II SA/Ka 571/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi C. D. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 2 ust.1 pkt 2, art. 23 ust. 1 i 2 oraz art. 6 pkt 6 lit. a i b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 25, poz. 128 z 1997 r. z późn. zm.) przyznano C. D. status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku począwszy od [...]. Następnie, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 23 ust.1 i art. 6 lit. a i b oraz art. 37j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 25, poz. 128 z 1997 roku z późn. zm.), decyzją Nr [...] z dnia [...]. Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy w T. orzekł za zgodą C. D. o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej od dnia [...]. Jednocześnie postanowił przyznać mu prawo do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 120 % kwoty zasiłku podstawowego. Podstawą decyzji było spełnienie przez stronę warunków z art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, bowiem bezrobotny posiadał staż pracy o długości [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni z czego [...] lat [...] miesięcy i [...] dni w warunkach szczególnych, a jednocześnie spełniał wymogi w postaci posiadania statusu osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku. Na podstawie uzyskanej od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...] informacji o przyznaniu C. D. na mocy wyroku sądowego renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od [...] do [...], Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy w T. , postanowieniem z dnia [...] wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie uznania strony za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku zakończone decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...]. Następnie w dniu [...] decyzją Nr [...], na podstawie art. 2 ust.1 pkt 2, art. 13 ust. 3 pkt 1 oraz art. 6 pkt 6 lit. a i b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił decyzję Nr [...] z dnia [...] o uznaniu C. D. za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku i decyzję Nr [...] z dnia [...] o utracie przez stronę statusu bezrobotnego i przyznaniu zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]. Decyzja ta stała się ostateczna. Na skutek powtórnego zarejestrowania się strony w Urzędzie Pracy w dniu [...] C. D. uznany został mocą decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...] Nr [...] za bezrobotnego z prawem do zasiłku od dnia [...]. W dniu [...] strona wystąpiła o przyznanie jej zasiłku przedemerytalnego. Decyzją Prezydenta Miasta T. z dnia [...] na podstawie art. 11 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z dnia 17 grudnia 2001 roku (Dz.U. nr 154, poz. 1793 z 2001 roku) odmówiono stronie prawa do zasiłku przedemerytalnego ze względu na aktualnie obowiązującą regulację prawną. Nie godząc się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta T. strona złożyła odwołanie domagając się przywrócenia mu zasiłku przedemerytalnego i podnosząc, że można było mu zawiesić prawo do zasiłku przedemerytalnego na czas pobierania renty z funduszu ubezpieczeń społecznych, tak jak byłoby to możliwe na czas podjęcia przez niego pracy. Wojewoda Ś. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazane zostało, iż obowiązujący stan prawny nie pozwala na przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Zgodnie natomiast z przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu sprzed nowelizacji z dnia 17 grudnia 2001 roku, pobieranie renty z tytułu niezdolności do pracy uniemożliwiało przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego i nie mogło powodować jego zawieszenie. Uznając za niesłuszną decyzję organu II instancji, C. D. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego ze skargą, domagając się w niej przyznania utraconego świadczenia. Skarżący zarzucił nieprawidłowość działania organu administracji w postępowaniu wznowieniowym, twierdząc, iż w jego ocenie w chwili wydawania decyzji o przyznaniu zasiłku przedemerytalnego nie istniały okoliczności, na które powołano się wznawiając postępowanie. Okoliczności te, a to wyrok Sądu Okręgowego, został wydany znacznie później i nie może mieć wpływu na prawidłowość wcześniej wydanego rozstrzygnięcia administracyjnego, zwłaszcza, iż w chwili wydawania wyroku sądowego nie było już przepisów regulujących zasiłek przedemerytalny, tym samym organ orzekał w oparciu o nieobowiązujące przepisy prawa. Zasiłek przedemerytalny został natomiast przyznany skarżącemu na podstawie obowiązujących przepisów i obecnie według skarżącego nie można było o tym świadczeniu orzekać. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w powołaniu na argumenty przytoczone wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone. Zatem zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawa ta podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) – zwanej dalej p.p.s.a. W konsekwencji oznacza to, że stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652) sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która przeprowadzona jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Rozpoznając skargę wniesioną przez C. D., Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie nie tylko wobec bezzasadności zarzutów skarżącego ale także ze względu na brak mających wpływ na wynik sprawy uchybień po stronie organu wydającego zaskarżoną decyzję, które po myśli art. 134 p.p.s.a. sąd winien brać pod uwagę z urzędu. Zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało bowiem w zgodności z obowiązującymi przepisami prawa tak materialnego jak i procesowego. Bezsporne w sprawie jest, iż przepis art. 37j regulujący instytucję zasiłku przedemerytalnego wprowadzony do treści ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 