II SA/Ka 3334/01
WyrokWSA w Gliwicach2004-02-10
Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Małgorzata Korycińska, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję zezwalającą na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli właściciel tej nieruchomości nie wyraża na to zgody i podnosi roszczenia cywilnoprawne?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo wydać decyzję zezwalającą na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli inwestor nie uzyskał zgody właściciela, a roboty te są niezbędne. Kwestie sporne wynikające z umów cywilnoprawnych między stronami nie podlegają rozstrzygnięciu w postępowaniu administracyjnym, lecz należą do właściwości sądów powszechnych.Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości zwrócił się do sąsiada o zgodę na wejście na jego teren w celu wykonania robót budowlanych. Sąsiad odmówił, podnosząc zastrzeżenia dotyczące tytułu prawnego inwestora i zgodności budynku z przepisami. Wójt Gminy wydał decyzję zezwalającą na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, a Wojewoda utrzymał ją w mocy, zmieniając termin wykonania. Sąsiad wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del) Leszek Kiermaszek, Sędzia NSA (del) Małgorzata Korycińska, Asesor WSA Rafał Wolnik (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Elwira Karasek, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2004 r. sprawy ze skargi J. S. (S.) na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości oddala skargę
Pismem z dnia [...] roku D.K. zwrócił się do J. S. – właściciela działki sąsiedniej z prośbą o wyrażenie zgody na wejście na jej teren w związku z zamiarem wykonania robót budowlanych na elewacji swojego budynku, którego linia zabudowy przebiega wzdłuż granicy działek. J. S. nie wyraził na to zgody. W takim stanie rzeczy D..K. wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do Wójta Gminy W. o "rozstrzygnięcie spornych kwestii".
Wójt Gminy W. na skutek tego wniosku wszczął postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji w przedmiocie niezbędności wejścia inwestora na teren sąsiedniej nieruchomości w trybie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia
7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane. W trakcie tego postępowania J.S. zgłosił zastrzeżenia, podnosząc m.in., że inwestor nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości oraz zgłaszając wątpliwości co do zgodności usytuowania budynku
z przepisami prawa budowlanego, ochrony przeciwpożarowej oraz przepisami sanitarnymi.
Po uzupełnieniu dokumentacji oraz zgłoszeniu zakresu planowanych robót (pismo inwestora z dnia [...] roku), organ pierwszej instancji wydał w dniu
[...] roku decyzję nr [...], na mocy której orzekł w trybie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane o konieczności wejścia na teren działki nr [...] w W., stanowiącej własność J.S. w celu wykonania wymienionych w tej decyzji robót budowlanych. W punkcie drugim sentencji orzekł natomiast o braku możliwości korzystania z terenu sąsiedniej nieruchomości na wykonywanie ocieplenia budynku. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji stwierdził, że roboty, które zgłoszone zostały przez inwestora są niezbędne dla zapewnienia utrzymania budynku w należytym stanie technicznym i wobec braku zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości należało rozstrzygnąć sprawę w drodze decyzji na podstawie powołanych przepisów prawa budowlanego. Co do odmowy wyrażenia zgody na ocieplenie budynku, organ stwierdził, że roboty takie wymagają pozwolenia na budowę, a to z kolei związane jest z wykazaniem przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, którego to prawa inwestor nie wykazał.
Od tej decyzji odwołanie złożył J. S., podnosząc, że nie wyraża zgody na wejście na teren swojej posesji. W uzasadnieniu powołał się na kontrakt kupna i sprzedaży z dnia [...] roku, na mocy którego właściciel budynku zobowiązany był do jego usunięcia względnie płacenia czynszu. Ponieważ do dnia wniesienia odwołania nic takiego nie nastąpiło, to jego zdaniem budynek powinien być rozebrany względnie "przeniesiony" na inny teren.
Rozpatrując to odwołanie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] roku nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, z tym, że zmienił określony pierwotnie termin jej wykonania do dnia [...] roku. W uzasadnieniu przyznał zasadność rozstrzygnięcia przez Wójta Gminy W. Nie uwzględnił argumentów zawartych w odwołaniu, twierdząc, że stanowisko odwołującego się świadczy o lekceważeniu przez niego osobistych spraw własnościowych, które należy rozstrzygać na drodze cywilnej przed sądem powszechnym, a nie w drodze postępowania administracyjnego.
Skargę na decyzję Wojewody [...] wniósł J. S. Ponownie podkreślił, że nie wyraża zgody na wejście na teren swojej posesji, zaś w uzasadnieniu przytoczył dotychczas prezentowane przez siebie argumenty, w szczególności postanowienia kontraktu z [...] roku. Zarzucił także organom administracyjnym lekceważenie problemu, brak kompetencji, przewlekłość postępowania oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane, zgodnie z którym jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest zobowiązany do uzyskania przed rozpoczęciem robót zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości i uzgodnienia z nim sposobu zakresu i terminów korzystania z tej nieruchomości, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu. Ponieważ w niniejszej sprawie inwestor nie uzyskał takiej zgody, a co za tym idzie nie zostały uzgodnione warunki, właściwy organ, na wniosek inwestora, rozstrzyga w drodze decyzji o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, określając jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości.
Zdaniem Sądu zostały spełnione przesłanki z powołanego przepisu, a zatem decyzje organów obu instancji były prawidłowe i zgodne z przepisami prawa, co czyni skargę nieuzasadnioną.
Dodać należy, iż badając stan własnościowy i prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, organy obu instancji prawidłowo oceniły ten stan na podstawie zgromadzonych dowodów. Ewentualne roszczenia skarżącego w stosunku do inwestora, które to roszczenia skarżący wywodzi z umowy cywilnoprawnej, nie podlegają ocenie w tym postępowaniu, albowiem ich rozpoznanie nie należy do właściwości Sądu Administracyjnego, a jak słusznie zauważył organ drugiej instancji, do właściwości sądów powszechnych.
Sąd zwraca jednak uwagę, że postępowanie przed organem pierwszej instancji było przewlekłe, co w niniejszej sprawie mogło mieć negatywne skutki dla stron. W szczególności bowiem należy mieć na uwadze termin do wydania decyzji, o którym mowa w art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem organ winien był wydać decyzję w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W niniejszej sprawie wydanie decyzji nastąpiło po blisko dwóch latach. Powołany przepis stanowi lex specialis w stosunku do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego określających terminy załatwiania spraw. Jego ratio legis polega na tym, że częstokroć roboty budowlane wymagające wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, są robotami, które winny być jak najszybciej przeprowadzone w celu zapewnienia utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym. Stąd też wydanie decyzji administracyjnej w przypadku braku zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości winno nastąpić w krótszym czasie, aniżeli określony w przepisach ogólnych. To uchybienie organu pierwszej instancji, pomimo, że istotne, pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Powyższe okoliczności stwarzają podstawę do oddalenia skargi w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
SJ/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło