II SA/Ka 758/03

WyrokWSA w Gliwicach2005-03-17

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Iwona Bogucka, Włodzimierz Kubik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest zaskarżenie samego uzasadnienia decyzji administracyjnej, a jeśli tak, to czy może ono przesądzać o ustaleniach faktycznych i prawnych w przyszłych postępowaniach?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżenie samego uzasadnienia decyzji administracyjnej, choć dopuszczalne, prowadzi do zaskarżenia całej decyzji. Uzasadnienie, w odróżnieniu od rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji, nie ma mocy wiążącej "na zewnątrz" i nie może przesądzać o ustaleniach faktycznych i prawnych w innych postępowaniach. Kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie, że inwestycja została zrealizowana przed wydaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co czyniło postępowanie w przedmiocie pozwolenia bezprzedmiotowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę wiaty lakierniczej. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) stwierdził nieważność pierwotnej decyzji z powodu licznych uchybień i zobowiązał organy do ustalenia, czy inwestycja została już zrealizowana. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent Miasta umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ budowa została zakończona przed wydaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę. Inwestor zaskarżył decyzję Wojewody, zarzucając nieuwzględnienie wskazań Sądu i błędne uzasadnienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski /spr./ Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2005 r. sprawy ze skargi J. K na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę Na skutek rozpoznania skargi M. i S. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę – Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 18 listopada 2002 r. /sygn. akt II SA/Ka 128/01/ stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] Nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, iż u podstaw wydania takiego rozstrzygnięcia legły liczne i oczywiste uchybienia organów administracji architektoniczno-budowlanej. W związku z tym, w ponownie prowadzonym postępowaniu, Sąd zobowiązał organy do ustalenia w pierwszej kolejności, czy w istocie sporna inwestycja została już zrealizowana. Gdyby tak bowiem się stało, to postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na jej budowę stałoby się bezprzedmiotowym. Na skutek ponownego rozpoznania sprawy Prezydent Miasta B., decyzją z dnia [...] Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na budowę wiaty lakierniczej na nieruchomości położonej w B., przy ul. [...], oznaczonej numerem działki [...]. Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ wskazał, że budowa przedmiotowej wiaty została rozpoczęta przed datą uzyskania przez decyzję z dnia [...] waloru prawomocności. Datą zakończenia budowy był bowiem dzień [...] natomiast z akt sprawy wynika, iż budowę rozpoczęto w dniu [...]. Zamierzenie inwestycyjne zostało w całości zakończone przed dniem [...] tj. datą wydania decyzji Wojewody [...] utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji. Wobec tego, iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana przed wydaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, uznać należało, że prowadzenie postępowania administracyjnego w kwestii pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe i umorzyć je w oparciu o przepis art. 105 kpa. Od decyzji tej odwołanie wniósł pełnomocnik inwestora – J. K., rozstrzygnięciu organu I instancji zarzucając nieuwzględnienie wskazań Sądu zawartych w wyroku z dnia 18 listopada 2002 r. Pełnomocnik odwołującego się zarzucił organom prowadzącym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę "przerzucenie" odpowiedzialności za powstałe z ich winy uchybienia na wnioskodawcę. Tym samym, w ocenie odwołującego się, rozstrzygnięcie organu I instancji godzi w podstawy bytowe inwestora i powoduje, że to on ponosi konsekwencje uchybień organów administracji. W piśmie z dnia [...] pełnomocnik odwołującego się uzupełnił odwołanie powołując się na okoliczności wskazane w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] Nr [...], z którego wynika, iż na skutek działań inwestora nastąpiło faktyczne "skonsumowanie" decyzji o pozwoleniu na budowę, w okresie jej obowiązywania. Od wspomnianej decyzji Prezydenta Miasta B., z dnia [...] Nr [...] odwołanie wnieśli również H. i M. F., K. F., B. i P. B. oraz S. S., wyrażając swoje niezadowolenie z zapadłego rozstrzygnięcia. Jako uzasadnienie wskazali, że z uwagi na uwarunkowania wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest dopuszczalną lokalizacja działalności uciążliwej dla nieruchomości sąsiedniej, a taką jest niewątpliwie przedmiotowa inwestycja. Po rozpoznaniu odwołań, decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, iż kierując się wskazówkami zawartymi w wyroku Sądu z dnia 18 listopada 2002 r. organy ponownie przeprowadziły postępowanie administracyjne, w trakcie którego ustalono, iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana w oparciu o decyzję organu I instancji. Ze względu na tę okoliczność prowadzenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowym i na tej podstawie postępowanie administracyjne należało umorzyć. W tym względzie powołał się organ również na wiążące go wytyczne NSA zawarte w omówionym wyżej wyroku z dnia 7.10.2002 r. Organ odwoławczy stwierdził także, że dotychczasowe postępowanie administracyjne było prowadzone zgodnie z wynikającą z art. 131, art. 133, art. 35 § 3, art. 130 § 2 i art. 49 kpa, procedurą . W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. K., działający poprzez swojego pełnomocnika wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...] w części dotyczącej uzasadnienia tej decyzji. W obszerny sposób opisane zostały okoliczności sprawy, z których pełnomocnik skarżącego wywiódł, iż negatywne konsekwencje dla inwestora wynikają z zawinienia organów administracji publicznej. Raz jeszcze przywołana została treść uzasadnienia postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]. Zdaniem skarżącego uzasadnienie decyzji Wojewody [...] zamyka mu drogę do legalizacji istniejącej inwestycji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie przywołując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. O oddalenie skargi wniósł również pełnomocnik uczestnika S. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązującego prawa a tylko pod tym względem podlega ona kontroli w postępowaniu sądowym zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] której jednym ze składników jest kwestionowane w skardze jej uzasadnienie. Zaskarżenie samego uzasadnienia decyzji, jakkolwiek według orzecznictwa i poglądów doktryny dopuszczalne /zobacz m.in. Tadeusz Woś. Postępowanie sądowoadministracyjne. Wydawnictwo Prawnicze PWN W-wa 1999 str. 49 oraz podane tam orzeczenia NSA wraz z glosami/, prowadzi zawsze do zaskarżenia samej decyzji, przez wydanie której dochodzi do załatwienia /rozpoznania/ danej sprawy. Załatwienie to znajduje bowiem swoje odzwierciedlenie w rozstrzygnięciu /osnowie/ decyzji a nie w jej uzasadnieniu. W odróżnieniu od rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji jej uzasadnienie nie ma zdaniem Sądu mocy wiążącej "na zewnątrz" tj. w innych postępowaniach /zobacz w tym względzie m.in. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. B.Adamiak, J.Borkowski. Wyd. C.H.Beck W-wa 1996 r. str. 488 – 489/. Z tego też względu nie można podzielić stanowiska skarżącego, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji będzie przesądzała o ustaleniach faktycznych i prawnych w ewentualnym postępowaniu w przedmiocie legalizacji wybudowanej wiaty lakierniczej. Z punktu widzenia rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją nie miała bowiem istotnego znaczenia akcentowana w skardze okoliczności czy skarżący został powiadomiony o wniesieniu odwołania od pozwolenia na budowę, zawartego w decyzji Prezydenta B. z dnia [...] nr [...], ale okoliczność przez skarżącego już nie kwestionowana, że objęty postępowaniem obiekt budowlany został wybudowany przed wydaniem ostatecznej decyzji zezwalającej na jego realizację. To drugie ustalenie, które jak już stwierdzono nie było przez skarżącego podważane, dawało bowiem podstawę do stwierdzenia, że postępowanie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę tego obiektu stało się bezprzedmiotowe. W tym zakresie organy ponownie rozpatrujące sprawę były bowiem związane zgodnie z treścią art. 30 obowiązującej w czasie ich orzekania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm./ oceną prawną wyrażoną w omówionym wyżej wyroku NSA z dnia 7.10.2002 r. sygn. akt II SA/Ka 128/01. Oceną tą jest również związany Sąd rozpoznający niniejszą skargę, a to zgodnie z treścią art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.- zwanej dalej ustawą P.w.u.p./. Pozwolenie na budowę, a więc zezwolenie na realizację danego zadania inwestycyjnego w przyszłości nie może dotyczyć bowiem obiektu, którego budowa została w całości ukończona jeszcze przed uzyskaniem przez to pozwolenie przymiotu ostateczności. Odnosząc się do zarzutu niewłaściwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że ze skargi nie wynika jak powinno brzmieć prawidłowe uzasadnienie tej decyzji. Z tego też względu bliższe odniesienie się do tego zarzutu nie jest zdaniem Sądu możliwe i chociażby tylko z tego powodu skarga w tym względzie nie zasługuje na uwzględnienie. Treść skargi, z jednym wyjątkiem, sprowadza się bowiem do opisu dotychczasowego postępowania w sprawie, z położeniem akcentów na motywy wyroków sądowych wydanych w sprawie spornej kabiny lakierniczej. Przedmiotowy wyjątek dotyczy stwierdzenia o poinformowaniu skarżącego o przekazaniu organowi II instancji odwołania od pozwolenia na budowę z dnia [...]. W tym względzie należy mieć jednak na uwadze, że stwierdzenie to organ odwoławczy oparł jedynie na fakcie wymienienia skarżącego w rozdzielniku pisma przewodniego organu I instancji, przy którym odwołanie to zostało przesłane Wojewodzie [...], co wyraźnie zostało w spornym uzasadnieniu zaznaczone. Ustalenie to zostało zatem poczynione przy zastrzeżeniu, że skarżący przedmiotowe pismo informujące otrzymał. W tym zaś względzie ustaleń kwestionowane uzasadnienie już niż zawiera. Już chociażby z tego względu /pomijając wcześniejsze ogólne uwagi Sądu/ stwierdzenie to wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżącego, nie może być uznane za przesądzające w przyszłym postępowaniu legalizacyjnym. Nie można też w związku z tym przyjąć zdaniem Sądu, że zostało ono dokonane z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. – zwanej dalej ustawą P.p.s.a./ w zw. z art. 107 § 1 i 3 kpa. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 ustawy P.w.u.p. SJ/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło