II SA/Ka 691/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-05-06
Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Korycińska, WSA Włodzimierz Kubik, Asesor WSA Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wolnostojący dom jednorodzinny może być uznany za zabudowę uzupełniającą (plombową) w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje niską intensywność zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wolnostojący dom jednorodzinny nie stanowi zabudowy uzupełniającej ani plombowej, zwłaszcza gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje niską intensywność zabudowy. Taka interpretacja jest zgodna z prawem i uzasadnia odmowę wydania pozwolenia na budowę, jeśli nie są spełnione wymogi dotyczące nasłonecznienia pomieszczeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ pierwszej instancji uznał, że spełnione zostały wymogi Prawa budowlanego. Odwołania wnieśli sąsiedzi, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o nasłonecznieniu i usytuowaniu budynku. Wojewoda uchylił decyzję, wskazując na niezgodność planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie przepisów o nasłonecznieniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 maja 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędziowie: WSA Włodzimierz Kubik Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: sekretarz Beata Malcherek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2004 roku, sprawy ze skargi A. S. i S. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku, Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia [...] roku Nr [...] w sprawie [...] Prezydent Miasta K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił skarżącym A. i S. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że zostały spełnione wymagania określone w art. 32 ust. 4 oraz w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.).
Odwołania od tej decyzji wnieśli odrębnie E. C. oraz A. M.-N. i J. B.
E. C. w swoim odwołaniu wskazywała, że zaskarżona decyzja nie zapewnia ochrony jej interesów w zakresie korzystania z kanalizacji miejskiej, biegnącej przez teren działek [...] i [...]. Domagała się także od organu odwoławczego wydania "pisemnej gwarancji" dotyczącej bezpiecznego i prawidłowego funkcjonowania i korzystania z tego ciągu kanalizacji.
Z kolei A. M.-N. i J. B. zarzucili w odwołaniu naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisów art. 4 i art. 5 ust. 2 pkt 2b Prawa budowlanego, a także § 3 i § 13 w związku z § 60 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 z późn. zm.), zwanego dalej warunkami technicznymi. Wskazując na powyższe zwrócili przede wszystkim uwagę, że zatwierdzony projekt dopuszcza realizację inwestycji, która pozbawi dopływu światła dziennego do pomieszczeń
Sygn.akt II SA/Ka 691/02
przeznaczonych na pobyt ludzi poprzez niezachowanie wymaganego stosunku odległości do wysokości budynku przesłaniającego i przesłanianego.
Przesyłając to odwołanie do organu odwoławczego, organ pierwszej instancji w piśmie z dnia [...] roku stwierdził m.in., że "w mieszkaniach wielopokojowych dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia co najmniej do jednego pokoju oraz że w zabudowie uzupełniającej (plombowej), jaką jest przedmiotowa budowa, dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny."
Ustosunkowując się do takiego stwierdzenia odwołujący podnieśli dodatkowo, że twierdzenie, jakoby przedmiotowa budowa miała być zabudową uzupełniającą (plombową) sprzeczne jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K.
Rozpoznając oba odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] roku uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i odmówił skarżącym zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wskazał, że dla terenu, na którym inwestor zamierza zrealizować przedmiotową inwestycję, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje "tereny mieszkalnictwa o niskiej intensywności zabudowy – adaptacja budownictwa jednorodzinnego". Zdanie organu odwoławczego takie ustalenia planu eliminują możliwość realizacji tzw. "plomb", a planowana budowa domu jednorodzinnego nie stanowi elementu śródmiejskiej zabudowy plombowej. Wskazał dalej, że czas nasłonecznienia pokoi mieszkalnych usytuowanych na najniższej kondygnacji sąsiedniego budynku w dniach równonocy wynosi poniżej wymaganych trzech godzin pomiędzy 8.00 a 16.00, co tym samym narusza przepis § 60 warunków technicznych, a tym samym nie daje możliwości zastosowania § 13 ust. 3 tychże warunków.
Sygn.akt II SA/Ka 691/02
Organ odwoławczy nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów odwołań, co jednak pozostało bez wpływu na treść decyzji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zarzucili błędną interpretację przepisów § 13 ust. 4 i § 60 ust. 2 warunków technicznych. Wskazali, że przedmiotowa inwestycja odpowiada pojęciu "zabudowa uzupełniająca (plombowa)" , które to pojęcie występuje w § 60 ust. 2 warunków technicznych. Powołali przy tym definicję "plomby" zawartą w Ilustrowanej Encyklopedii "Architektura i Budownictwo" pod red. Witolda Szolgina. Wskazując na powyższe stwierdzili, że okoliczności związane z niezachowaniem parametrów nasłonecznienia podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie znajdują ich zdaniem uzasadnienia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie bezspornym jest, że projektowana inwestycja nie gwarantuje spełnienia warunków nasłonecznienia, o których mowa w § 60 ust. 1 warunków technicznych. Zgodnie z tym przepisem pokój mieszkalny (...) powinien mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 8.00 – 16.00. Okoliczność, że warunek ten nie zostanie spełniony potwierdza zarówno stanowisko organów obu instancji, jak i znajdująca się w aktach sprawy "Analiza linii słońca" autorstwa arch. S. K. i arch. M. K. Również sami skarżący w uzasadnieniu skargi potwierdzają ten stan rzeczy.
