II SA/Ka 2657/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-06-17
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Iwona Bogucka, Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o warunkach zabudowy, powinien badać kwestię naruszenia granic sąsiedniej działki przez istniejący budynek, czy też kwestia ta powinna być rozstrzygnięta na etapie postępowania o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego i nie przesądza o możliwości budowy. Kwestie dotyczące naruszenia prawa własności przez istniejący budynek powinny być zgłaszane i badane na późniejszym etapie postępowania, tj. przy wydawaniu pozwolenia na budowę. Organ wydający decyzję o warunkach zabudowy bada zgodność zamierzenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami prawa.Stan faktyczny
Wnioskodawca wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego. Prezydent miasta wydał decyzję pozytywną, określając warunki zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Strona skarżąca wniosła odwołanie, podnosząc, że istniejący budynek narusza jej działkę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że kwestia naruszenia granic działki nie jest przedmiotem postępowania o warunki zabudowy. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji i wyjaśnienia stanu faktycznego dotyczącego granic działek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Ł.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu oddala skargę
Wnioskiem z dnia [...] T.M. wystąpił z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji – rozbudowa z nadbudową parterowego domku mieszkalnego przy ulicy A. w K.
Po rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...] Prezydent K. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie parterowego budynku mieszkalnego na działce nr [...] przy ulicy A. w K. W podstawie prawnej przywołał art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 39, art. 40 ust. 1 i 3, art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( t.jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). W krótkim uzasadnieniu wyjaśnił, że decyzja zgodna jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pod warunkiem spełnienia wymagania ujętego w punkcie VII.3 decyzji, czyli planowana rozbudowa i nadbudowa musi być zlokalizowana wyłącznie na terenie określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta K. symbolem [...] – tereny mieszkaniowe o niskiej intensywności. Dodatkowo postanowił, aby linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu zostały opracowane geodezyjnie i zostały uwidocznione w projekcie, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie.
W odwołaniu od tej decyzji skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Ł.D. zwróciła się o ponowne pozytywne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, że już istniejący budynek stoi 1 m na jej działce nr [...], co jest niezgodne z prawem. Dlatego nie wyraża zgody na dalszą rozbudowę tego domu.
W wyniku rozpatrzenia tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 40 ust. 1 i 4, art. 41, art. 42 i art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( t.jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdziło, że zaskarżona decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zgłoszonego przedsięwzięcia jest zgodna z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta K., mieszcząc się w jednostce oznaczonej symbolem "[...] – tereny mieszkaniowe o niskiej intensywności zabudowy, w tym tereny adaptowanej zabudowy jednorodzinnej...". Zgodnie z zapisem art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym – nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie zgodne jest z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ustosunkowując się do twierdzeń odwołującej się, iż już istniejący budynek narusza granice jej działki, Kolegium stwierdziło, że z dołączonej do sprawy mapy fakt ten nie wynika, a nadto dodało, iż kwestie związane z posadowieniem obiektu na działce będą przedmiotem rozpoznania na kolejnym etapie postępowania – udzielania pozwolenia na budowę. Kolegium potwierdziło, że skoro inwestycja – planowana rozbudowa – zgodna jest z planem zagospodarowania przestrzennego, nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, tym bardziej, że pkt VII. 3 kwestionowanej decyzji dokładnie określa lokalizację planowanej inwestycji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ł.D. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta K. i wydanie wyroku uwzględniającego jej żądanie, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Podkreśliła, że występując do Kolegium z odwołaniem, nie kwestionowała zgodności zamierzonej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast podniosła, że sporny budynek został wybudowany na działce [...] przekraczając jej granice o 1 m i naruszając tym samym jej nieruchomość. Jej zdaniem w takim przypadku, Kolegium powinno uchylić przedmiotową decyzję i dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, przeprowadzając w tym zakresie stosowne pomiary.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całej rozciągłości stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Nadto dodało, że praktycznie skarżąca nie wniosła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, ani skargi na decyzję Kolegium, podnosząc problem nie związany z decyzjami obu instancji, a mianowicie lokalizację istniejącego budynku – częściowo wzniesionego na jej działce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) Stosownie do art. 97 § 1 wymienionej ustawy sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przystępując do kontroli legalności decyzji w niniejszej sprawie należy zauważyć, że ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w dacie wydawania decyzji – regulowała ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( t.jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Przedmiotową decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – zgodnie z tymi przepisami – wydawano na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ( art. 40 ust. 1 ustawy ), przy czym odmowa była niedopuszczalna, jeżeli przedstawione przez wnioskodawcę zamierzenie było zgodne z ustaleniami planu i przepisami prawa ( art. 43 ).
