II SA/Ka 87/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-03-23

Skład orzekający: Zofia Borowicz, Stanisław Nitecki, Beata Kalaga-Gajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił umorzenia części pożyczki z Funduszu Pracy, biorąc pod uwagę złożony wniosek strony, warunki umowy pożyczki oraz przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, organy nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności, takich jak prawidłowość rozliczenia kwoty pożyczki i przestrzeganie harmonogramu zakupów, a także nieprawidłowo zinterpretowały warunki umowy pożyczki dotyczące jej umorzenia, które wyłączają sferę uznania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący M. C. zawarł umowę pożyczki z Funduszu Pracy, która była następnie aneksowana. Po wystąpieniu o przesunięcie terminu spłaty i rozważenie umorzenia rat, organ wypowiedział mu umowę pożyczki. Następnie Prezydent Miasta C. odmówił umorzenia części pożyczki, a Wojewoda Ś. uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu Prezydent Miasta C. ponownie odmówił umorzenia, a Wojewoda Ś. utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając organom dwukrotne bezprawne zerwanie umowy pożyczki i nierozpatrzenie wniosku o umorzenie.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody Ś. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. i określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz, Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska, Protokolant Arkadiusz Kmiotek, po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2004 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z [...] nr [...] 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu W dniu [...] między M. C. a Kierownikiem Rejonowego Urzędu Pracy w C. zawarta została umowa pożyczki nr [...] z Funduszu Pracy, mocą której organ administracji udzielił wyżej wymienionemu pożyczkę w wysokości [...] zł ([...] tysięcy) z przeznaczeniem na uruchomienie i prowadzenie produkcji zabawek. Umowa ta była przedmiotem zmian dokonywanych aneksami z [...],[...],[...],[...] i [...]. Pismem z dnia [...] skarżący wystąpił o przesunięcie terminu spłaty kolejnej raty zaciągniętej pożyczki i zwrócił się o rozważenie umorzenia rat pożyczki pozostałych do spłaty. Pisma tego organ administracji nie potraktował jako żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego a jedynie poinformował skarżącego pismem z [...] o warunkach ubiegania się o umorzenie pożyczki i wskazał, że na dzień [...] skarżący posiada zaległości na łączną kwotę [...] zł. Pismem z dnia [...] skarżący ponownie wystąpił o przesunięcie terminu spłaty kolejnej raty zaciągniętej pożyczki ale także ponowił swój wniosek o umorzenie dalszych rat pożyczki, jednocześnie poinformował, że z dniem [...]rezygnuje z prowadzonej działalności gospodarczej. W następstwie tego pisma Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy w C. pismem z dnia [...] wypowiedział skarżącemu umowę pożyczki i zażądał zwrotu pozostałej do spłaty kwoty pożyczki w wysokości [...] zł i kwoty [...] zł odsetek. Prezydent Miasta C. w dniu [...] wezwał poręczycieli do spłaty zaciągniętej przez M. C. pożyczki z Funduszu Pracy, a w dniu [...] organ administracji zawarł ugodę z poręczycielami w zakresie rozłożenia na raty spłaconego zadłużenia. Od wyżej wymienionego pisma z dnia [...] skarżący w dniu [...] wniósł odwołanie, które nie zostało przekazane do właściwego organu celem rozpatrzenia. Skarżący pismem z [...] wniósł skargę na bezczynność Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w C. w zakresie nie rozpatrzenia jego wniosku o umorzenie pozostałych do spłaty rat zaciągniętej pożyczki. W przedłożonych aktach administracyjnych sprawy znajduje się odpowiedź Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w C., jednakże bez oznaczenia daty jej udzielenia. W aktach tych brak jest również rozstrzygnięcia Wojewody Ś. o zasadności bądź niezasadności wniesionej skargi. W dniu [...] skarżący złożył, napisany [...] formalny wniosek o umorzenie pożyczki nr [...] w wysokości 20 % w tym: z tytułu dokonania rozliczenia całej kwoty pożyczki zgodnie z harmonogramem zakupów w terminie ustalonym w umowie (10 %) i z tytułu uruchomienia działalności gospodarczej w terminie ustalonym w umowie (10 %). Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 6 pkt 6 lit. d i art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56) odmówił umorzenia części kwoty pożyczki. