II SA/Ka 3672/01
WyrokWSA w Gliwicach2004-03-09
Skład orzekający: Adam Mikusiński, Szczepan Prax, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien uchylić decyzję administracyjną wydaną na podstawie przepisu, który utracił moc obowiązującą na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, powinien uwzględnić zmieniony stan prawny, w tym utratę mocy obowiązującej przepisu na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Orzeczenie Trybunału o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją stanowi podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej wydanej na podstawie tego aktu, nawet jeśli decyzja została wydana przed utratą mocy obowiązującej przepisu. Sąd zobowiązany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji, jeśli naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę W. Z. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która umorzyła postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich z powodu złożenia wniosku po terminie. Organ administracji powołał się na art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych; zasądzono od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński, Sędziowie NSA Szczepan Prax (spr.), WSA Stanisław Nitecki, Protokolant referent Agnieszka Wita, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika wymienionego Urzędu z dnia [...]r., nr [...]; 2) zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...]r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 105 § 1 Kpa umorzył postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich W. Z. Rozstrzygniecie to oparto na stwierdzeniu, że wniosek o przyznanie wymienionych uprawnień został złożony po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( j.t. Dz. U. Nr 142 z 1997 r., poz. 950 ze zm.).
Stanowisko to wskazany organ administracji publicznej potwierdził w zaskarżonej decyzji, wydanej na skutek wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. Z. wniósł o przyznanie mu uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w hitlerowskim obozie "[...]" w C.– D. Wyjaśnił, że późne złożenie przez niego wniosku wynikało z trudności w odnalezieniu świadków, którzy także przebywali w wymienionym obozie.
Odpowiadając na skargę organ administracyjny postulował jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji wynikało z zastosowania przepisu art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach (...). Tymczasem z urzędu należy stwierdzić, że przepis ten utracił moc z dniem 29 kwietnia 2003 r. na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 kwietnia 2003 r., sygn. akt SK 4/02 ( Dz. U. Nr 72, poz. 658 ), z powodu niezgodności z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Utrata mocy obowiązującej przepisu nastąpiła co prawda po wydaniu zaskarżonej decyzji, jednak rozpoznając skargę sąd administracyjny powinien uwzględnić zmieniony stan prawny ( vide : wyroki Sądu Najwyższego o sygn. akt ARN 75/95 i III RN 117/02 ).
Według art. 190 ust. 4 Konstytucji orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego wydano ostateczną decyzję administracyjną stanowi podstawę do uchylenia decyzji.
Z kolei art. 145 a Kpa stanowi o możliwości wznowienia postępowania administracyjnego w takim przypadku.
Stwierdzając w tej sytuacji naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania, Sąd zobowiązany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 z 2002 r. przez 1270 ), w zw. z art. 97 § 1 Przepisów wprowadzających ... ( Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1271, ze zm.).
Ponownie rozpatrując sprawę organ administracyjny wyjaśni wszystkie istotne okoliczności dla ustalenia, czy zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu uprawnień kombatanckich.
Orzeczenie o kosztach oparto na przepisie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji Sąd nie orzekał w przedmiocie jej wykonalności, o czym mowa w art. 152 tego Prawa.
Gwoli wyjaśnienia należy podnieść, że Sąd nie mógł uwzględnić wniosku skarżącego o przyznanie mu uprawnień kombatanckich, gdyż nie leży to w kompetencjach sądów administracyjnych.
O żądaniu strony rozstrzyga merytorycznie organ administracji publicznej, natomiast Sąd kontroluje legalność wydanego przez ten organ aktu administracyjnego. Uwzględniając skargę Sąd może jedynie uchylić zaskarżoną decyzję, stwierdzić jej nieważność lub stwierdzić, że wydana została ona z naruszeniem prawa ( art. 145 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ).
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło