II SA/Ka 2992/02
WyrokWSA w Gliwicach2005-01-06
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania obiektu budowlanego, oparte na braku możliwości ustalenia stanu prawnego i faktycznego z uwagi na upływ czasu, jest zgodne z prawem, gdy skarżący podnosi zarzuty dotyczące naruszenia konstrukcji i dachu sąsiedniego budynku w wyniku dobudowy?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania obiektu budowlanego jest zasadne, gdy roboty budowlane zostały wykonane w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę, a stan techniczny budynku nie uzasadnia zastosowania przepisów Prawa budowlanego dotyczących nakazów i zakazów. Zarzuty dotyczące naruszenia konstrukcji i dachu sąsiedniego budynku mają charakter cywilnoprawny i nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym. Sąd administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym według stanu prawnego i akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie użytkowania budynku mieszkalnego, który został wybudowany w latach 60. XX wieku na podstawie pozwolenia na budowę. Po analizie dokumentów, w tym pozwolenia na użytkowanie części budynku, organ umorzył postępowanie. Skarżący zarzucił naruszenie konstrukcji i dachu jego sąsiedniego budynku w wyniku dobudowy, kwestionował prawidłowość pozwolenia na budowę oraz domagał się nałożenia obowiązku inwentaryzacji i ekspertyzy. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na upływ czasu uniemożliwiający dotarcie do pełnej dokumentacji, ale potwierdzając zgodność wykonania z zatwierdzonym projektem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.) Asesor WSA Małgorzata Walentek Protokolant referent stażysta Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Z.R. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę su
Działając na skutek zawiadomienia współwłaściciela sąsiedniej działki Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. wszczął postępowanie w sprawie użytkowania budynku mieszkalnego usytuowanego na posesji przy ul. K. w M. ( działka nr [...]). Jak ustalił organ I instancji kontrolowany obiekt został wybudowany w początkach lat 60 tych ubiegłego wieku w oparciu o decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w M. z dnia [...] udzielającą pozwolenia na budowę. Organowi I instancji przedłożono także kopię udzielonego [...] pozwolenia na użytkowanie parteru tego budynku, w tym lokalu użytkowego przeznaczonego na zakład fryzjerski i kuchni. Wymienioną decyzją nakazano także inwestorowi wykończenie pozostałej części budynku w terminie jednego roku. W oparciu o powyższe dokumenty, a także sprawdzeniu wyposażenia budynku w przyłącza wodociągowe i kanalizacyjne decyzją z dnia [...] wydaną w oparciu o art. 105 § 1 k. p. a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie w sprawie.
Z decyzją tą nie zgodził się Z.R. inicjator prowadzonego postępowania, który w odwołaniu wskazał na nie wyjaśnienie kwestii prawidłowości zrealizowania dobudowy kontrolowanego obiektu do ściany szczytowej sąsiedniego budynku. Dobudowa ta, jego zdaniem, naruszyła konstrukcję oraz spowodowała zniszczenie dachu i części frontowej jego budynku. Odwołujący się zakwestionował także treść umowy sprzedaży działki budowlanej sporządzonej w formie aktu notarialnego z dnia [...].
Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W motywach swojego rozstrzygnięcia podał on, że z uwagi na upływ czasu nie udało się dotrzeć - czego domagał się odwołujący - do dokumentacji budowlanej przedmiotowego budynku. Z zachowanego protokołu sporządzonego przez rzeczoznawcę w [...], wynika jednak, że budynek ten został wykonany zgodnie z zatwierdzonym projektem.
W skardze do sądu administracyjnego oraz piśmie procesowym z dnia [...] Z.R. wniósł o orzeczenie bezskuteczności zaskarżonej decyzji Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. oraz doprowadzenie budynku będącego przedmiotem postępowania do stanu zgodnego z prawem i sztuką budowlaną. Wskazał on na konieczność nałożenia na właścicieli przedmiotowego obiektu obowiązku inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych oraz ekspertyzy stwierdzającej wpływ wykonanej dobudowy na jego budynek. Wreszcie domagał się "uznania za właściwe" ubiegania się o odszkodowanie od Skarbu Państwa za szkody wyrządzone w jego budynku na skutek decyzji administracyjnych, które przyczyniły się do trwałego uszkodzenia jego budynku w związku z rekwirowaniem znajdujących się w nim pomieszczeń na cele publiczne.
Skarżący podał dodatkowo, że jedna ze współwłaścicielek kontrolowanego budynku jest pracownicą Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w C. Sąsiedzi nie dość, że uszkodzili jego budynek, to teraz czynią wszystko, żeby utrudnić jego odbudowę. Kwestionuje prawidłowość decyzji z [...] mocą, której udzielono pozwolenia na budowę budynku o trzech ścianach. Wskazuje, że przed Sądem Rejonowym w M. toczyła się w latach 90 –tych sprawa o rozgraniczenie z sąsiednią nieruchomością. Sprawa ta przebiegała w bardzo złej atmosferze z uwagi na wpływy polityczne sąsiadów.
W odpowiedzi na skargę Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał on argumenty użyte w motywach zaskarżonej decyzji. Wskazał, że szereg zgłaszanych przez skarżącego zarzutów na charakter cywilnoprawny i nie mogły być one rozważane w postępowaniu administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniesiona skarga nie mogła odnieść skutku. Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy do jej rozpoznania zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym jak i nie narusza przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie, odnosząc się do zgłoszonych przez skarżącego żądań, należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone orzeczenia w aspekcie ich zgodności z prawem. Kontrola ta polega na zbadaniu, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa materialnego i procesowego, a w przypadku stwierdzenia takiego naruszenia, Sąd dokonuje oceny wpływu stwierdzonego naruszenia na wynik sprawy. Jednocześnie należy podkreślić, że Sąd czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Jak z powyższego wynika orzeczenia wydawane przez sądy administracyjne nie mogą i nie zastępują (poza nielicznymi wyjątkami) rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej.
Jak wynika z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, poprzedni właściciel działki i budynku położonego przy ul K. w M. zbył na rzecz S. i K. małżonków M. przyległą do tego budynku działkę wraz z połową ściany szczytowej budynku. Jak wynika z § 6 umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego nr rep. [...] sporządzonego w PBN w M. w dniu [...] sprzedający udzielił nabywcom prawa przybudowania się, przy wznoszeniu budynku, do wymienionej ściany na całej jej długości i wysokości, a także pozwolenia na zamurowanie istniejących w ścianie otworów okiennych. S.M. uzyskał następnie [...] pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego na nabytej działce i jak się zdaje, na warunkach określonych w opisanej wyżej umowie. Budowa została ukończona około [...].
Z wniosku skarżącego toczyło się także przed Sądem Rejonowym w M. postępowanie o rozgraniczenie obu zabudowanych nieruchomości. Sąd ten postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [...] rozstrzygnął, że granica między starym, a wybudowanym w latach 60 – tych budynkiem biegnie środkiem ściany szczytowej. Wymienione postanowienie Sądu Rejonowego w M. stało się prawomocne po oddaleniu przez Sąd Wojewódzki w C. apelacji wniesionej przez Z.R.
W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego brak było podstaw prawnych nałożenia na właścicieli kontrolowanego budynku obowiązku sporządzenia inwentaryzacji powykonawczej wykonanych czterdzieści lat wcześniej robót budowlanych, skoro roboty te zostały zrealizowane w oparciu o decyzję udzielająca pozwolenia na budowę. Stan techniczny kontrolowanego budynku nie uzasadniał także zastosowania przepisów art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm. ). W tej sytuacji postępowanie administracyjne z uwagi na jego bezprzedmiotowość zostało zasadnie umorzone, a zajęte w osnowie zaskarżonej decyzji stanowisko zostało umotywowane zgodnie z wymogami proceduralnymi.
Zaskarżona decyzja nie uchybia, w ocenie Sądu, także innym przepisom prawa procesowego. Organ odwoławczy jak i organ I instancji poprawnie oceniły zebrany materiał dowodowy i na ich podstawie dokonały trafnych ustaleń faktycznych. W szczególności organ I instancji prawidłowo zastosował w sprawie przepisy zawarte w art. 10 § 1, art. 79 i 81 k.p.a. zapewniając stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, w tym zawiadamiając je o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodów z oględzin, a także umożliwiając zapoznanie się ze złożoną dokumentacją. Wskazać w tym miejscu przyjdzie, że brak było podstaw nałożenia na właścicieli kontrolowanego obiektu - czego domagał się skarżący - obowiązku sporządzenia ekspertyzy dowodzącej negatywnego wpływu ich budynku na budynek sąsiedni, przeprowadzenie takiego dowodu nie dotyczyło bowiem okoliczności mającej znaczenie dla sprawy (art. 78 § 1 k. p. a.).
Z przytoczonych względów na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 cyt. przepisów wprowadzających, orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło