II SA/Ka 2590/03
PostanowienieWSA w Gliwicach2004-01-20
Skład orzekający: Szczepan Prax, Wiesław Morys, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na "faktyczną odmowę udostępnienia informacji publicznej" jest dopuszczalna, jeśli nie wydano decyzji administracyjnej, a jedynie udostępniono część informacji?Ratio decidendi
Skarga na "faktyczną odmowę udostępnienia informacji publicznej" jest niedopuszczalna, jeśli nie wydano decyzji administracyjnej, która mogłaby podlegać zaskarżeniu. Ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje konkretne formy rozstrzygnięć (udzielenie informacji, decyzja umarzająca, decyzja odmawiająca, powiadomienie o braku informacji publicznej), a niedopuszczalna jest skarga na czynność materialno-techniczną lub brak decyzji, jeśli nie wyczerpano środków prawnych przewidzianych w przepisach.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta S. o udostępnienie szczegółowych informacji dotyczących działalności urzędu, powołując się na Prawo prasowe i ustawę o dostępie do informacji publicznej. Po otrzymaniu części informacji, skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego na "faktyczną odmowę udostępnienia informacji publicznej", domagając się nakazania ich udostępnienia. Organ wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że informacje zostały udostępnione w miarę możliwości i że część żądania dotyczyła informacji przetworzonej lub dóbr osobistych.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA del. Szczepan Prax Sędziowie: NSA del. Wiesław Morys (spr.) Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska Protokolant: sekr. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Redaktora Naczelnego Tygodnika A w S. na odmowę udzielenia informacji publicznej przez Prezydenta Miasta S. postanawia: o d r z u c i ć s k a r g ę.
Pismem z dnia [...]r. skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta S. o udostępnienie szczegółowo sprecyzowanych w nim informacji dotyczących działalności wydziałów podległego mu urzędu, powołując się na przepis art.4 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz.24 ze zm.). Zaś pismem z dnia [...]r., wskazując na brak uwzględnienia żądania, domagał się wydania stosownej decyzji.
Na skutek powyższego kolejnymi pismami oraz pocztą elektroniczną przesłano skarżącemu szereg informacji z poszczególnych wydziałów Urzędu Miasta S.
W nadanej w urzędzie pocztowym w dniu [...]r. i skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze skarżący zaczepił "faktyczną odmowę udostępnienia informacji publicznej" i powołując się na przepis art.21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz.1198), domagał się nakazania Prezydentowi Miasta S. udostępnienia danych dokładnie opisanych w treści skargi. Twierdził bowiem, iż bezprawnie uchyla się on od wykonania ustawowego obowiązku znajdującego również oparcie w przepisach prawa prasowego.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wywodził bowiem, iż żądane informacje zostały udostępnione skarżącemu w takim zakresie, w jakim nie są one dostępne poprzez wykorzystanie innych źródeł. Nadto wskazał, iż skarżący nie udowodnił szczególnie istotnego interesu publicznego, który uzasadniałby udzielenie informacji przetworzonej, do czego sprowadzało się jego żądanie. W części dotyczyło ono prawnie chronionych dóbr osobistych pracowników urzędu. Dlatego uważał organ, że do granic kolizji z prawem zadośćuczynił powyższemu wnioskowi, stwierdzając, iż dalej idące żądanie w jego ocenie ma na celu dezorganizację pracy tej jednostki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W pierwszej kolejności wymaga wyjaśnienia, że z dniem 1 stycznia 2004 r. utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (p. art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zaś sądownictwo administracyjne stało się dwuinstancyjne, przy czym w pierwszej instancji orzekają wojewódzkie sądy administracyjne (p. art.3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Stosownie do brzmienia art.97 §1 powyższej ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez ten sąd na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Po wtóre przyszło zważyć, że rozpatrywana w sprawie skarga okazała się niedopuszczalna. Skarżący domagał się udzielenia informacji publicznej, przeto w myśl art.3a Prawa prasowego wyłączne zastosowanie miały przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Rządzi się ona swoistymi regułami, w niewielkim zakresie odwołując się do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Pozostawiając na uboczu rozważania czy żądane dane stanowią informację publiczną w jej rozumieniu oraz czy podlegały one udostępnieniu, trzeba stwierdzić, iż przepis art.3 przywołanej ustawy przewiduje uprawnienia do: uzyskania informacji publicznej, która jest udostępniana na wniosek w zakresie przekraczającym dane ogłaszane w dokumentach urzędowych, wglądu do dokumentów urzędowych i dostępu do posiedzeń organów. Skarżący skorzystał z pierwszego uprawnienia. W takim wypadku ustawa ta reguluje następujące czynności i rozstrzygnięcia: udzielenie informacji publicznej, które następuje w drodze czynności materialno-technicznej, decyzjne umorzenie postępowania, gdy wniosek o jej udostępnienie nie zostanie zmodyfikowany w trybie art.14 ust.2 z powodu braku możliwości zadośćuczynienia mu w pierwotnej wersji, wydanie decyzji odmawiającej udzielenia informacji z powodu braku szczególnie istotnego interesu publicznego w żądaniu informacji przetworzonej, albo z uwagi na ograniczenia podmiotowe i przedmiotowe, powiadomienie, że przedmiot żądania nie stanowi informacji publicznej.
W postępowaniu administracyjnym, będącym przedmiotem oceny w niniejszej sprawie, nie wydano żadnej decyzji, natomiast udostępniono informacje, jak twierdzi organ, przekraczające zakres urzędowych publikacji, informując skarżącego, że wyczerpuje to zarówno przepisane prawem, jak też faktyczne, jego możliwości. Skarżący zaczepia w skardze "faktyczną odmowę udostępnienia informacji publicznej", które to pojęcie nie jest znane omawianej ustawie, niezależnie od wątpliwości co do jego esencjonalnej trafności w odniesieniu do stanu faktycznego występującego w niniejszej sprawie. Z tej przyczyny niepodobna konstruować środka jego zaskarżenia, szczególnie gdy nadto przedmiot tego środka nie mieści się w katalogu aktów i czynności uregulowanym w art.3 §2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak też nie jest objęty regulacją §3 tego przepisu. Poza sporem jest również, iż brak jest decyzji, która mogłaby podlegać ocenie legalności po myśli art.16 i art.21 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak to już wskazano, załatwienie żądania udostępnienia informacji publicznej następuje poprzez bądź to udzielenie informacji, bądź pisemne powiadomienie, iż przedmiotowe dane nie stanowią informacji publicznej (wówczas skarżący może zaczepić ten pogląd w drodze skarżenia bezczynności organu), bądź to w drodze wydania decyzji umarzającej postępowanie, po spełnieniu przepisanych wymogów, bądź wreszcie poprzez wydanie decyzji odmawiającej udzielenia informacji z powodów opisanych w art..3 ust.1 pkt 1 czy w art.5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, które podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego albo umożliwiają wykorzystanie trybu przewidzianego przepisem art.22 tej ustawy. Z wyłożonych powodów, gdy skarga nie zaczepia żadnego z tych aktów, okazała się niedopuszczalna, stąd jej merytoryczne rozpoznanie jest wykluczone. Na marginesie można tylko dodać, iż żądanie informacji podlegającej ograniczeniom ustawowym winno doprowadzić do wydania decyzji odmownej w trybie art.5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wszak jest to zagadnienie pozostające poza zakresem niniejszej sprawy.
Wypadnie bowiem podkreślić, iż ewentualna bezczynność organu w tej materii oraz bezczynność polegająca na rzekomym nieudostępnieniu informacji nie może wpływać na kierunek analizy żądania skargi wbrew jej treści. Jednakowoż można wskazać, iż nawet przy potraktowaniu skargi wniesionej w niniejszej sprawie jako skargi na bezczynność organu, byłaby ona również niedopuszczalna. Przede wszystkim z tej przyczyny, że przed jej wniesieniem nie wyczerpano trybu zastrzeżonego przepisem art.37 k.p.a. w odniesieniu do decyzji odmownej, oraz w pozostałym zakresie przepisem art.52 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, będącym odpowiednikiem przepisu art.34 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Skoro bowiem skargę można wnieść po wyczerpaniu środków odwoławczych, rzeczą skarżącego było poprzedzenie skargi uregulowanym tamże zażaleniem do organu nadrzędnego, albo wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. W ocenie Sądu wykorzystania tych środków skarżący nie wykazał w sprawie, przeto skarga i z tego powodu byłaby niedopuszczalna, gdyż uruchamiają one procedurę skargową. Nawet gdyby za takowe wezwanie uznać pismo z dnia [...]r., to byłoby ono przedwczesne, gdyż zostało wystosowane przed upływem terminu dla załatwienia żądania, które zostało doręczone organowi w dniu [...]r.. Tymczasem dla udostępnienia informacji publicznej przepis art.13 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej zastrzega 14-dniowy termin, który upłynął w dniu [...]r.. Zatem skarżący nie dał organowi możliwości załatwienia sprawy w ustawowym terminie.
Co mając na uwadze, na zasadzie art.58 §1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło