II SA/Ka 3251/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.), Asesor WSA Małgorzata Walentek, Protokolant sekretarz Ewa Olender, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzje [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. decyzją z dnia [...] r. Nr [...], na podstawie §§ 1, 7 i 10 rozp. Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u M. R. zespołu wibracyjnego w poz. 16 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że M. R. w całym okresie zatrudnienia, tj. od 1975 r. do 1997 r. wykonywał pracę obciążającą kończyny górne, w zagrożeniu na drgania. Pomimo wykazania faktu narażenia na powstanie choroby wibracyjnej, organ inspekcji sanitarnej nie dopatrzył się jednak przesłanek do wydania decyzji pozytywnej, ponieważ orzeczeniami lekarskimi Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy oraz Instytutu Medycyny Pracy w S., nie rozpoznano choroby zwodowej. W odwołaniu do decyzji M. R. domagał się uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania celem wydania decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej. Podniósł, że praca zawodowa w narażeniu na drgania spowodowała zmiany chorobowe w jego organizmie, co daje podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej. Zaskarżoną decyzja [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest : - orzeczenie przez kompetentna placówkę diagnostyczną służby zdrowia istnienia występującego schorzenia jako ujętej – zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r., - wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Zdaniem organu odwoławczego, wobec braku rozpoznania choroby zawodowej przez orzeczników dwóch kompetentnych placówek służby zdrowia, odwołanie nie mogło odnieść skutku, zwłaszcza, że lekarze specjaliści IMP i ZŚ w S., na podstawie całości zebranego materiału dowodowego (obrazu radiologicznego układu kostno – stawowego kończyn górnych, ujemnej próby oziębieniowej i innych badań specjalistycznych) nie rozpoznali u M. R. zespołu wibracyjnego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. R. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania celem wydania decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazał, że jego zdaniem placówka diagnostyczna II instancji orzekła o nie rozpoznaniu choroby zawodowej, z uwagi na brak związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem skarżącego, a wykonywaną przez niego pracą. Stwierdził, że stwierdzenie przez placówki diagnostyczne zespołu wibracyjnego u skarżącego, który pracował w warunkach narażenia na działanie czynnika szkodliwego winno skutkować stwierdzeniem występowania choroby zawodowej. Zadaniem skarżącego rażąco naruszono (nie wymienione bliżej) przepisy rozp. Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Niniejsza skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach przed dniem 01 stycznia 2004 r.. Z tą datą uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne ma podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia przedmiotowej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi , bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie prawa przepisów postępowania , jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Choroba zawodowa to pojęcie prawne, a nie medyczne. Kompetentne placówki służby zdrowia nie orzekają w kwestii uznania choroby zawodowej, lecz stwierdzają tylko stan chorobowy i jego przyczyny, a kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny uwzględniając faktyczne zagrożenia występujące w miejscu pracy narażające na dane schorzenie. Jak z powyższego wynika pierwszą o niezbędną przesłanką do uznania wniosku o stwierdzenie choroby zawodowej jest stwierdzenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia, u badanego, jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Dopiero ustalenie takiego schorzenia jest podstawą do orzekania w przedmiocie choroby zawodowej przez organ I instancji w zależności od ustaleń dochodzenia epidemiologicznego, dającego podstawę do ustalenia, czy schorzenie to zostało wywołane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organy inspekcji sanitarnej przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z trybem, uregulowanym przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) i na tej podstawie prawidłowo orzekły o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego zespołu wibracyjnego z pozycji 16 wykazu chorób zawodowych. Rozpoznanie danej jednostki chorobowej wymaga wiadomości specjalistycznych. Ani organy inspekcji sanitarnej, ani też Sąd Administracyjny nie są władni podważyć rozpoznania z lekarskiego punktu widzenia wiedzy medycznej. Kontrola sądowa sprawowana jest w tym zakresie tylko pod kątem dochowania trybu przeprowadzenia badań oraz należytego i logicznego uzasadnienia stanowiska biegłych. Istotne jest przy tym, iż do wydania orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej, powołane zostały jedynie jednostki organizacyjne, wymienione w § 7 ust, 1 – 3 cyt. rozp.. Pracownikowi przysługuje tez prawo do ponownego badania lekarskiego przez właściwy instytut naukowo – badawczy ( § 9 ust. 1 cyt. rozp.). W niniejszej sprawie nie uchybiono prawom skarżącego. Wydane w tej sprawie orzeczenia lekarskie obydwu placówek- wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – zgodnie nie rozpoznają u skarżącego zespołu wibracyjnego. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy po wykonaniu badania przedmiotowego, podmiotowego, konsultacji neurologicznej, ortopedycznej, palestezjometrii skórnej, trzykrotnie wykonanych prób oziębieniowych oraz braku charakterystycznych zmian w obrazie radiologicznym układu kostno – stawowego stwierdziła, że u skarżącego brak jest podstaw do rozpoznania zespołu wibracyjnego. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzeczenie uzasadnił faktami, iż obraz radiologiczny układu kostno – stawowego kończyn górnych nie wykazuje zmian odpowiadających następstwu oddziaływania drgań mechanicznych i ujemnym wynikiem próby oziębieniowej, który nie pozwala na rozpoznanie następstw naczyniowych bezspornego narażenia zawodowego. Zdaniem biegłych placówki orzeczniczej II stopnia zgłaszane przez badanego dolegliwości nasuwają podejrzenie schorzenia neurologicznego – "[...]". Skoro więc organy obydwu instancji przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z trybem, uregulowanym przepisami powołanego rozporządzenia, zaś orzeczeniami lekarskimi obydwu kompetentnych jednostek, nie rozpoznano u skarżącego zespołu wibracyjnego, co jest warunkiem koniecznym do stwierdzenia choroby zawodowej, skarga z braku uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu zgodnie z treścią art., 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270),