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ ten zaznaczył, że strona nie spełnia prawem wymaganych wymogów do umorzenia przyznanej pożyczki z Funduszu Pracy w części odpowiadającej 50 % przyznanej kwoty. Od decyzji tej odwołanie do Wojewody Ś. wniósł skarżący, który wystąpił o zmianę decyzji organu pierwszej instancji i o umorzenie części kwoty pożyczki z dniem [...]. Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ ten zaznaczył, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności okresu prowadzenia działalności gospodarczej przez M. C. Ponadto zarzucił, że decyzja ta wydana została z naruszeniem postanowień art. 6c ust. 2 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy, jak również organ odwoławczy podniósł naruszenie przez organ pierwszej instancji art. 12 i 35 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieterminowe załatwienie sprawy. Prezydent Miasta C. w ramach ponownie prowadzonego postępowania decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) odmówił M. C. umorzenia części kwoty udzielonej pożyczki. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ ten podniósł, że skarżący z wnioskiem o umorzenie części pożyczki wystąpił dopiero w dniu [...] w momencie gdy umowa pożyczki wypowiedziana została w dniu [...] i [...] dodatkowo skarżący nie dotrzymał innych warunków umożliwiających umorzenie części kwoty pożyczki zamieszczonych w § 5 i 10 zawartej umowy. Odwołanie od decyzji tej wniósł skarżący, który wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji i ponowił swoje żądanie umorzenia części udzielonej pożyczki skierowane pod adresem organów administracji. Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wskazał, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił, czy w przypadku skarżącego zachodzą okoliczności przewidziane § 5 zawartej umowy pożyczki umożliwiające umorzenie części pożyczonej kwoty, a w szczególności zagadnienia związane z prawidłowym rozliczeniem kwoty pożyczki i przestrzegania przez skarżącego harmonogramu zakupów zgodnie z terminami ustalonymi w umowie. Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] odmówił M. C. wydaną na podstawie art. 8 ust. 4 wyżej wymienionej ustawy umorzenia części kwoty pożyczki. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że skarżący uruchomił działalność gospodarczą oraz dokonał rozliczenia prawidłowości wydatkowania wypłaconych środków, jednakże nie dotrzymywał terminów i wysokości rat pożyczki i odsetek wyznaczonych w harmonogramie spłat. Zdaniem organu art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) przewiduje konieczność spełnienia dwóch łącznie występujących warunków, a mianowicie prowadzenia działalności gospodarczej przez 24 miesiące oraz spełnienia innych warunków określonych w umowie pożyczki. Skarżący nie dotrzymał warunków i terminów spłat pożyczki, a także zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej i tym samym warunki niezbędne do umorzenia pożyczki nie zostały przez skarżącego spełnione. Odwołanie od tej decyzji wniósł skarżący, który wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji i wystąpił o umorzenie pożyczki z dniem [...] i o zwrot kwoty [...] zł bezpodstawnie zabranej poręczycielom. W odwołaniu tym skarżący podniósł, że z dniem [...] nabył prawo do umorzenia części kwoty pożyczki, a organ administracji nie rozpatrzył jego wniosku z dnia [...] o umorzenie pożyczki, ponadto zaznaczył, że spełnia wymogi do umorzenia 40 % kwoty udzielonej pożyczki, natomiast przy dobrej woli organu administracji to i do 50 % kwoty udzielonej pożyczki, gdyż organ ten winien w sposób wyrozumiały podchodzić do terminowości spłat poszczególnych rat udzielonej pożyczki i odsetek. Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia przedstawił historię prowadzonego postępowania oraz wskazał, że stosownie do postanowień przywołanego w podstawie prawnej decyzji przepisu ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.), starosta może a nie musi umorzyć udzielonej pożyczki. Jednocześnie organ ten zaznaczył, że z uwagi na uznaniowy charakter decyzji organu pierwszej instancji, w ramach posiadanych uprawnień nie jest władny wydać rozstrzygnięcia merytorycznego tj. wydać decyzję umarzającą część kwoty pożyczki. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanych decyzji i wystąpił o uznanie Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w C. za osobę odpowiedzialną dwukrotnego zerwania umowy pożyczki i zasądzenia zwrotu kwoty [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami bezpodstawnie zabranej poręczycielom i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że do [...] Prezydent Miasta C. nie wydał decyzji w stosunku do wniosku z dnia [...] Skarżący zarzucił Kierownikowi Powiatowego Urzędu Pracy w C. dwukrotne bezprawne zerwanie umowy pożyczki, ponadto zarzucił temu organowi, że nie realizował zaleceń Wojewody Ś. zawartych w jego decyzjach podejmowanych w tej sprawie. Wojewoda Ś. w odpowiedzi na skargę wystąpił o oddalenie skargi. W odpowiedzi tej zaznaczył, że decyzja organu pierwszej instancji ma charakter uznaniowy, a przeprowadzona kontrola orzeczenia nie dała podstaw do ingerencji w merytoryczne rozstrzygnięcie starosty. Jednocześnie organ ten zaznaczył, że przekazał akta dostarczone przez Powiatowy Urząd Pracy w C., gdyż oryginały akt znajdują się w Sądzie Rejonowym w C.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzającej ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W konsekwencji oznacza to, że stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652) sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa w decyzji organu administracji prowadzi do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Sąd administracyjny nie posiada kompetencji w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej czy też zmiany podjętej przez organ decyzji, zatem w ramach niniejszego postępowania nie było możliwe uwzględnienie oczekiwań skarżącego zamieszczonych w skardze skierowanej do Sądu. Zdaniem Sądu skarżący zasadnie zaskarżył decyzję Wojewody Ś., ponieważ organ ten dopuścił się takiego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności należy podnieść, że przekazane do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez Wojewodę Ś. akta administracyjne sprawy nie odpowiadają wymogom wynikającym z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 grudnia 198 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla zespolonej administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 161, poz. 1109 z późn. zm.), a w szczególności z postanowień § 16 i 17 tego aktu. Znajdująca się w odpowiedzi na skargę informacja, że oryginały akt są w Sądzie Rejonowym w C. nie może usprawiedliwiać stanu przekazanych akt. W oparciu o przedstawione akta praktycznie nie jest możliwe ustalenie szeregu istotnych okoliczności, ważnych z punktu widzenia oceny prawidłowości działań podejmowanych przez organy administracji publicznej takich jak ich terminowość. Chaos panujący w przekazanych aktach oraz ich kserokopie nie zawierające potwierdzenia za zgodność z oryginałem mogą świadczyć o lekceważeniu Sądu i nieprzywiązywaniu wagi do podejmowanych przez niego rozstrzygnięć. Stosownie do art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 514 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji pożyczka udzielona bezrobotnemu, może być umorzona na wniosek pożyczkobiorcy przez starostę do wysokości 50 %, pod warunkiem prowadzenia działalności przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz po spełnieniu innych warunków określonych w umowie. Także z § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania pożyczek z Funduszu Pracy, wysokości stopy procentowej oraz warunków spłaty (Dz. U. Nr 35, poz. 174 z późn. zm.) wynika, że umorzenie pożyczki na wniosek może nastąpić po spełnieniu przez pożyczkobiorcę kryteriów określonych w ustawie oraz umowie. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] skarżący zawarł z Kierownikiem Powiatowego Urzędu Pracy w C. umowę pożyczki w kwocie [...] zł ([...] tysięcy) z przeznaczeniem na uruchomienie działalności gospodarczej – produkcja zabawek. W § 5 powyższej umowy określone zostały warunki po spełnieniu, których na wniosek pożyczkobiorcy, udzielona pożyczka może być umorzona w wysokości do 50 % kwoty. Warunkami tymi są prowadzenie działalności gospodarczej przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz spełnienie innych warunków określonych w umowie. Okres prowadzenia działalności gospodarczej ustalony ma być w oparciu o odpowiednie dokumenty właściwego Urzędu Skarbowego oraz potwierdzenia opłacania składek z ubezpieczenia społecznego. Jednocześnie w umowie wprowadzono kryteria umarzania pożyczki: – 20 % w przypadku udokumentowania prowadzenia działalności gospodarczej przez okres co najmniej 24 miesięcy, – 10 % w przypadku uruchomienia działalności gospodarczej w terminie ustalonym w umowie, – 10 % w przypadku dokonania rozliczenia całej kwoty pożyczki oraz prawidłowości i zasadności wydatkowania pożyczki zgodnie z harmonogramem zakupów, w terminie ustalonym w umowie, – 10 % w przypadku dotrzymania terminów i wysokości spłat rat pożyczek i odsetek ujętych w terminarzu spłat. Zdaniem Prezydenta Miasta C. skarżący wniosek o umorzenie pożyczki złożył w siedzibie organu administracji w dniu [...] i od tego dnia prowadzi postępowanie administracyjne, zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Skarżący z takim stanowiskiem organu administracji nie zgadza się i podtrzymuje, że stosowny wniosek o umorzenie pożyczki złożył już w dniu [...] W dostępnych aktach administracyjnych znajduje się pismo skarżącego z tego dnia i z treści tego pisma wynika, że skarżący wnosi o "rozważenie możliwości umorzenia pożyczki". Z uwagi na fakt, że pismo to zostało skierowane do organu pierwszej instancji i zawiera również wniosek o przesunięcie terminu spłaty kolejnej raty pożyczki, zadaniem tego organu było ustalenie stosownie do postanowień art. 63 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego ustalić zakres żądania wniesionego do organu administracji. Organ administracji takich działań nie podjął lecz ograniczył się jedynie do wysłania skarżącemu pisma z dnia [...] w którym udzielił informacji o warunkach umorzenia pożyczki. Kolejne pismo skarżącego skierowane do organu administracji pierwszej instancji z dnia [...] pozwala uznać, że intencją skarżącego wyrażoną w piśmie z dnia [...] było uruchomienie postępowania w sprawie umorzenia pożyczki. Stosownie natomiast do postanowień art. 61 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Oznacza to, że skoro skarżący doręczył żądanie organowi administracji w dniu [...] to z tym dniem nastąpiło formalne uruchomienie postępowania administracyjnego. Na marginesie należy podkreślić, że skarżący z powodu nie rozpatrzenia jego żądania, wnosił skargę na bezczynność organu pierwszej instancji do Wojewody Ś., jednakże w przekazanych aktach administracyjnych przez Wojewodę Ś. brak jest rozstrzygnięcia tego organu w tym zakresie. Co nie jest równoznaczne z tym, że nie było ono podjęte, ale w ramach rozpatrywania skargi Sąd nie mógł się z nim zapoznać. Złożony przez skarżącego wniosek o umorzenie pożyczki z [...] należy uznać za kolejny w sprawie i będący wyrazem bezradności strony na niepodejmowanie stosownych działań przewidzianych przepisami prawa przez organ pierwszej instancji. Podniesiona okoliczność ma istotne znaczenie dla rozpatrywanej sprawy, ponieważ sytuacja faktyczna i prawna skarżącego w dniu [...] była odmienna od tej w jakiej się on znajdował w dniu [...] ponieważ organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] w następstwie pisma skarżącego z dnia [...] wypowiedział skarżącemu umowę pożyczki i zażądał spłaty pozostałej części pożyczki i odsetek, a z dniem [...] podjął działania zmierzające do spłaty pozostałej części pożyczki i odsetek przez poręczycieli. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przepis ten przewiduje wydanie stosownej decyzji w warunkach uznania administracyjnego. Zatem organ administracji dokonuje wyboru następstwa prawnego po wcześniejszym wyjaśnieniu stanu faktycznego, po dokonaniu analizy stanu prawnego oraz po przeprowadzonej subsumcji obu powyższych stanów. W tej sytuacji organ administracji podejmując rozstrzygnięcie musi mieć jasność wszystkich aspektów sprawy i w sposób wolny podejmuje rozstrzygnięcie. Sąd administracyjny uprawniony jest do kontrolowania decyzji uznaniowych, jednakże zakres tej kontroli ogranicza się do sprawdzenia czy wyjaśnienie stanu faktycznego w sprawie przeprowadzone zostało z wszystkimi wymogami przewidzianymi przepisami prawa procesowego oraz czy przeprowadzona wykładnia przepisów prawa jest prawidłowa, natomiast Sąd nie może ingerować w wybór następstwa prawnego, ponieważ ten etap procesu decyzyjnego wykracza już poza ramy sprawowanej kontroli legalności decyzji administracyjnych. Wojewoda Ś. w decyzji z dnia [...] zaznaczył, że nie podziela stanowiska organu pierwszej instancji wyrażonego w decyzji z dnia [...] jednakże z uwagi na uznaniowy charakter tej decyzji nie jest władny w ramach posiadanych uprawnień wydać rozstrzygnięcia merytorycznego, ponieważ art. 138 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego na to nie zezwala. Należy zaznaczyć, że z dniem 1 stycznia 2004 r. przepis ten przestał obowiązywać. Rozważyć zatem należy, czy decyzja organu pierwszej instancji z [...] odpowiada wszystkim przepisom prawa. Otóż przy podejmowaniu tej decyzji organ ten przyjął, będąc w tym konsekwentny, że skarżący wniosek o umorzenie pożyczki złożył dopiero w dniu [...] czyli dawno po zakończeniu prowadzenia działalności gospodarczej oraz po wezwaniu pożyczkobiorcy do natychmiastowego zwrotu pozostałej części kwoty pożyczki i odsetek. Organ ten przyjął, że skoro skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej i niedotrzymywał warunków i terminów spłat, to okoliczności te wyczerpują znamiona naruszenia innych warunków, o których mówi art. 18 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56 z późn. zm.). Zdaniem Sądu przedstawiona przez organ pierwszej instancji argumentacja nie jest prawidłowa, ponieważ nie uwzględnia ona treści postanowień § 5 zawartej ze skarżącym umowy pożyczki oraz ustaleń faktycznych dokonanych w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarżący ze stosownym wnioskiem o umorzenie pożyczki wystąpił w okresie kiedy działalność gospodarczą prowadził a umowa pożyczki była realizowana. Sąd z uwagi na zakres swojej kognicji nie może wypowiadać się na temat prawidłowości umowy i dokonywanych w trakcie jej obowiązywania aneksów, jednakże organy administracji nie kwestionują faktu, że w dniu [...] umowa pożyczki była realizowana. Zatem podnoszona przez organ pierwszej instancji okoliczność polegająca na zaprzestaniu działalności gospodarczej przez skarżącego nie może być uwzględniona, gdyż skarżący występując o umorzenie pożyczki taką działalność prowadził. Natomiast odrębną kwestią jest to, czy skarżący w dniu złożenia wniosku o umorzenie pożyczki prowadził działalność gospodarczą przez 24 miesiące i jest w stanie ten fakt udokumentować według reguł określonych w umowie. Z przedłożonych przez organy akt administracyjnych w sposób jednoznaczny okoliczność ta nie wynika, tym samym organy administracji dopuściły się naruszenia postanowień art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odniesieniu do drugiego zarzutu kierowanego przez organ pierwszej instancji pod adresem skarżącego, to należy zauważyć, że stosownie do postanowień przytoczonego powyżej § 5 umowy pożyczki, określone zostały w nim kryteria umarzania udzielonej pożyczki. Jednocześnie z treści ust. 3 wyżej wymienionego paragrafu wynika, że umorzenia pożyczki dokonuje się w ustalonej wysokości procentowej po spełnieniu wymogów wyszczególnionych w § 5 ust. 2 umowy. Sformułowane w art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. nr 6, poz. 56 z późn. zm.) oraz w § 5 umowy pożyczki z Funduszu Pracy zawartej między stronami warunki umorzenia pożyczki wyłączają sferę uznania administracyjnego, ponieważ organ administracji przyjął na siebie zobowiązanie, że jeżeli zostaną spełnione kryteria umorzenia pożyczki zamieszczone w przedmiotowej umowie to nastąpi umorzenie jej części. Zatem jeżeli organ administracji w ramach postępowania dowodowego prowadzonego w oparciu o postanowienia Kodeksu postępowania administracyjnego ustali, że zachodzą kryteria umorzenia udzielonej pożyczki określone w umowie, zobowiązany jest do wydania decyzji uwzględniającej złożony wniosek w takim zakresie jaki wynika z ustaleń dokonanych w ramach tego postępowania i można uznać, że w tym zakresie organ administracji działa w ramach związania przyjętymi w umowie zobowiązaniami. Przyjęcie odmiennego stanowiska, że pomimo spełnienia przez pożyczkobiorcę kryteriów określonych w umowie pożyczki uzasadniających umorzenie części kwoty udzielonej pożyczki, stanowiłoby naruszenie postanowień art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego tj. pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz stanowiłoby naruszenie zobowiązania przyjętego przez ten organ wobec obywatela. W ramach ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego organy administracji winny wyjaśnić wszystkie wątpliwości i niejasności podniesione w niniejszym wyroku oraz po przeprowadzeniu analizy stanu faktycznego i prawnego według wskazań zawartych powyżej podjąć stosowne rozstrzygnięcie. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z [...] Nr [...] . Sąd po myśli art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że uchylona decyzja nie może być wykonana przed uprawomocnieniem się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło