeniu do należytego stanu terenu budowy, oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych (jeżeli eksploatacja obiektu jest od takiego zagospodarowania uzależniona) protokołu badań i sprawdzeń oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Decyzję o pozwoleniu na użytkowanie (na podstawie art. 59 prawa budowlanego) właściwy organ może wydać po protokolarnym stwierdzeniu na miejscu budowy zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę oraz po sprawdzeniu uporządkowania terenu. Dokonując kontroli decyzji organów administracji Sąd stwierdził, że przeprowadzone postępowanie administracyjne narusza szereg wymagań przewidzianych przepisami prawa budowlanego. W przedstawionych w sprawie materiałach zgromadzonych w trakcie postępowania znajduje się wprawdzie "protokół z dnia [...] r. – oględzin wykonanego (zgłoszonego) obiektu budowlanego w celu stwierdzenia jego zdatności do użytkowania", ale w ocenie składu sądzącego nie spełnia on wymogów przewidzianych w art. 59 prawa budowlanego. M. in. w protokole tym wpisano: "roboty nie zostały wykonane zgodnie z projektem – zmiany nieistotne do projektu - ...". Nie zostało jednak w trakcie postępowania wyjaśnione na czym polegają te "nieistotne" odstępstwa, tym bardziej, że porównując decyzję pozwolenia na budowę z dnia [...] r. – udzielającą pozwolenia na modernizację i rozbudowę byłej szlifierni na budynek mieszkalny, gdzie przewidziano powierzchnię użytkową – [...] m2, kubaturę – [...] m3 oraz ilość izb – sześć, podczas, gdy w decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie tego budynku mieszkalnego – wykazano – powierzchnię użytkową – [...] m2, kubaturę – [...] m3 a ilość izb – siedem. Różna także pozostaje wielkość garażu. Różnice te nie zostały w żaden sposób wyjaśnione, a trudno przyjąć, by były to zmiany nieistotne. Podkreślić wypada także, że w trakcie prowadzonego, długotrwałego postępowania w różnych decyzjach podawane były różne wielkości powierzchni i kubatury przedmiotowego budynku mieszkalnego. Na uwagę i wyjaśnienie zasługuje także fakt, że w przedstawionej inwentaryzacji na kondygnacji parteru wymieniony został "gabinet". Należy zwrócić uwagę na fakt, że zgłoszenie w dniu [...] r. do częściowego odbioru "prywatnego gabinetu biurowego", podczas, gdy uzyskane pozwolenie na budowę dotyczyło: rozbudowy i modernizacji byłej szlifierni na budynek mieszkalny, stało się powodem prowadzonego wówczas postępowania o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie tego obiektu. Także w obecnym postępowaniu sprawa tego "gabinetu" powinna być jednoznacznie wyjaśniona. W końcu wyjaśnienia dotyczy także przekroczenia granicy własności w części nadbudowanej budynku, tj. nad garażem skarżącego. Rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające uzupełnią postępowanie we wskazanym kierunku, ustalą sytuację faktyczną i prawną i dopiero wtedy podejmą decyzję odpowiadającą kryterium art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. SW