II SA/Ka 3049/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie NSA Leszek Kiermaszek WSA Włodzimierz Kubik ( spr.) Protokolant sekr. sądowy Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Z.C. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. su. Działając na skutek zawiadomienia Z.C., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. (dalej PINB) wszczął postępowanie w sprawie użytkowania komina tzw. "kuchni letniej" i okna umieszczonego w ścianie granicznej budynku gospodarczego posadowionego na posesji M.N. przy ul. D. w G., Gmina K. Jak wynika z protokołu, przeprowadzonej w dniu [...] kontroli, w ścianie granicznej wymienionego budynku gospodarczego znajdował się otwór okienny o wymiarach 40 x 80 cm doświetlający pomieszczenie spiżarni umieszczonej pod schodami. Okno to nie było otwierane i zostało zaszklone matową szybą. Na dachu budynku, w odległości 50 cm od granicy działki, znajdował się komin o wysokości 180 cm liczonej od powierzchni dachu. W toku przeprowadzonych oględzin ustalono także, że pomieszczenie kuchenne w budynku gospodarczym nie było użytkowane. Zatwierdzony w [...] r. przez Kierownika Wydziału Budownictwa Urządu Miasta i Gminy K. projekt rozbudowy i nadbudowy budynku nie przewidywał umieszczenia okna w ścianie posadowionej w granicy z sąsiednią działką, natomiast komin, zgodnie z tym projektem miał mieć wysokość 50 cm ponad poziom dachu. Postanowieniem z dnia [...], wydanym w oparciu o art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.), PINB nakazał właścicielowi nieruchomości przedłożenie orzeczenia o stanie technicznym komina. Z przedłożonej następnie opinii technicznej wynikało że, przedmiotowy komin znajdował się w dobrym stanie i nie stwarzał zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. PINB ustalił także, że decyzją Naczelnika Miasta i Gminy K. z dnia [...] M.N. uzyskał pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania pomieszczenia w budynku gospodarczym - na kuchnię "letnią". Decyzją tą zobowiązano jednocześnie inwestora do wyprowadzenia komina kuchni ponad pokrycie dachowe budynku Z.C. usytuowanego na sąsiedniej działce. Jednak decyzją Głównego Architekta Wojewódzkiego w C. z dnia [...] stwierdzono nieważność wymienionej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy K., a rozstrzygnięcie to decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa. W tym stanie rzeczy M.N. zrezygnował z użytkowania przedmiotowej kuchni, a naczelnik Miasta i Gminy K. decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania tego pomieszczenia. W oparciu o powyższe ustalenia, decyzją z dnia [...] PINB umorzył postępowanie w sprawie stanu technicznego przewodu kominowego. Od decyzji tej odwołał się inicjator postępowania Z.C. zarzucając, że decyzja organu I instancji pomija kwestię samowolnego podwyższenia komina przez sąsiada, a nadto zakwestionował on rzetelność opinii dowodzącej dobrego stanu technicznego komina. Odwołujący się wskazał także, że rzeczoznawca sporządzający opinię techniczną był przed kilkunastu laty Kierownikiem Wydziału Budownictwa UMiG w K. i wydał decyzję udzielającą pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej ŚWINB) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Odnosząc się do treści odwołania organ ten wyjaśnił, że kwestia rozbiórki komina nie była przedmiotem prowadzonego postępowania i z tych względów organ nie mógł odnieść się do zarzutów odwołania. W skardze wniesionej do sądu administracyjnego Z.C. powtarza argumenty podniesione w odwołaniu. Wskazuje, że organy obu instancji pominęły swoich decyzjach kwestię samowolnego podwyższenia komina na budynku gospodarczym sąsiada i dodaje, że domagał się nie tylko oceny stanu technicznego komina, ale także wydania nakazu jego rozbiórki. W odpowiedzi na skargę ŚWINB wniósł o jej oddalenie. Organ ten podał, że od wybudowania w wyniku nakazu wydanego decyzją Naczelnika UMiG K. spornego komina minęło już około 15 lat. Przedmiotowy komin nie stwarza też zagrożenia dla ludzi i mienia, co wynika z przedłożonej przez inwestora opinii technicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem. Kontrola ta polega na zbadaniu, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa, a w przypadku stwierdzenia takiego naruszenia, Sąd dokonuje oceny jego wpływu na wynik sprawy. Jednocześnie należy podkreślić, że Sąd czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Z akt sprawy wynika, że PINB wszczął postępowanie w sprawie wybudowania komina tzw. "kuchni letniej" na dachu budynku gospodarczego usytuowanego na posesji M.N., a także umieszczenia otworu okiennego w ścianie tego budynku usytuowanej w granicy działek. Bezspornym w sprawie jest, że zarówno nadbudowa komina jak i wykonanie otworu okiennego w ścianie budynku gospodarczego miały miejsce w drugiej połowie lat 80-tych, a więc w czasie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.). Zgodnie z art. 28 ust. 1 tej ustawy roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Przez "roboty budowlane" należało zaś rozumieć roboty polegające na budowie, montażu, remoncie albo rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części oraz urządzeń reklamowych, dzieł plastycznych i innych urządzeń wpływających na wygląd obiektu budowlanego (art. 2 ust. 3 ). Zdaniem Sądu, zarówno komin dymny jak i wentylacyjny stanowią część obiektu budowlanego, a skoro roboty budowlane przy jego wznoszeniu były budową, to w świetle wymienionych przepisów należało przyjąć, że inwestor winien legitymować się pozwoleniem na budowę tej części obiektu budowlanego. W kontrolowanym postępowaniu nie zostało jednak ustalone czy M.N. dysponował stosownym pozwoleniem na nadbudowę komina. Wskazać też przyjdzie, że nie można było potraktować decyzji Naczelnika MiG K. z dnia [...], mocą której nałożono na inwestora obowiązek podwyższenia komina ponad pokrycie dachowe budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce, jako zastępującej wskazane pozwolenie. Decyzja ta została bowiem wyeliminowana z obiegu prawnego na skutek stwierdzenia jej nieważności. Organy nadzoru budowlanego obu instancji nie wypowiedziały się także, w kontrolowanych przez Sąd decyzjach w przedmiocie zgodności z prawem wykonanego przez M.N. otworu okiennego w ścianie budynku zlokalizowanej przy granicy z sąsiednią działką. W szczególności nie ustalono, czy okno to zostało wykonane w zgodzie z przepisami obowiązującego w czasie budowy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. nr 17, poz. 62). Kwestia ta została zupełnie pominięta w wydanych decyzjach mimo, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte w przedmiocie użytkowania zarówno otworu okiennego jak i opisanego komina. W tym stanie rzeczy należało uznać, że zaskarżona decyzja jak i decyzja organu pierwszej instancji nie mogły się ostać, wydane bowiem zostały z naruszeniem wyżej wymienionych przepisów prawa budowlanego co miało wpływ na wynik sprawy, a także przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 77, 78 § 1 i 80 k.p.a. , co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy do rozpoznania tej sprawy na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 135 i 151 tej ustawy. O kosztach postępowania Sąd nie rozstrzygał z uwagi na brak wniosku skarżącego. PINB ponownie rozpoznając sprawę, odnośnie zrealizowanej nadbudowy komina ustali czy inwestor posiadał stosowne pozwolenie na taką nadbudowę, a w przypadku braku pozwolenia zastosuje przepis art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 ze zm.). Organ ten odniesie się także do kwestii zgodności z prawem wykonanego otworu okiennego w ścianie granicznej mając na uwadze przepisy art. 51 tej ustawy.