II SA/Ka 3495/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędziowie WSA Małgorzata Jużków, Asesor WSA Małgorzata Walentek / spr. /, Protokolant st. ref. Beata Jacek, po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2004 r. przy udziale – sprawy ze skargi H. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. w oparciu o art.1 pkt 2, art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Inspekcji Sanitarnej / tekst jednolity Dz.U. z 1998r.Nr 90, poz.575 ze zm./ §§ 1,7,10 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych /Dz.U. nr 65, poz. 294 ze zm./ orzekł, że u H. K. brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - pylicy płuc wymienionej w pozycji 2 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do w/w rozporządzenia. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że H. K. był badany w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (orzeczenie z dnia [...] r.), która to placówka zanegowała istnienie u badanego choroby zawodowej pylicy płuc. Dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że H. K. pracował w latach 1972 w " A " w L. jako młodszy górnik pod ziemią, w 1975-1991 w "B" w B. jako górnik i nadgórnik oddziałów robót przygotowawczych pod ziemią, w 1991-1998 w "C" w L. jako górnik, nadgórnik, sztygar zmianowy pod ziemią . W całym wskazanym okresie pracy zawodowej pracował w warunkach narażenia na działanie pyłu zwłókniającego. Organ inspekcji sanitarnej uznał, że mimo potwierdzenia w dochodzeniu epidemiologicznym pracy w narażeniu na działanie pyłów to jednak wobec braku rozpoznania choroby zawodowej przez kompetentną placówkę diagnostyczną nie można było wydać decyzji stwierdzającej chorobę zawodową. W odwołaniu od decyzji H. K. podniósł, że pracował w warunkach przekraczających wszelkie dopuszczalne normy zapylenia oraz, że w życiu codziennym odczuwa dolegliwości tj." zmęczenie, brak oddechu podczas chodzenia". [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił w całości ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu pracy H. K. i zajmowanych przez niego stanowisk. Uznał, że pracował on w warunkach w których był eksponowany na działanie pyłów zwłókniających pył węglowo-kamienny). Zatem pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu oddechowego. Dalej organ stwierdził, że H. K. był badany w Przychodni Chorób Zawodowych instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. ( orzeczenie z dnia [...] r.) Lekarze orzecznicy kompetentnej placówki diagnostycznej nie rozpoznali u niego pylicy płuc. Wykonany obraz radiologiczny płuc nie dawał bowiem podstaw do rozpoznania schorzenia. W konsekwencji wobec braku rozpoznania choroby zawodowej przez kompetentną placówkę diagnostyczną organ odwoławczy nie miał podstaw by uwzględnić odwołanie H. K.. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. K. podniósł, że nie zgadza się z ta decyzją, ponieważ przez cały okres pracy pod ziemia pracował w warunkach gdzie były przekroczone wszelkie normy zapylenia. Ponadto podniósł, że dolegliwości ze strony układu oddechowego uniemożliwiają mu normalne funkcjonowanie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. podtrzymał dotychczasową argumentację i nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach przed 1 stycznia 2004r. Z tą datą uległ zmianie stan prawny i stosownie do art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie § 1 pkt 4 Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652), dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w tej sytuacji jest właściwy do rozpoznania przedmiotowej skargi. Przepis art. 3 ustawy z dnia -30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi że Sąd w zakresie swojej właściwości sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 145 § 1 tej ustawy, w przypadku gdy Sąd stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy tym zgodnie z art. 134 § 1 cyt. ustawy Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona przez Sąd wykazała, że decyzja ta narusza przepisy prawa co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Do wydania orzeczenia lekarskiego na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych powołane są jednostki organizacyjne wymienione w § 7 ust 1 - 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych( Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Pracownik, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez właściwy instytut naukowo badawczy ( § 9 ust. 1 powołanego rozporządzenia ). Celem powyższej regulacji jest więc zapewnienie - na wniosek pracownika -możliwości quasi instancyjnej kontroli prawidłowości orzeczenia lekarskiego przez jednostkę inną niż ta, która wydała niekorzystne dla niego orzeczenie. W rozpoznawanej sprawie zdaniem Sądu powyższy tryb nie został zachowany. Orzeczenie lekarskie Przychodni Chorób Zawodowych [...] Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] r. nie zawiera bowiem żadnego rozpoznania w przedmiocie pylicy płuc wymienionej w poz. 2 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Orzeczenie to stwierdza wyłącznie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w pozycjach 4, 6, 15 wspomnianego wyżej załącznika. Organy inspekcji sanitarnej pominęły ten fakt, uznając za wystarczające do wydania decyzji orzeczenie Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] r. o nierozpoznaniu pylicy płuc, wydane na skutek odwołania H. K. od orzeczenia, które nie zawierało rozpoznania w tym zakresie. Ponadto organy inspekcji sanitarnej pominęły fakt, że w treści uzasadnienia w/w orzeczenia potwierdzono zasadność orzeczenia PCZ [...] OMP w K., która to placówka jak ustalono nie wypowiedziała się w tym przedmiocie . Organ nie wystąpił o wyjaśnienie tej rozbieżności. Zdaniem Sądu orzeczenie placówki diagnostycznej I stopnia nie zawierające żadnego rozpoznania w kwestii pylicy płuc nie podlegało w istocie kontroli przewidzianej w § 9 ust. 1 rozporządzenia w spawie chorób zawodowych. W rozpoznawanej sprawie zostały naruszone zasady określone w powołanym wyżej § 9 ust. 1 rozporządzenia bowiem skarżący został pozbawiony możliwości skorzystania z prawa do ponownego badania oraz kontroli prawidłowości wydanego orzeczenia. Wobec pełnego zastosowania w tymże postępowaniu reguł wynikających z rozporządzenia oraz mającej w tym zakresie zastosowanie procedury administracyjnej - w myśl art. 7 i 77 § 1 kpa - należało zwrócić się o przeprowadzenie ponownego badania przez inny instytut naukowo-badawczy. Bezsporne natomiast jest, że H. K. pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej będąc narażony przez 17 lat na pyły zwłókniające, przekraczające dopuszczalne stężenia. Wobec konieczności wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego należało zaskarżoną decyzję uchylić w celu uzyskania orzeczenia innego, właściwego instytutu naukowo-badawczego. Z powyższych względów Sąd w oparciu o przepis art. 145 §1 pkt 1a,c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. 3Należy zwrócić uwagę, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy będą miały zastosowanie przepisy dotychczasowe, a to w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. Nr 132, poz.1115)