II SA/Ka 72/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Asesor WSA Krzysztof Targoński Protokolant st.sekr.sąd. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2005 r. sprawy ze skargi B. C. i E. C. na postanowienie Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie grzywny z tytułu nieuczestniczenia w czynnościach podjętych w postępowaniu administracyjnym uchyla zaskarżone postanowienie i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu. Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] wydanym z powołaniem się m.in. na treść art. 88 § 1 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu B. nałożył na B. i E. C. grzywnę w wysokości [...] zł, płatną w terminie 7 dni od doręczenia tego postanowienia pod rygorem jej ściągnięcia w postępowaniu egzekucyjnym. Grzywna ta została wymierzona w związku z niestawieniem się na zwołane w dniu [...]r. oględziny na nieruchomości w R. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ orzekający stwierdził, że B. i E. C. pomimo doręczonych im pocztą wezwań z dnia [...]r. i [...]r. nie stawili się w PINB oraz pomimo zawiadomienia z dnia [...]r. nie stawili się w dniu [...]r. na miejscu oględzin oraz nie udostępnili do wglądu swojego lokalu. Nie wyjaśnili też powodu takiego zachowania. W zażaleniu na to postanowienie B. i E. C. zarzucili, że wezwanie do stawienia się w miejscu oględzin otrzymali z nieaktualną datą i dlatego nie mogą ponosić z tego tytułu żadnych konsekwencji. Po rozpoznaniu tego zażalenia Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 88 § 1 kpa utrzymał w/w postanowienie organu I instancji w mocy w części ukarania grzywną "z powodu niestawiennictwa na wezwania" i uchylił to postanowienie w części dotyczącej ukarania "z powodu nie stawienia się w dniu i miejscu oględzin". Uzasadniając to rozstrzygnięcie stwierdził, że organ I instancji wezwał dwukrotnie B. i E. małżonków C. do stawienia się osobiście lub przez uprawnionych przedstawicieli w siedzibie tego organu celem złożenia niezbędnych wyjaśnień i przedłożenia do wglądu wymienionych w tych wezwaniach dokumentów. Na wezwania te się jednak nie stawili co uzasadniało wymierzenie im z tego powodu grzywny. Za zasadne uznał natomiast organ odwoławczy zażalenie w części ukarania żalących się grzywną z powodu ich niestawiennictwa w miejscu oględzin, a to wobec błędnego określenia w tym wezwaniu daty oględzin tj. daty "[...]r." zamiast daty "[...]r." W skardze do sądu wniesionej na powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego B. i E. małżonkowie C. zarzucili, że zostało utrzymane nim w mocy nieistniejące orzeczenie organu I instancji. Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu B. z dnia [...] r. dotyczyło bowiem jedynie ich niestawiennictwa w miejscu oględzin, a nie niestawiennictwa w siedzibie tego organu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie ostać się nie może albowiem zostało wydane zdaniem Sądu bez dostatecznego wyjaśnienia i rozważenia sprawy do końcowego jej rozstrzygnięcia, które to uchybienie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 10 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej ustawą P.p.s.a.). W pierwszej kolejności nie rozważył organ odwoławczy w dostateczny sposób z jakiego tytułu skarżący zostali ukarani grzywną, tj. czy istotnie zostali również ukarani za niestawiennictwo w organie I instancji na wystosowane do nich przez ten organ wezwania z dnia [...]r., a właściwie na wezwanie z dnia [...]r. (w wezwaniu z dnia [...]określono bowiem błędnie nazwisko skarżących). Z części wstępnej postanowienia tego organu wynika w tym względzie w jednoznaczny sposób, że zostało ono podjęte w związku z niestawieniem się skarżących na zwołane w dniu [...]r. oględziny. Na taką przyczynę ukarania grzywną wskazywałaby treść uzasadnienia postanowienia. Tylko raczej na zasadzie relacji (przedstawienia przebiegu sprawy), zostało zawarte w tym uzasadnieniu stwierdzenie, że skarżący nie stawili się również w PINB. Nad tą zasadniczą wątpliwością organ odwoławczy przeszedł do porządku, przy czym swojego stanowiska z obrazą treści art. 107 § 1 w zw. z art. 126 kpa, nie uzasadnił. Nawet gdyby przyjąć, że postanowienie organu I instancji zostało wydane również w związku z niestawiennictwem skarżących w siedzibie tego organu to obowiązkiem organu odwoławczego było ponowne, merytoryczne rozpoznanie w tym względzie sprawy z punktu widzenia określonych w art. 88 kpa przesłanek nałożenia tej grzywny. W tym przedmiocie przyjdzie zauważyć, że organy obu instancji nie wypowiedziały się czy skarżący byli w ogóle w stanie stawić się w siedzibie organu I instancji w wyznaczonym dniu [...]r., stosownie do wezwania z dnia [...] r. (jak już bowiem podniesiono wezwanie z dnia [...]r. było błędnie adresowane i z tego powodu nie mogło być skuteczne). Organy orzekające nie wypowiedziały się też kiedy to wezwanie zostało skarżącym doręczone. Gdyby zaś przyjąć, że potwierdzenie odbioru tego wezwania znajduje się na stronie 4 akt administracyjnych, to zostało one doręczone skarżącym dnia [...]r., a więc już po wyznaczonym terminie stawiennictwa. Nadto z wezwania tego wynika, że zostało ono sporządzone w trybie art. 50 kpa, skoro ten przepis został w nim powołany a jego adresaci zostali wezwani do złożenia osobiście lub "przez ich przedstawicieli" niezbędnych wyjaśnień oraz do przedłożenia do wglądu wymienionych w tym wezwaniu dokumentów. Zgodnie zaś z treścią art. 88 § 1 kpa przewidziana tym przepisem grzywna może być wymierzona jedynie w stosunku do osoby, która nie uczyniła zadość obowiązkowi "osobistego stawienia się" tj. obowiązkowi nałożonemu w trybie art. 51 a nie art. 50 kpa, co uszło uwadze organów orzekających. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt 1c i art. 152 w zw. z art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a. i w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Wobec niedostatecznego rozważenia sprawy nie można też wykluczyć, że zaskarżone postanowienie zapadło nadto z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa materialnego. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych wyżej rozważań Sądu. SW