II SA/Ka 3034/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-09-22
Skład orzekający: Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Asesor WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, wydane w związku z nadbudową budynku bez pozwolenia, narusza uzasadnione interesy sąsiada, jeśli nadbudowa nie powoduje znaczącego zacienienia jego posesji i nie uniemożliwia mu prowadzenia własnych inwestycji budowlanych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że twierdzenia skarżącego o naruszeniu jego uzasadnionych interesów przez nadbudowę są zbyt ogólne i nie zostały wykazane. Stwierdzono, że nadbudowa nie powoduje znaczącego zacienienia działki ani pomieszczeń mieszkalnych skarżącego, a także nie uniemożliwia mu prowadzenia własnych robót budowlanych. W związku z tym, zaskarżone postanowienie organu nadzoru budowlanego, utrzymujące w mocy postanowienie o wstrzymaniu robót, nie narusza prawa.Stan faktyczny
P. P. złożył skargę na postanowienie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. o wstrzymaniu robót budowlanych przy nadbudowie budynku mieszkalnego J. P. Skarżący zarzucał, że nadbudowa została wykonana bez jego zgody, częściowo na jego działce, powoduje zacienienie jego posesji i uniemożliwia mu prowadzenie własnych inwestycji. Organy administracji uznały, że nadbudowa nie narusza interesów osób trzecich ani obowiązujących przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski /spr./ Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2005 r. sprawy ze skargi P. P. na postanowienie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych o d d a l a s k a r g ę
W piśmie z dnia [...] skierowanym do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w M. P. P. domagał się wstrzymania robót budowlanych przy rozbudowie usytuowanego na działce sąsiedniej budynku mieszkalnego realizowanej jego zdaniem bez zezwolenia, częściowo na jego działce i bez jego zgody.
Po wszczęciu w tej sprawie postępowania i przeprowadzenia w dniu [...] oględzin, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. postanowieniem z dnia [...]
nr [...] , wydanym z powołaniem się na treść art. 38 ust. 2 pkt 2, 3 i 5, art. 49 ust. 2 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm., obecnie Dz.U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 ze zm., zwanej dalej prawem budowlanym/ wstrzymał prowadzenie przez J. P. robót budowlanych przy nadbudowie budynku mieszkalnego na działce nr [...] w Ż. przy ul. G. [...] zobowiązując ją jednocześnie do przedstawienia w terminie 2 miesięcy od uprawomocnienia się tego postanowienia zaświadczenia "w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu o zgodności obiektu z obowiązującymi przepisami" oraz przedłożenia dokumentacji budowlanej w 4 egzemplarzach wraz z wymaganymi uzgodnieniami. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że bez wymaganego pozwolenia dokonano nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego o wymiarach 6,0 m x 11.20 m wraz ze zmianą konstrukcji dachu i jego pokrycia. Według twierdzeń właścicielki nieruchomości J. P. roboty te miały być wykonane w [...] Zdaniem organu nadbudowa została dokonana przy spełnieniu obowiązujących warunków technicznych.
W zażaleniu na to postanowienie P. P. domagał się jego zmiany wnosząc jednocześnie o wydanie nakazu o rozbiórce wykonanej przez J. P. nadbudowy budynku mieszkalnego. Zarzucił, że nie ma potrzeby wstrzymywania robót budowlanych, gdyż nadbudowa została zakończona. Doszło do niej bez jego zgody jako najbliższego sąsiada i częściowo na jego działce. Nie wyraża zgody na legalizację samowoli budowlanej, gdyż spowodowała ona zacienienie jego posesji i uniemożliwia mu ewentualne prowadzenie robót budowlanych na jego działce.
Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zażalenia tego nie uwzględnił i zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji wskazując jako podstawę tego rozstrzygnięcia art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa oraz art. 48 ust. 2, 3 i 5 prawa budowlanego. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że prowadzona bez pozwolenia nadbudowa budynku mieszkalnego znajduje się na etapie stanu surowego zamkniętego. Zdaniem organu odwoławczego w rozpatrywanej sprawie nie mamy do czynienia z lokalizacją budynku w granicy działek, gdyż lokalizacja ta została przesądzona znacznie wcześniej. Doszło jedynie do nadbudowy ściany zlokalizowanej w granicy nieruchomości poprzez nadbudowę ściany frontowej na wysokość do około 2 m i zmianę spadku dachu. Wysokość ściany od strony działki żalącego się w najwyższym jej punkcie nie uległa zmianie. Objęty nadbudową budynek znajduje się w odległości około 4 m od ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce sąsiedniej, w której nie ma otworów okiennych. Nadbudowana ściana nie spowoduje zatem zacienienia pomieszczeń mieszkalnych w tym budynku. W konsekwencji nie dojdzie też zdaniem organu odwoławczego do naruszenia interesu osób trzecich, a dokonana rozbudowa nie narusza obowiązujących przepisów.
W skardze do sądu P. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie nakazu rozbiórki wykonanych elementów nadbudowy budynku mieszkalnego. Uzasadniając żądanie podtrzymał dotychczasowe swoje twierdzenia. Zarzucił, że odległość spornego budynku od jego budynku wynosi nie 4 a 2,5 m. Zaprzeczył także aby wysokość nadbudowanej ściany nie uległa zmianie oraz aby jego budynek nie był użytkowany.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko i jego uzasadnienie. Podał, że faktyczna odległość obu budynków wynosi od 3,5 m do 3,7 m.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż podniesione w niej zarzuty nie dają zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem obowiązującego prawa. Należy przede wszystkim podnieść, że twierdzenia skarżącego o naruszeniu jego uzasadnionych interesów, a tylko w tym zakresie może on kwestionować roboty budowlane realizowane na działce sąsiedniej /art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego i art. 28 kpa/ zostały sformułowane bardzo ogólnie. W szczególności nie zostało wykazane aby poprzez dokonaną nadbudowę doszło do zacienienia całej działki skarżącego, pomijając już okoliczność, że co do zasady zacienienie samej działki podlega w oparciu o przepisy prawa budowlanego ochronie tylko w wyjątkowych sytuacjach, a takie nie zostały wykazane, a nawet zgłoszone. Zasadnie zwrócono natomiast uwagę w zaskarżonym postanowieniu, iż w sprawie nie może być mowy o ograniczeniu naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych w budynku skarżącego skoro budynek ten od strony działki J. P. nie posiada okien. Skarżący nie wykazał też a nawet bliżej nie sprecyzował swojego twierdzenia, że sporna nadbudowa uniemożliwi mu prowadzenie robót budowlanych na jego działce.
W tym kontekście należy zważyć, że sporna nadbudowa jedynie w niewielkim stopniu zwiększy zacienienie budynku i działki skarżącego, a to w sytuacji gdy w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego /vide szkic poglądowy i zdjęcie spornego budynku stanowiące załącznik do pisma organu I instancji z dnia [...] zasadne jest ustalenie organu II instancji, że wysokość ściany spornego budynku od strony działki skarżącego nie uległa w najwyższym punkcie zmianie. Z uwagi na usytuowanie budynku skarżącego w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki nie ma on też, w świetle obowiązujących warunków technicznych tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktur z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm./, możliwości zrealizowania w ścianie swojego budynku od strony budynku J. P., otworów okiennych i drzwiowych. Oznacza to, że to częściowe zwiększenie zacienienia nie będzie miało również w przyszłości znaczenia dla naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku skarżącego i na realizację jego zamierzeń inwestycyjnych. Zasadnie też przyjął organ odwoławczy, że w sprawie nie mamy do czynienia z sytuowaniem budynku ścianą zewnętrzną bezpośrednio przy granicy działki skarżącego /w rozumieniu § 12 w/w warunków technicznych/, gdyż takie sytuowanie istniało już wcześniej. Aktualnie obowiązujące przepisy nie uzależniają przy tym możliwości takiego sytuowania od zgody właściciela działki sąsiedniej, który to brak zgody akcentował skarżący w swoich pismach procesowych. Należy też podkreślić, że treść zaskarżonego postanowienia nie przesądza jeszcze o legalizacji dokonanej przez J. P. samowoli budowlanej. Dopiero po wykonaniu wynikających z tego postanowienia obowiązków organy nadzoru budowlanego ocenią czy taka legalizacja może mieć miejsce /po wcześniejszym ustaleniu i zapłaceniu opłaty legalizacyjnej/. W dalszym zaś postępowaniu opartym na treści art. 49 prawa budowlanego, zmierzającym do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego /względnie o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót/, skarżącemu będzie przysługiwał przymiot strony oraz uprawnienie do składania środków zaskarżenia, gdyby wydane w tym przedmiocie orzeczenia naruszały jego uzasadnione interesy.
Z tych wszystkich względów zarzuty skarżącego na tym etapie postępowania nie zasługiwały zdaniem Sądu na uwzględnienie. Skutkowało to oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./.
SJ/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło