II SA/Ka 2534/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia : NSA /del./ Szczepan Prax /spr./ Sędzia: NSA /del./ Wiesław Morys Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska Protokolant sekr. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Redaktora Naczelnego "A" w S. na odmowę udzielenia informacji publicznej przez Dyrektora Aresztu Śledczego w S. postanawia odrzucić skargę Redaktor naczelny "A" w S. wniósł w dniu [...] r. skargę na "faktyczną odmowę" udostępnienia informacji publicznej przez Dyrektora Aresztu Śledczego w S.. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że o udzielenie konkretnych informacji zwrócił się do Dyrektora Aresztu pismem z dnia [...] r. Wobec telefonicznie przekazanej mu odmowy udzielenia jakichkolwiek informacji kolejnym pismem z dnia [...] r., z powołaniem na art.4 ust.3 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. – Prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz. 24, ze zm.) zażądał doręczenia tej odmowy na piśmie. Pismem z dnia [...] r. Dyrektor Aresztu udzielił informacji, którą skarżący uznał za niewystarczającą i niepełną, o czym powiadomił Dyrektora Aresztu kolejnym pismem z dnia [...] r. Telefonicznie skarżący został poinformowany, że Areszt odpowiedzi już udzielił. W tej sytuacji skarżący wniósł o uznanie faktycznej odmowy udostępnienia pełnej informacji publicznej za niezgodną z obowiązującym prawem, a także nakazanie Dyrektorowi Aresztu Śledczego w S. udostępnienie wnioskowanych informacji publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszym rzędzie wyjaśnić należy właściwość tutejszego Sądu do rozpoznania niniejszej sprawy. Otóż stosownie do wymogów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ( art.176 Konstytucji ) od 1 stycznia 2004r. zostało wprowadzone dwuinstancyjne sądownictwo administracyjne. W art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r,. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271, ze zm.) postanowiono, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten ma właśnie zastosowanie do przedmiotowej skargi, gdyż wniesiona ona została przed 1.I.2004r. Stąd też sprawa została rozstrzygnięta w tutejszym Sądzie. Z powodów proceduralnych nie doszło jednak do jej merytorycznego rozpoznania. W pierwszej kolejności badaniu podlega bowiem dopuszczalność skargi, które w tym wypadku dało negatywny wynik. Otóż sprawa dotyczy udzielenia prasie informacji publicznej. Według obowiązującego od dnia 1 stycznia 2002r. art.3a Prawa prasowego, w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112 poz.1198). Oznacza to, że w zakresie tym nie mają zastosowania dalsze przepisy Prawa prasowego, w tym i powoływany w skardze art.4 ust.3 tego Prawa. Natomiast na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnienie takiej informacji następuje w formie czynności materialno - technicznej. Odmowa udzielenia informacji publicznej w razie wystąpienia ograniczeń określonych w art.5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej następuje w drodze decyzji, do której stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art.16 ust.1 i 2 tej ustawy). Ustawa ta nie przewiduje innej, poza decyzyjną, formy odmowy udzielenia informacji publicznej. O ile zatem nie została wydana taka decyzja, to w ogóle nie otwiera się droga sądowa co do zaskarżenia odmowy udostępnienia informacji publicznej. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie doszło do wydania takiej decyzji, a ustawa nie zna pojęcia "faktycznej odmowy" jakim posługuje się skarga. Dodać też wypadnie, że w przypadku decyzji przed wniesieniem skargi musi być też być wyczerpany administracyjny tryb instancyjny. W świetle powyższych wywodów, skoro skarga dotyczy odmowy udostępnienia informacji publicznej, mimo niewydania decyzji w tym przedmiocie, dlatego skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna, stosownie do art.58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r, - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), w zw. z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.). Wobec wywodów skargi podnieść należy, iż w przypadku nieudzielenia przez władze publiczne informacji publicznej, względnie udzielenia informacji uznanej przez stronę za niepełną, stronie tej służy nie skarga na odmowę udostępnienia informacji, lecz skarga na bezczynność w oparciu o przepisy art.4 § 2 pkt 8, w zw. z pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednak skargę taką można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa – i to w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na to wezwanie, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art.53 § 2 ostatnio wymienionej ustawy). Nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowa skarga dotyczy bezczynności, o jakiej wyżej mowa, to i tak nie spełnia ona przedstawionych wymogów. Zakładając, że wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, było pismo skarżącego z dnia [...] r. lub pismo z dnia [...] r. to – wobec braku odpowiedzi organu na to wezwanie (pismo Dyrektora Aresztu z [...] r. było odpowiedzią na pierwotny wniosek skarżącego) - skargę można było wnieść dopiero po dniu [...] lub – odpowiednio – [...] r., a więc po terminie, do upływu którego organ powinien udzielić odpowiedzi na wezwanie do usunięcia prawa. Skarga wniesiona w dniu [...] r. była zatem przedwczesna, a tym samym także niedopuszczalna i podlegająca odrzuceniu z mocy powołanego już art.58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ostatnie uwagi na temat skargi na bezczynność organu mają raczej charakter hipotetyczny, względnie informacyjny. W istocie bowiem nie ma powodów, by skargę na odmowę udostępnienia informacji publicznej traktować jak skargę na bezczynność, zwłaszcza że taka konstrukcja skargi wynikła z błędnego odwołania się przez skarżącego do art.4 ust.3 Prawa prasowego, który – jak już wcześniej wskazano – nie ma w sprawie zastosowania. Z powyższych względów orzeczono, jak w sentencji.