II SA/Ka 3644/01

WyrokWSA w Gliwicach2004-03-11

Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Ewa Krawczyk, Iwona Bogucka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy domek letniskowy posadowiony na bloczkach betonowych, o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym, spełniający funkcję mieszkalno-rekreacyjną, może być traktowany jako obiekt tymczasowy, który nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że domek letniskowy o opisanych cechach, posadowiony na bloczkach betonowych pełniących funkcję fundamentów i przeznaczony do funkcji mieszkalno-rekreacyjnej, nie może być traktowany jako obiekt tymczasowy. Wymagał on pozwolenia na budowę, a jego budowa bez takiego pozwolenia stanowi samowolę budowlaną, obligującą organ nadzoru budowlanego do orzeczenia rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Przepis ten nie pozostawia organowi uznania ani możliwości legalizacji samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego. Skarżący podnosili, że domek spełnia warunki obiektu tymczasowego, a jego budowa była poprzedzona zgłoszeniem i wnioskiem o przekwalifikowanie działki. Organ odwoławczy uznał, że domek stanowi samowolę budowlaną i nie można go legalizować ani traktować jako obiektu tymczasowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek /spr./ Sędzia NSA Ewa Krawczyk Asesor WSA Iwona Bogucka Protokolant sekr. sąd. Elwira Karasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2004r. sprawy ze skargi A. K. i M. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art.48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz.1126 ze zm. i art.105 § 1 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. nakazał A. i M. K. rozbiórkę domku letniskowego usytuowanego na działce nr [...] w P. j oraz umorzył postępowanie w sprawie budowy na tej działce ogrodzenia, złącza energetycznego i drewnianego w.c. W uzasadnieniu tej decyzji organ nadzoru budowlanego stwierdził, że wybudowany w [...] budynek kampingowo –mieszkalny typu "[...]" o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym, krytym blachą, posadowiony na 32 bloczkach betonowych stanowi samowolę budowlaną, gdyż na jego wykonanie inwestorzy nie uzyskali pozwolenia na budowę. Pozwolenie takie wymagane jest przepisem art.28 Prawa budowlanego. Z kolei realizacja ogrodzenia od strony działek osób fizycznych i nie będących miejscem publicznym nie wymagała ani pozwolenia, ani zgłoszenia /art.30 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego/. Następnie organ stwierdził, że skrzynka złącza kablowego energetycznego wybudowana została na podstawie pozwolenia na budowę, udzielonego przez Starostę Powiatu Ż. w dniu [...] a wykonanie studni oraz drewnianego w.c. poprzedzało zgłoszenie robót do Urzędu Gminy w Ś., który to zgłoszenie przyjął. Decyzję tę w części orzekającej o rozbiórce budynku letniskowego zaskarżyła A. i M. K. Podnieśli, że zamiar budowy domku letniskowego na zakupionej przez nich działce powzięli po ciężkim wypadku M. K. na dole kopalni, [...] złożyli zaś w Urzędzie Gminy w Ś. podanie o przekwalifikowanie działki na rekreacyjną informując jednocześnie o zamiarze budowy budynku. Wykonany w [...] domek kampingowy stylem pasuje do tradycyjnej zabudowy. Zdaniem odwołujących się decyzja nakazująca rozbiórkę budynku jest niesłuszna i krzywdząca. Istniały zaś podstawy do potraktowania budynku jako obiektu tymczasowego, co stanowiłoby przeszkodę w orzeczeniu o rozbiórce. Odwołania tego nie uwzględnił [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] nr [...] na zasadzie art.138 § 1 pkt 1 kpa i art.48 ustawy Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił pogląd, iż zrealizowanie budowy domku kampingowego odbyło się w warunkach samowoli, stąd decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Przepisy prawa budowlanego – poza przypadkiem wykrycia samowoli po upływie pięciu lat – nie przewidują możliwości legalizacji. Podnoszone okoliczności wskazujące na stan zdrowia odwołującego się, płacenia podatku i wnioskowania o przekwalifikowanie działki nie mają znaczenia dla wyniku sprawy. Wbrew zaś sugestii odwołujących się domku kampingowego nie można traktować jako obiektu tymczasowego w rozumieniu art.29 ust.1 pkt 5a ustawy Prawo budowlane. Poza tym budowa obiektu nie została zgłoszona właściwemu organowi. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. i M. K. wnieśli o uchylenie powyższej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący w całości ponowili zarzuty zawarte w odwołaniu od pierwszoinstancyjnej decyzji akcentując, że po złożeniu wniosku o przekwalifikowanie ich działki na rekreacyjną byli utwierdzani przez przedstawicieli Gminy, iż mogą budować. Byli przekonani o legalności prowadzenia robót, tym bardziej, że płacili podatek od nieruchomości jako "grunty pozostałe", co oznacza grunty pod zabudowaniami, ogródkami i podwórzami. Sporny budynek nie jest na trwale związany z gruntem, nie ma kanalizacji, nie jest użytkowany przez cały rok. Spełnia zatem warunki do traktowania go jako obiektu tymczasowego, na realizację którego nie jest wymagane pozwolenie na budowę, a tylko zgłoszenie robót, którego dokonali w dniu [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę z dotychczasową argumentacją wnosił o oddalenie skargi. Dodatkowo wskazał, że obiekty przeznaczone do tymczasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych oraz używania przy wykonywaniu robót mają taki charakter najwcześniej z dniem uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę /art.29 ust.1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane /. Sporny budynek kampingowo - mieszkalny wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, świadczy o tym również funkcja jaką spełnia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Na wstępie wskazać przyjdzie, że skarżący wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, jednakże postępowanie sądowe w tej sprawie nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2004r. W świetle art.97 § 1 ustawy z dnia 30 stycznia 2002r. – przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm./ upoważnia to właściwy wojewódzki sąd administracyjny do rozpoznania skargi. Skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja nie narusza prawa, a zawarte w skardze zarzuty nie mogły doprowadzić do podważenia jej legalności. Przepis art.48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz.2016 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania stanowił, że właściwy organ zobligowany był orzec o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Powyższa norma nie pozostawiała organowi nadzoru budowlanego, powołanemu do strzeżenia porządku prawnego w budownictwie żadnej sfery uznania, w szczególności zaś nie pozwalała na uruchomienie procedury legalizacyjnej. Bezspornym jest, że skarżący w miesiącu [...] na swej działce nr [...] w P. rozpoczęli roboty budowlane polegające na wykonaniu od podstaw budynku kampingowo - mieszkalnego "[...]". Jak ustalił organ budynek ten o wymiarach 7,70 x 5,50 m posiada konstrukcję drewnianą, przykryty jest dachem symetrycznym dwuspadowym, pokrytym blachą, budynek ten posadowiony został na 32 bloczkach betonowych wbitych w ziemię. Budynek ten miał pełnić ściśle określoną funkcję użytkową, a mianowicie mieszkalno- rekreacyjną. Słusznie zatem przyjął organ nadzoru budowlanego, że budynek ten zakwalifikować należało jako obiekt budowlany w rozumieniu art.3 pkt 1 lit. a ustawy Prawo budowlane. Poglądu tego nie zmienia fakt, że przedmiotowy budynek został jedynie prowizorycznie podłączony do sieci elektroenergetycznej , nie zostały wykonane inne instalacje, a ponadto że nie jest przystosowany do użytkowania przez cały rok. Odnośnie pierwszej kwestii można przyjąć iż budynek pozostaje w budowie, wszak intencją skarżących było zrealizowanie inwestycji w całości. Z kolei co do zarzutu, iż budynek ma być użytkowany jedynie sporadycznie należy stwierdzić, że nie zmienia to podstawowej funkcji użytkowej /mieszkalno- rekreacyjnej/. Wbrew zarzutowi skarżących budynek ten został trwale związany z gruntem poprzez wykonanie 32 betonowych bloczków wbitych w ziemię, pełniących dla budynku funkcję fundamentów /trwałego oparcia dla konstrukcji budynku/. Mając powyższe na uwadze trafnie uznał organ nadzoru budowlanego, że na realizację tego obiektu wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Nie jest zaś okolicznością sporną, że inwestorzy roboty budowlane prowadzili bez uprzedniego pozwolenia, czym naruszyli przepis art.28 ustawy Prawo budowlane. Zakładając nawet, jak twierdzą skarżący, iż sporny obiekt pozwala na potraktowanie go jako tymczasowego obiektu budowlanego /art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane/, to prowadzenie robót przy tym obiekcie naruszało przepis art.28. Zgłoszenia organowi nie wymaga jedynie budowa tymczasowych obiektów budowlanych stanowiących eksponaty wystawowe, bez pełnienia jakichkolwiek funkcji użytkowych, na dodatek usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel /art.29 ust.1 pkt 5 w związku z art.30 ust.1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane/. Skoro zaś sporny obiekt pełni funkcję mieszkalno-rekreacyjną nie sposób traktować go jako tymczasowego obiektu budowlanego związanego z budową innego obiektu /art.29 ust.1 pkt 5a/. Zbędne są zatem rozważania, czy skarżący składając organowi Gminy Ś. w dniu [...] wniosek o zmianę przeznaczenia planistycznego ich działki, dokonali jednocześnie zgłoszenia w rozumieniu art.30 ust.1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Marginalnie jedynie stwierdzić trzeba, że analiza treści tego wystąpienia jednoznacznie świadczy o tym, iż był to wyłącznie wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co uzasadniono zamiarem realizacji w przyszłości "domku drewnianego letniskowego całorocznego". Rozważania powyższe prowadzą do akceptacji stanowiska organu, iż w rozpoznawanej sprawie istniały warunki do podjęcia decyzji na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane o rozbiórce obiektu budowlanego. Zgodnie z tym co rozważono na wstępie, hipoteza tej normy prawnej nie stwarza dla organu żadnej sfery uznania, stąd nie mogły zostać uwzględnione zarzuty skarżących zmierzające do wykazania trudnej sytuacji życiowej skarżących, złego stan zdrowia skarżącego M. K., powoływanie się na opłacanie podatku od nieruchomości, czy też generalnie na poczucie krzywdy i niesprawiedliwości. Nie są to bowiem przesłanki, które bierze pod uwagę organ nadzoru budowlanego w postępowaniu prowadzonym na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane. Ostatni już zarzut skarżących, iż w okolicy działki skarżących powstało szereg domków kampingowych i innych obiektów w stosunku do których – w ich ocenie – nie prowadzi się postępowania, winien stanowić sygnalizację dla organu. Wszak również i ta okoliczność nie ma znaczenia dla finalnego wyniku rozpoznawanej sprawy. Z tych wszystkich powodów uznając zaskarżoną decyzję za wydaną na podstawie i w granicach prawa Sąd skargę oddalił na mocy art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/. S/G

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło