II SA/Ka 755/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-05-11

Skład orzekający: Wiesław Morys, Szczepan Prax, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sposób rozliczenia dochodu z umowy zlecenia przez organy administracji, polegający na podzieleniu kwoty brutto przez liczbę dni pracy zamiast przez 30 dni miesiąca, jest zgodny z przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w kontekście zawieszenia prawa do zasiłku przedemerytalnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sposób rozliczenia dochodu z umowy zlecenia przez organy administracji, polegający na podzieleniu kwoty brutto przez liczbę dni pracy zamiast przez 30 dni miesiąca, jest nieprawidłowy. Przepis art. 37n ust. 2a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi, że prawo do zasiłku przedemerytalnego nie ulega zawieszeniu, jeżeli dochody z pracy zarobkowej nie przekraczają miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. Kluczowe jest rozliczenie miesięczne, a nie sposób podziału dochodu na poszczególne dni pracy. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Skarżący J.N. został pozbawiony prawa do zasiłku przedemerytalnego decyzją Prezydenta Miasta B.-B. z powodu podjęcia pracy w ramach umowy zlecenia, której dochód, według organu, przekroczył połowę najniższego wynagrodzenia. Wojewoda Ś. utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze do sądu administracyjnego podniósł, że organy błędnie obliczyły jego dochód, dzieląc kwotę brutto przez liczbę dni pracy zamiast przez 30 dni miesiąca, co sztucznie zawyżyło jego dochód i jest niezgodne z przepisami prawa.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Ś. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B.-B. Zasądzono od Wojewody Ś. na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych. Określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie: NSA Szczepan Prax WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant referent Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2004 r. sprawy ze skargi J.N. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta B.-B. z [...] Nr [...], 2. zasądza od Wojewody Ś. na rzecz skarżącego [...] zł ([...] zł) tytułem zwrotu kosztów sądowych, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Prezydent Miasta B.–B. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 37 n ust. 2 w związku z art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tj. Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56 z późn. zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego zawiesił J.N. prawo do pobierania zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]. Jako uzasadnienie decyzji podał, że skarżący podjął pracę w ramach umowy zlecenia za wynagrodzeniem przekraczającym połowę najniższego miesięcznego wynagrodzenia. Jednocześnie organ ten w dniu [...] wydał drugą decyzję o wznowieniu wypłaty J.N. zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ podał, że z dniem [...] skarżący zaprzestał wykonywania pracy w ramach umowy zlecenia, a w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. – B. ponownie zgłosił się w dniu [...] i z dniem następnym nabył prawo do pobierania przedmiotowego zasiłku. Od decyzji Prezydenta Miasta B.–B. z [...] Nr [...] o zawieszeniu prawa do pobierania zasiłku przedemerytalnego odwołanie do Wojewody Ś. wniósł skarżący, który wyraził niezadowolenie z otrzymanej decyzji i podniósł, że w wyniku podjęcia zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji potrącił mu za [...] kwotę [...] zł., w sytuacji gdy wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia wyniosło [...] zł. brutto ( a [...] zł netto ). Ponadto organ ten dokonał dalszego potrącenia z zasiłku przedemerytalnego za miesiąc [...]. Skutkiem czego skarżący poniósł łączną stratę w wysokości [...] zł. Skarżący zaznaczył, że wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia, nie przekroczyło kwoty, jaką mógł "dorobić" bez zawieszania prawa do zasiłku przedemerytalnego i z tego powodu pomimo rozwiązania umowy zlecenia z dniem [...] do organu pierwszej instancji zgłosił się dopiero w dniu [...]. W konsekwencji skarżący wystąpił o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji oraz o zwrot potrąconych kwot z zasiłku przedemerytalnego w łącznej wysokości [...] zł. Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 37 n ust. 2 i ust. 2a ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda Ś. przytoczył treść postanowień : art. 37 n ust. 2 i ust. 2a wyżej wymienionej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Stosownie do brzmienia tych przepisów w przypadku podjęcia przez osobę uprawnioną do zasiłku przedemerytalnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności prawo do pobierania zasiłku przedemerytalnego ulega zawieszeniu. Nie powoduje zawieszenia prawa do pobierania zasiłku przedemerytalnego podjęcie po okresie 3 miesięcy od dnia nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego innej pracy zarobkowej, jeżeli dochody z tego źródła nie przekraczają miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. Organ odwoławczy wskazał, że skoro skarżący w okresie od [...] do [...] uzyskał dochód w wysokości [...] zł, to przesłanki przewidziane art. 37n ust. 2a nie wystąpiły i prawo do zasiłku przedemerytalnego musiało zostać zawieszone. Dodatkowo organ ten wskazał, że rozstrzygnięcie to pozostaje w zgodzie z treścią art. 53 wyżej wymienionej ustawy, który ustanawia obowiązek odprowadzania składki na Fundusz Pracy od kwot wypłaconych m.in. na podstawie umowy zlecenia w przeliczeniu na miesiąc. Zdaniem organu odwoławczego prawo do zasiłku przedemerytalnego musiało zostać zawieszone, ponieważ nie ma możliwości, aby okres pobierania świadczeń z Funduszu Pracy były jednocześnie zaliczane do okresu, od którego zależy ich przyznanie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł, analogiczne zarzuty jak w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji z silnym zaakcentowaniem, że ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu określa górną miesięczną a nie dzienną dopuszczalną kwotę dodatkowego dochodu pozwalającą zachować prawo do zasiłku przedemerytalnego. Jak również wskazał, że zastosowana przez organ pierwszej instancji metoda podziału kwoty [...] zł przez 5 dni a nie przez 30 sztucznie zawyżyła dochód skarżącego i jest niezgodna z zasadą uczciwego i równego traktowania stron umowy. Wojewoda Ś. w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi z przyczyn poddanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje : Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości ( Dz. U. Nr 72 poz. 652 ) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Problematyka zawieszania zasiłków przedemerytalnych regulowana jest w ustawie z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tj. z 2001 r. Dz. U. Nr 6, poz. 56 z późn. zm. ). Stosownie do postanowień art. 37 n ust. 2 wyżej wymienionej ustawy zawieszenie zasiłku przedemerytalnego następuje w przypadku podjęcia przez osobę uprawnioną do zasiłku przedemerytalnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności. Natomiast w myśl postanowień art. 37 n ust. 2a tejże ustawy nie powoduje zawieszenia prawa do zasiłku przedemerytalnego podjęcie po okresie 3 miesięcy od dnia nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, jeżeli dochody z tego źródła nie przekraczają miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odwołał się także, do postanowień art. 53 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, który to przepis stanowi, że obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej najniższe wynagrodzenie opłacają pracodawcy oraz inne osoby organizacyjne za osoby wykonujące pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą, umowy agencyjnej lub umowy zlecenia oraz za osoby z nimi współpracujące. Zgodnie natomiast z treścią art. 53 ust. 3 tejże ustawy w przypadku gdy kwoty, o których w art. 53 ust. 1, pochodzą z różnych źródeł, obowiązek opłacania składek na Fundusz Pracy powstaje wtedy, gdy łączna kwota stanowiąca podstawę wymiaru składek ustalona zgodnie z ust. 1 wynosi co najmniej najniższe wynagrodzenie. Z treści przywołanych przepisów wynika, że skarżący, który nabył prawo do zasiłku przedemerytalnego [...] mógł bez zawieszania prawa do tego świadczenia podjąć zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, o ile dochody z tego tytułu miesięcznie nie przekroczyły połowy najniższego wynagrodzenia. W ramach pojęcia innej pracy zarobkowej mieściło się będzie wykonywanie pracy zarobkowej w oparciu o umowę zlecenia. W świetle powyższego skarżący mógł podjąć zatrudnienie lub inną pracę zarobkową pod warunkiem, że miesięcznie wynagrodzenie to nie przekroczy przywołanej kwoty. Jak wynika z akt sprawy skarżący z tytułu przedmiotowej umowy zlecenia z Spółką A w B. – B. uzyskał wynagrodzenie w wysokości [...] zł. Organy administracji dokonały rozbicia tej kwoty na dni, jednakże dokonały tego w taki sposób, że podzieliły ją przez ilość dni wykonywanej umowy zlecenia tj. na 5 ( pięć ) dni i następnie uzyskany wynik pomnożyły przez 30 dni tyle ile liczy miesiąc. W wyniku tak przeprowadzonych działań organy administracji ustaliły, że wynagrodzenie skarżącego z tytułu zawartej umowy zlecenia przekroczyło kwotę połowy najniższego wynagrodzenia, a zatem uzasadnione stało się zawieszenie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Zdaniem Sądu przyjęta przez organy administracji wykładnia postanowień art. 37 n ust. 2a przywołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest nieprawidłowa. W przywołanym przepisie stanowi, że nie zawiesza się prawa do zasiłku przedemerytalnego, jeżeli dochody z umowy zlecenia nie przekraczają miesięcznie połowy najniższego wynagrodzenia. Należy zwrócić uwagę, na fakt, że przepis ten wyraźnie wskazuje miesiąc ( miesięcznie ) jako okres rozliczeniowy, który jest brany pod uwagę przez organ administracji, przy ustalaniu wysokości dopuszczalnego dodatkowego dochodu, który mogą uzyskiwać osoby pobierające ten zasiłek. Natomiast z punktu widzenia tego przepisu nie jest istotne czy dana osoba w danym okresie rozliczeniowym będzie pracowała jeden dzień czy trzydzieści dni, istotne jest natomiast tylko to, by uzyskany dochód z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie przekroczył połowy najniższego wynagrodzenia. Stanowiska organów administracji nie potwierdza także art. 53 powyższej ustawy, do którego treści się odwołują, ponieważ należy zwrócić uwagę na ust. 3 tegoż przepisu, który stanowi, że obowiązek opłacania składek na Fundusz Pracy powstaje dopiero wtedy, gdy łączna kwota stanowiąca podstawę wymiaru składek wynosi co najmniej najniższe wynagrodzenie. Oznacza to, że jeżeli łączna kwota podstawy wymiaru składek nie wynosi najniższego wynagrodzenia, wówczas składka na Fundusz Pracy nie jest odprowadzana. Za takim rozumieniem wskazanych przepisów przemawia także ratio legis całości unormowań dotyczących zasiłków przedemerytalnych. Istotą tych unormowań jest z jednej strony zapewnienie osobom, które osiągnęły określony wiek i przepracowały prawem przewidzianą ilość lat albo mają okresy równorzędne odpowiednich środków finansowych w sytuacji, gdy po stracie zatrudnienia nie mogą go uzyskać, a z drugiej strony unormowania te mają skłaniać osoby korzystające z tego świadczenia do poszukiwania różnych form znalezienia zatrudnienia, a tym samym wzmagać ich aktywność na rynku pracy a nie promować zachowania pasywne i skutkujące wycofaniem się i ograniczeniem do otrzymywanego świadczenia. Okoliczność powyższa, stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) wyczerpuje przesłanki uwzględnienia skargi i uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji jak również poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta B.– B. z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji sprawa trafia ponownie do rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta B.-B., który kierując się motywami podjętego wyroku winien przeprowadzić prawidłowe postępowanie administracyjne a następnie wydać stosowną decyzję administracyjną. Z uwagi na fakt, że mocą uchylonej decyzji organ administracji zawiesił skarżącemu prawo do zasiłku przedemerytalnego uwzględnienie skargi wpływa na jej wykonanie, jednocześnie wyrok ten nie jest prawomocny, ponieważ stronom tego postępowania przysługują środki odwoławcze, a zatem wyrok ten jeszcze nie wiąże organu administracji publicznej. Z tego powodu Sąd po myśli art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Stosownie do postanowień art. 200 w związku z art. 210 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzeczono o kosztach postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) uchylono zaskarżoną decyzję. su.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło