II SA/Ka 3099/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie: WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Asesor WSA Beata Kalaga – Gajewska (spr.) Protokolant: Agnieszka Zygmunt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta G. na decyzję Ś. Kuratora Oświaty w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stopnia awansu zawodowego nauczyciela postanawia odrzucić skargę. Aktem nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela z dnia [...] r. wydanym przez Dyrektora Zespołu Szkół A Nr [...] w G. A. R. uzyskał stopień nauczyciela kontraktowego w trybie art. 9b ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997r., nr 56, poz. 357 z późn. zmianami) w związku z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19, poz. 239). Zastępca Prezydenta Miasta G. decyzją z dnia [...] r. nr [...] stwierdził nieważność powyższej decyzji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołał art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 9 b ust. 7 pkt 1 w związku z art. 91 d pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997 r., nr 56, poz. 357 z późn. zmianami). W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśniono, iż warunkiem nadania nauczycielowi stopnia awansu zawodowego jest posiadanie wymaganych na danym stanowisku kwalifikacji. Strona natomiast w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19, poz. 239 z późn. zmianami), to jest w dniu 6 kwietnia 2000 r. była zatrudniona na stanowisku nauczyciela [...] w Zespole Szkół A Nr [...] w G., ale nie miała kwalifikacji do pracy na stanowisku nauczyciela [...]. Zdaniem organu administracyjnego nie posiadała przygotowania pedagogicznego i legitymowała się tylko [...] w zakresie [...] w D., [...] w zakresie [...] Akademii A w K. oraz dyplomem [...] w K. Strona – A. R. złożyła odwołanie od powyższej decyzji do Ś. Kuratora Oświaty i wniosła o jej uchylenie. Zarzuciła organowi administracyjnemu błędną interpretację art. art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, bowiem w dniu wejścia w życie powołanej ustawy tj. 6 kwietnia 2000 r. była zatrudniona na podstawie umowy o pracę i posiadała wówczas kwalifikacje wymagane do pracy na stanowisku nauczyciela [...]. Zaakcentowała, iż posiada ukończone [...] w I., gdzie językiem urzędowym jest [...] oraz posiada przygotowanie pedagogiczne. Tym samym ma uprawnienia do nauczania [...] w szkołach, o których mowa w § 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. (Dz. U. nr 155, poz. 1288). Ś. Kurator Oświaty w dniu [...] r. decyzją nr [...] uchylił decyzję Prezydenta Miasta G. i umorzył postępowanie pierwszej instancji w tej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że kwalifikacje wymagane od nauczycieli języków obcych określa § 11 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. nr 155, poz. 1288) i przytoczył argumentację wcześniej wyrażoną w uzasadnieniu niekorzystnej dla strony decyzji z dnia [...] r. nr [...]. Zaznaczył, iż blok przedmiotów psycho-pedagogicznych strona zaliczyła podczas [...] w K. Ponadto uczestniczyła w [...]-godzinnym intensywnym kursie [...], który obejmował również metodykę nauczania. W związku z tym należy uznać, iż strona posiada wymagane od nauczycieli [...] przygotowanie pedagogiczno-metodyczne i zasadnym było rozstrzygnięcie podjęte w postępowaniu odwoławczym. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Prezydent Miasta G. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw poprzez błędną jego wykładnię oraz domagał się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi przedstawił stan faktyczny, który miał miejsce w sprawie akcentując, iż Ś. Kurator Oświaty dwukrotnie zajmował stanowisko o nieposiadaniu przez stronę przygotowania pedagogiczno-metodycznego (pismo z dnia [...] r. i z dnia [...] r. nr [...]). W oparciu o te opinie stwierdzona została nieważność decyzji z dnia [...] r. wydanej przez Dyrektora Zespołu Szkół A Nr [...] w G. o uzyskaniu stopnia nauczyciela kontraktowego przez A. R. w związku z niespełnieniem przesłanek do jego nadania określonych w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. W odpowiedzi na skargę Ś. Kurator Oświaty w K. wniósł o oddalenie skargi. Przyznał, iż na zapytanie Prezydenta Miasta G. w sprawie posiadania przez A. R. kwalifikacji pedagogicznych faktycznie wyraził opinię negatywną, bowiem wówczas brak było dokumentu potwierdzającego jego przygotowanie metodyczno-pedagogiczne. Zdaniem Ś. Kuratora Oświaty w K., po złożeniu przez A. R. odwołania i dostarczeniu przez niego, na wezwanie Ś. Kuratora Oświaty w K., wszystkich dokumentów dotyczących jego kwalifikacji zawodowych, po ponownej analizie złożonej dokumentacji stwierdzone zostało, iż blok przedmiotów psycho-pedagogicznych został zaliczony przez A. R. w trakcie studiów, co dokumentuje zaświadczenie wystawione przez [...] w K. z dnia [...] r. nr [...] i dyplom Stowarzyszenia A. Tym samym spełnione zostały przez A. R. wymagania określone wówczas obowiązującymi przepisami § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. nr 98, poz.433 z późn. zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje : Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone. Stosownie zatem do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawa ta podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy p.p.s.a. i art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) sąd administracyjny powołany jest do kontroli legalności poddanych jego kognicji decyzji, postanowień, czynności i innych aktów, nie będąc przy tym związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd bada z urzędu czy w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo stanowiącym podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia jego nieważności. Charakterystyczną cechą postępowania sądowoadministracyjnego jest jego kontradyktoryjny charakter. Stosownie do art. 50 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd administracyjny wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot, a struktura tego postępowania ukształtowana jest jako spór prowadzony przed niezawisłym sądem przez dwa podmioty – skarżącego (żądającego udzielenia ochrony prawnej) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia tego żądania. Ponadto w oparciu o art. 50 § 2 ustawy p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Ze skargą może więc wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże "związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (Barbara Adamiak, Janusz Borkowski: Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, W-wa 2003, str. 424). Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja do wniesienia skargi, oznacza, że akt, czynność lub bezczynność organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym musi to być interes własny, indywidualny i wynikający z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r. sygn. akt II SA 74/96, ONSA 1997, z. 2. poz. 89). Zatem postępowanie sądowoadministracyjne może być uruchomione tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny. Nie może zatem być uruchomione przez organ administracji publicznej, którego działalność ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem, ani też przez żaden inny organ pozostający w strukturze tej administracji. Inaczej mówiąc brak jest podstaw do przyznania organowi administracyjnemu orzekającemu w danej sprawie podwójnych uprawnień: z jednej strony - uprawnienia do władczego podejmowania rozstrzygnięć, a z drugiej strony - uprawnienia do bycia stroną, która poprzez skargę do sądu administracyjnego kwestionuje rozstrzygnięcie organu odwoławczego. W tym zakresie sąd w pełni podziela utrwalone w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych, jak i Sądu Najwyższego. W przedmiotowej sprawie skargę do sądu administracyjnego wniósł Prezydent Miasta G., jako organ administracyjny rozstrzygający sprawę w I instancji. W rezultacie nie ma on legitymacji skargowej, bowiem żaden przepis prawa nie przyznaje mu uprawnienia do zaskarżenia decyzji organu II instancji. Zatem na podstawie powołanych już wcześniej przepisów Prezydentowi Miasta G., jako podmiotowi w rozpatrywanej sprawie pozostającemu w strukturze organów administracji publicznej nie przysługuje prawo żądania we własnym imieniu przeprowadzenia sądowej kontroli wydanych przez siebie orzeczeń. W tym stanie rzeczy skargę w przedmiotowej sprawie należało uznać za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 50 § 1 ustawy p.p.s.a. i art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) orzec, jak w sentencji.