Sporne natomiast jest to, czy w sprawie znajdzie zastosowanie § 60 ust. 2 warunków technicznych, zgodnie z którym w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza
Sygn.akt II SA/Ka 691/02
się ograniczenie wymagania ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w zabudowie uzupełniającej (plombowej) dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia.
Dla rozstrzygnięcia tej kwestii niezbędne jest ustalenie, co należy rozumieć pod pojęciem "zabudowa uzupełniająca (plombowa)", którym posługuje się powołany przepis. W obowiązujących przepisach prawa brak jest legalnej definicji tego pojęcia, a zatem do ustalenia jego znaczenia należy użyć innej, aniżeli legalnej metody wykładni.
Sugerowana przez skarżących definicja z Encyklopedii "Architektura i Budownictwo" zdaniem Sądu nie może być wykorzystana w niniejszej sprawie. W innych bowiem wydawnictwach, pojęcie plomby jest zdefiniowane w całkiem odmienny sposób (vide np. Słownik Wyrazów Obcych, PWN Warszawa 1980, s. 581), a przychylenie się do którejkolwiek z tych definicji prowadziłoby do sytuacji skutkującej rozstrzygnięciem nie znajdującym uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa.
Złożony przez skarżącego wniosek na rozprawie w dniu 6 maja 2004 roku o przesłuchanie w charakterze biegłych rzeczoznawców z zakresu budownictwa Sąd odrzucił jako niedopuszczalny, a to wobec faktu, że zgodnie z art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające jedynie z dokumentów i to tylko w przypadku, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Ponadto skarżący wskazał, iż opinie i stanowisko wnioskowanych biegłych znajdują się w aktach sprawy, a ponadto złożył dodatkowo do akt ich pisemną opinię z dnia [...] roku, co z kolei zdaniem Sądu czyniło zbędnym przeprowadzenie wnioskowanego dowodu nawet w sytuacji, gdyby dowód taki był dopuszczalny.
Sygn.akt II SA/Ka 691/02
W tym miejscu wskazać należy, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę legalności działalności administracji publicznej, a zatem dokonują m.in. badania zgodności z prawem zaskarżonych decyzji (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).
Dokonując zatem oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd przyjął, że wykładnia logiczna i zasady logicznego rozumowania, jakimi kierował się organ odwoławczy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, są prawidłowe i w efekcie doprowadziły do wydania decyzji zgodnej z obowiązującymi przepisami prawa.
W szczególności podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że istota zabudowy uzupełniającej, czy też plombowej, charakteryzuje się wysoką jej intensywnością, a tereny na których przewiduje się realizację budynków plombowych
posiadają wysoki wskaźnik tej intensywności, określany ze względu na specyfikę i lokalizację, w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego.
W tak ujętym rozumieniu nie sposób nie zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że wolnostojący dom jednorodzinny nie stanowi zabudowy uzupełniającej, ani tym bardziej plombowej.
Wskazać należy, że zapis miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym planowana jest inwestycja przewiduje w sposób nie budzący wątpliwości niską intensywność zabudowy. Taki zapis wyklucza w sposób jednoznaczny możliwość zabudowy uzupełniającej lub plombowej na terenie, który obejmuje. Zatem stanowisko organu pierwszej instancji jest wewnętrznie ze sobą sprzeczne, gdyż z jednej strony wydając decyzję pozytywną opiera się na ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z drugiej zaś prezentuje pogląd, iż obiekt, którego decyzja dotyczy jest zabudową uzupełniającą (plombową). Już sama ta sprzeczność skutkować musiała uchyleniem decyzji organu pierwszej instancji.
Sygn.akt II SA/Ka 691/02
Natomiast zaskarżone rozstrzygnięcie w części dotyczącej odmowy zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę, w świetle powyższych ustaleń, jest zgodne z prawem i znajduje swoją podstawę w przepisie art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego oraz w art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postepowania administracyjnego.
Wobec powyższego skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło