II SA/Ka 383/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński (spr.), Sędzia NSA Szczepan Prax, Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita, po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] ., Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę Decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] r. Prezydent Miasta T. przyznał T. M. dodatek mieszkaniowy na okres od [...] r. do [...] r., w kwocie [...] zł miesięcznie. Przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, zaś jej materialnoprawną podstawę stanowiły przepisy art. 39 ust. 1, art. 42 ust. 1 oraz art. 43 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998r. Nr 120, poz. 787). W treści uzasadnienia organ administracyjny powołał się na fakt, iż tak określona wysokość dodatku mieszkaniowego ustalona została w oparciu o zasady zawarte w cytowanej ustawie z dnia 2 lipca 1994r., jako różnica pomiędzy wydatkami ponoszonymi przez skarżącego na mieszkanie wynoszącymi [...] zł a wartością [...] zł, stanowiącą [...] % średniego miesięcznego dochodu rodziny skarżącego, uzyskanego w kwocie [...] zł. W odwołaniu od powyższej decyzji, wniesionym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., T. M. wskazał na okoliczność, iż nie osiąga żadnych dochodów. Skarżący podniósł zarzut, że kwota średniego miesięcznego dochodu określona na [...] zł, wzięta pod uwagę w treści rozstrzygnięcia, ustalona została wskutek mylnego zaklasyfikowania przez organ I instancji, jako dochód, środków w kwocie [...] zł, pozostających w dyspozycji strony z tytułu zaciągniętej pożyczki. Decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia i właściwego uregulowania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż z dniem 1 stycznia 2002r. miało miejsce wejście w życie ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734), stosownie zaś do art. 15 przywołanej ustawy skreślony został rozdział 6 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych noszący tytuł "Dodatki mieszkaniowe". Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na art. 19 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych wskazało, że sprawy wszczęte i nie zakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy prowadzi się na podstawie jej przepisów. W związku z powyższym Kolegium określiło, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji winien ją rozpatrzyć w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...]r. T. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Strona ponownie powołała się na fakt ustalenia jej dochodu w wysokości niezgodnej ze stanem faktycznym. Skarżący oświadczył ponadto, że wykazał jako dochód w "deklaracji o wysokości dochodów członków gospodarstwa domowego za okres od [...] do [...] r.", wartość pożyczki w kwocie [...] zł, stwierdzając, że postąpił tak kierując się wyraźną sugestią pracownika Urzędu Miejskiego w T. T. M. dodał także, iż składając odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta T., oczekiwał od organu odwoławczego jedynie nakazu sprostowania ujętych w jej treści postanowień, dotyczących wysokości dochodu oraz kwoty przyznanego dodatku mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Organ odwoławczy raz jeszcze przywołał okoliczności wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzając, iż nie znajduje podstaw prawnych do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W punkcie wyjścia należy jednak stwierdzić, że przedmiotowa skarga wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., a więc w okresie, w którym postępowanie sądowoadministracyjne toczyło się według przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Trzeba w tym miejscu zauważyć, że wspomniany akt prawny z dniem 1 stycznia 2004r. utracił moc. Obecnie w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym stosowana jest ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Zgodnie zaś z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Bezspornym w sprawie jest fakt, iż przyznanie skarżącemu dodatku mieszkaniowego nastąpiło w drodze decyzji Prezydenta Miasta T., na podstawie obowiązujących w dniu wydania tej decyzji unormowań art. 39 ust. 1, art. 42 ust. 1 oraz art. 43 ust. 1 i 2, zawartych w rozdziale 6 ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998r. Nr 120, poz. 787 ze zm.). W tym miejscu należy podnieść, iż z dniem 1 stycznia 2002r. przepisy te utraciły moc. Stosownie bowiem do art. 15 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734), która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2002r., skreślony został rozdział 6 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, noszący tytuł "Dodatki mieszkaniowe". W okresie zatem pomiędzy datą podjęcia przez Prezydenta Miasta T. rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego, a datą wydania decyzji przez organ odwoławczy, która przypadła na dzień [...] r. miała miejsce zmiana stanu prawnego, polegająca na odpadnięciu podstawy prawnej, w oparciu o którą orzekał organ I instancji. Jednocześnie, zgodnie z treścią normy intertemporalnej zawartej w art. 19 cytowanej ustawy z dnia 21 czerwca 2001r., sprawy wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia tej ustawy w życie, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Treść przywołanego przepisu nie pozostawia zatem wątpliwości co do kwestii, iż organ odwoławczy rozpoznając sprawę winien stosować regulację w kształcie obowiązującym od dnia 1 stycznia 2002r. W świetle przedstawionego stanu prawnego uznać trzeba, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie było w chwili podejmowania rozstrzygnięcia uprawnione do dokonania merytorycznej oceny zasadności decyzji organu pierwszej instancji, w szczególności z uwagi na to, iż podstawa prawna rzeczonej decyzji już nie obowiązywała. Konsekwencją takiego stanu rzeczy musiało być zatem uchylenie decyzji Prezydenta Miasta T., jako wydanej w oparciu o nieobowiązujące już uregulowania. Z dyrektywy zawartej w art. 19 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wynika bowiem, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania stronie dodatku mieszkaniowego winno być w niniejszej sprawie – jako nie zakończonej przed 1 stycznia 2002r. – podjęte przy zastosowaniu przesłanek obowiązujących według znowelizowanego stanu prawnego, obowiązującego w chwili rozpoznawania odwołania. W tej sytuacji należy uznać, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podejmując w oparciu o art. 138 §2 Kodeksu postępowania administracyjnego, rozstrzygnięcie w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji, jako aktu wydanego na podstawie poprzedniego stanu prawnego było legalne. Przekazanie sprawy przez Kolegium do ponownego rozpoznania organowi I instancji nie narusza obowiązującego prawa. Należy bowiem raz jeszcze podkreślić, iż przedmiotowa sprawa, jako nie zakończona przed dniem 1 stycznia 2002r., winna być rozpoznana w oparciu o regulację obowiązującą w okresie po wejściu w życie ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Natomiast organ I instancji, ponownie rozpatrując sprawę, powinien był raz jeszcze przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, w tym także w zakresie kwestii dotyczącej wysokości dochodu osiąganego przez skarżącego. Postępowanie to należało bowiem przeprowadzić w całości przy zastosowaniu uregulowań obowiązujących w nowym stanie prawnym. Dodatkowo wskazać też trzeba, że w niniejszej sprawie nie zachodzi sytuacja określona w hipotezie art. 139 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegająca na wydaniu przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść strony odwołującej się. Należy bowiem zaakcentować, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozstrzygnęło co do istoty sprawy sprawy, a jedynie uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W tej sytuacji, nie doszło zatem do naruszenia zakazu reformationis in peius. Analogiczny pogląd ukształtowany został w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 kwietnia 2000r. (sygn. akt III RN 161/99). Mając na uwadze wszystkie przedstawione okoliczności należy stwierdzić, że podjęte w sprawie rozstrzygnięcie jest zgodne z obowiązującym prawem. Dlatego na mocy art. 151 oraz art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr153, poz.1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr153 , poz.1271), skargę oddalono.