6 grudnia 1996 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 147, poz. 687), w chwili wydawania zaskarżonej decyzji, jak również decyzji Prezydenta Miasta T. Nr [...] z dnia [...] o odmowie przyznania skarżącemu prawa do zasiłku przedemerytalnego nie obowiązywał. Ustawodawca dokonał skreślenia powyższego przepisu nowelą z dnia 17 grudnia 2001 roku zawartą w ustawie o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1793) pozostawiając, na mocy art. 11 ust. 2 wskazanej noweli możliwość skorzystania w dalszym ciągu z instytucji zasiłków przedemerytalnych w przypadkach zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed 1 stycznia 2002 roku i spełnienia warunków do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego. W następstwie wydania kolejnej nowelizacji dotyczącej przepisów regulujących sytuację prawną osób bezrobotnych, ustawodawca przedłużył dodatkowo możliwość skorzystania z instytucji zasiłku przedemerytalnego. Na mocy bowiem art. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz.U. z 2003 r. Nr 6, poz. 65), prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r., przysługiwało bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002 r. spełnili warunki do ich nabycia. Jak z powyższego wynika, ocena uprawnień skarżącego do zasiłku przedemerytalnego w chwili wydawania decyzji przez organ administracji I instancji przebiegać musiała po myśli art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a w chwili rozstrzygania w postępowaniu odwoławczym, również w oparciu o wskazany wyżej art. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 roku, obowiązującej od 5 lutego 2003 roku. Skarżący zatem, by uzyskać prawo do zasiłku przedemerytalnego musiałby spełniać warunki do jego nabycia przed dniem 12 stycznia 2002 roku. Materialnoprawne warunki, od których spełnienia uzależnił ustawodawca przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego określał art. 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w jego brzmieniu sprzed 1 stycznia 2002 roku. Warunkiem zatem, od którego zależało przyznanie uprawnień do zasiłku przedemerytalnego było, aby osoba ubiegająca się o zasiłek przedemerytalny spełniała określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadała okres uprawniający do emerytury, ponadto spełniała pozostałe kryteria wymienione we wskazanym przepisie, a to posiadanie okresu uprawniającego do zasiłku wynoszącego 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn lub posiadanie okresu uprawniającego do zasiłku wynoszącego 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Należy uznać bezspornie, iż skarżący nie odpowiadał wskazanym warunkom, bowiem do dnia 12 stycznia 2002 roku nie spełniał określonych w ustawie warunków do uzyskania statusu bezrobotnego z prawem do zasiłku. Do takiego osądu prowadzi analiza treści art. 2 ust. 1 pkt 2 ze szczególnym uwzględnieniem lit. c ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 roku Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) i konsekwentnie nie pozwala na ustalenia inne, niż dokonane zostały w treści zaskarżonej decyzji. W przepisie tym ustawodawca zdefiniował osoby, którym na zasadach wskazanych w cytowanej ustawie przysługują świadczenia z Funduszu Pracy z tytułu pozostawania bez pracy. Ustawodawca nie przyznał w tym zakresie organom administracji publicznej kompetencji pozwalających na dokonywanie oceny opartej o przesłanki uznaniowe. Jednoznaczne brzmienie wskazanego przepisu traktuje jako jedną z przesłanek eliminujących z grona osób bezrobotnych, posiadanie uprawnienia do renty z tytułu niezdolności do pracy. Skarżący w okresie od [...] do [...] pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy. Fakt, iż przyznanie mu renty inwalidzkiej nastąpiło na mocy wyroku, jaki zapadł przed Sądem Okręgowym nie ma niestety w tej sprawie znaczenia. Nie zwalnia bowiem od zachowania wymagań niezbędnych do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Skarżący nie nabył uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy od dnia prawomocności wyroku sądowego, ani od dnia dowiedzenia się o treści wyroku sądowego lecz od dnia wskazanego w sentencji tego wyroku. Ustawodawca nie uzależnił uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego od daty nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wykluczając generalnie możliwość uzyskania statusu osoby bezrobotnej w przypadku posiadania uprawnień do dochodów z innych tytułów. Skoro więc skarżący nie mógł zostać zarejestrowany jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku w okresie od [...] do [...], nie spełniał też przesłanek do nabycia zasiłku przedemerytalnego w okresie do dnia [...]. Żadna inna regulacja prawna, poza wskazanymi wyżej art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 roku i art. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 roku nie przewidywała i nie zezwalała na ocenę prawa skarżącego do zasiłku przedemerytalnego i przyznanie tego prawa w oparciu o przepis, który utracił moc obowiązującą. Konkludując, należy zatem uznać, iż wobec faktu uznania skarżącego jako bezrobotnego z prawem do zasiłku dopiero od dnia [...], prawidłowo zastosowano wobec niego przepisy ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu uwzględniającym nowelizację z dnia 17 grudnia 2001 roku, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 roku. Mimo, iż w dniu wydania zaskarżonej decyzji, obowiązywał już przepis art. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz.U. z 2003 r. Nr 6, poz. 65), organ administracji II instancji nie wskazał na powyższą podstawę prawną w wydanym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, iż nie miało to wpływu na wynik sprawy, a w związku z powyższym, na mocy art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. sw