Oznacza to, że w decyzji o warunkach zabudowy organ konkretyzował zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w stosunku do określonego terenu i inwestycji poprzez stwierdzenie, iż zapisy tego planu dopuszczają lub nie dopuszczają zamierzonej inwestycji.
Należy przy tym podkreślić, że zapisy obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego są przepisem gminnym, aktem prawa miejscowego kształtującym ład i porządek przestrzenny na terenie gminy i wiążą one zarówno organy orzekające jak i obywateli. Ustalania tych planów wraz z innymi przepisami kształtują sposób wykonywania prawa własności, wyznaczając granice korzystania z rzeczy – przesądzają o przeznaczeniu objętych nim gruntów oraz o zasadach i warunkach ich wykorzystywania oraz stanowią podstawę do ograniczenia swobody w wykonywaniu prawa własności ( 140 Kodeksu cywilnego ).
Należy więc stwierdzić, że jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu przewiduje dla danego terenu przeznaczenie, z którym w sprzeczności pozostaje wnioskowane zamierzenie, to dla takiego zamierzenia nie może być wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, natomiast jeżeli zamierzenie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu, wówczas nie można odmówić wydania takiej decyzji.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż trafna jest ocena organów administracyjnych, które stwierdziły, że planowane zamierzenie – dobudowa i rozbudowa istniejącego budynku mieszkalnego – zgodna jest z zapisami planu miejscowego Miasta K.
Analiza części graficznej i opisowej planu wykazuje, że działka nr [...], na której planowana jest wnioskowana inwestycja usytuowana jest w jednostce "[...]" na terenie oznaczonym symbolami : "[...] – tereny mieszkaniowe o niskiej intensywności zabudowy, w tym tereny adaptowanej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz tereny jednorodzinnej zabudowy mieszkaniowej realizowane w ramach uzupełnień", "[...] - droga zbiorcza obszarowa o dwu pasach ruchu. Adaptacja ulicy miejskiej", oraz "[...] - droga zbiorcza obszarowa o dwu pasach ruchu. Adaptacja ulicy miejskiej i przebudowa nowych odcinków drogi".
Powyższe zapisy planu oznaczają, iż realizacja planowanej rozbudowy i dobudowy możliwa jest tylko w tej części działki, która objęta jest symbolem – [...]. Dlatego też decyzja Prezydenta Miasta K. pozytywnie odnosząc się do wniosku inwestora i ustalając warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, wyraźnie formułuje warunek w punkcie VII 3 decyzji – określając, że "planowana rozbudowa i nadbudowa musi być zlokalizowana wyłącznie na terenie określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta K. symbolem [...], zobowiązując nadto do wytyczenia linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczeniu przez geodetę. Dodatkowo zakres i lokalizację zamierzonej inwestycji obrazuje załącznik graficzny do pisma z dnia [...] Nr [...] kierowanego bezpośrednio do inwestora T.M.
Zarzuty podnoszone przez skarżącą nie zasługują na uwzględnienie. Dotyczą one nie warunków zabudowy i zagospodarowania dla planowanej inwestycji, lecz lokalizacji istniejącego już budynku, który zdaniem skarżącej "wchodzi 1 m w jej działkę nr [...]". Skarżąca jest przekonana, że w takim przypadku organy administracji powinny zobowiązać inwestora do przeprowadzenia dokładnych pomiarów i dopiero po takim ustaleniu prowadzić dalsze postępowanie.
Należy jednak zauważyć, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym rozstrzygnięciem w ramach przygotowywania procesu inwestycyjnego związanego ze zmianą zagospodarowania terenu i nie oznacza to, że w oparciu o tę decyzję inwestor może rozpocząć budowę. Dopiero kolejna decyzja – pozwolenie na budowę – rozstrzyga o możliwości budowy. Właśnie na tym etapie postępowania – udzielania pozwolenia na budowę – skarżąca może i powinna zgłaszać zastrzeżenia dotyczące naruszenia prawa własności swojej działki.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło