II SA/Ka 297/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędziowie WSA Małgorzata Jużków (spr.), NSA Anna Apollo, Protokolant aplikant radcowski Dorota Klich, po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie: zameldowania 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r., 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Sygn. akt 3 /II SA / Ka 297 /02 U Z A S A D N I E N I E Wnioskiem z dnia [...] 2001 r. M. K. jako współwłaścicielka nieruchomości przy ulicy [...] w C., zwróciła się o zameldowanie na pobyt stały w lokalu po zmarłym W. I., wyjaśniając że przebywa w nim od [...] 2001 r. za zgodą pozostałych współwłaścicieli z wyjątkiem rodziny O.. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta C., na podstawie art.104 k.p.a. oraz art. 47 ust.2 w związku z art. 6 ust.1 i art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity w Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz.960) odmówił zameldowania M. K. na pobyt stały pod powyższym adresem. W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż wnioskodawczyni wprawdzie zamieszkuje w spornym lokalu nr [...] za zgodą części współwłaścicieli, jednak nie legitymuje się uprawnieniami do przebywania w nim, które w przypadku współwłasności muszą pochodzić od wszystkich współwłaścicieli (art.199 kc ). Reasumując poczynione ustalenia dowodowe organ orzekający odmówił zameldowania wnioskodawczyni w spornym lokalu, gdyż nie zostały spełnione przesłanki ustawowe do dokonania tej czynności. W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. podniosła, iż wydana decyzja narusza prawo do współposiadania rzeczy wspólnej wynikające z art.206 i art. 207 kodeksu cywilnego, a żądanie zgody na jej zameldowanie od pozostałych współwłaścicieli jest sprzeczne z ustawą o ewidencji ludności. Podkreśliła, że jest współwłaścicielką posesji przy ulicy [...], gdzie zajmuje samodzielne mieszkanie. W orzecznictwie sądowym utrwalił się zaś pogląd o prawie każdego ze współwłaścicieli do zajęcia jednego samodzielnego lokalu mieszkalnego. W jej ocenie wskazany przez organ art. 199 kc nie ma zastosowania w tym przypadku, gdyż chodzi wyłącznie o potwierdzenie faktu jej zamieszkania w przedmiotowym lokalu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 15 i art.138 § 1 pkt. 1 k.p.a. oraz 47 ust. 2 w związku z art. 50 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji . W jej uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż istniejący spór między współwłaścicielami nieruchomości, co do sposobu i zakresu współposiadania rzeczy wspólnej nie może być rozstrzygnięty w postępowaniu administracyjnym, a w takim wypadku uprawnień do zameldowania nie można wywodzić z treści art. 206 kc. Zatem sam fakt przebywania skarżącej w spornym lokalu nie może ważyć na orzeczenie zameldowania na pobyt stały. Stąd też zdaniem organu, wobec braku zgody wszystkich współwłaścicieli na jej zameldowanie, a tym samym uprawnienia do przebywania w spornym lokalu, nie została spełniona jedna z ustawowych przesłanek zameldowania na pobyt stały. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 11 lutego 2002r. M. K. zarzuciła oparcie decyzji na błędnych przesłankach podnosząc ponownie, że spełniła wymagane prawem wymogi uprawniające ją do zameldowania w miejscu faktycznego zamieszkania. Uznała decyzję za krzywdzącą i wskazała na zameldowanie w tej samej kamienicy innych osób, mimo braku zgody wszystkich współwłaścicieli. Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko poparte orzecznictwem sądowo- administracyjnym, w którym utrwalił się pogląd, że dokonanie potwierdzenia uprawnień osoby do przebywania w lokalu należy do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu nieruchomością. W myśl przepisów art. 199 kc do dokonania takiej czynności potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. Formularz zgłoszenia meldunkowego M. K. nie zawierał takiego potwierdzenia jej uprawnień, stąd przyjęto, że nie został spełniony warunek wynikający z art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności(..), a co zobowiązywało organ administracji do orzeczenia odmowy zameldowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu z przyczyn, które Sąd obowiązany był brać pod rozwagę z urzędu. Na wstępie należy zauważyć, że z 31 grudnia 2003 r. utraciła moc prawną ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszła w życie reforma sądownictwa administracyjnego i na podstawie art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153, poz. 1271 ze zm.) z tą datą w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego utworzono w ich miejsce, na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wojewódzkie sądy administracyjne. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (...) sprawy, w których skargi zostały wniesionego Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72 , poz. 652) dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. W tym trybie kontroli została poddana decyzja administracyjna wydana w niniejszej sprawie. Art. 134 tej ustawy stanowi, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany z zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Organy meldunkowe nie negowały faktu, iż skarżąca przebywa w lokalu nr [...] o zameldowanie, w którym zabiega. Sporna była jedynie kwestia, czy legitymowała się uprawnieniami do przebywania w tym lokalu, o których mowa w art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji i dowodach osobistych( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.)- w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy obu instancji. Jednakże na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K 20/01 wskazany wyżej przepis art. 9 ust. 2 ustawy został uznany za niezgodny z Konstytucją RP (Dz. U. Nr 78, poz.716). W wyniku ogłoszenia wskazanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego utracił on moc z dniem 19 czerwca 2002 r. i od tej daty przedstawienie potwierdzenia uprawnień do przebywania w lokalu, w których ma nastąpić zameldowanie, nie stanowi już prawnej przesłanki zameldowania na pobyt stały lub czasowy ponad 2 miesiące (vide wyrok SN z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt III RN 183/01, OSNP-2003/7/9). Przenosząc powyższe rozważania na ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny, baczyć w pierwszym rzędzie należy na to, że postępowanie dotyczyło zameldownia M.K. i zostało zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji przed rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego. Jednakże Sąd obowiązany jest w takim wypadku uwzględnić zmieniony stan prawny. Orzeczenie o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, stanowi przesłankę wznowienia postępowania określoną w art.145a k.p.a. Z kolei zgodnie z treścią art.145 § 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzenie naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, obliguje Sąd do uchylenia decyzji. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skoro rozstrzygnięcie sporu co do legitymowania się przez skarżącą uprawnieniami do przebywania w lokalu jest w aktualnym stanie prawnym bezprzedmiotowe, Sąd nie jest uprawniony do ustosunkowania się zarówno do zarzutów skargi, jak i motywów zaskarżonej decyzji w tym względzie. Pobyt w spornym lokalu z zamiarem stałego w nim przebywania stanowi obecnie jedyną przesłankę zameldowania. W takim stanie rzeczy decyzje organów obu instancji podlegały uchyleniu na podstawie art.145 §1 pkt 1 w związku z art.135 p.s.a. Wobec uwzględnienia skargi, stosownie do art. 200 psa należało też zasądzić od organu odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.