II SA/Ka 902/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Asesor WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2005 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]nr [...] w przedmiocie dokonania oceny stanu technicznego obiektu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. W wyniku pisma M. K. z dnia [...], informującego o złym stanie budynku gospodarczego położonego na sąsiedniej działce, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zawiadamiając o wszczęciu postępowania, wyznaczył jednocześnie termin oględzin wskazanego budynku. Jak wynika z protokołu oględzin, ustalono, że na sąsiedniej działce istnieje drewniany budynek przeznaczony na składowanie opału. Postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na właścicieli przedmiotowego budynku – Państwa M. i W. K. – obowiązek dostarczenia oceny technicznej istniejącego drewnianego budynku gospodarczego zlokalizowanego w granicy działki, ustalając termin wykonania decyzji na 2 miesiące. Pismem z dnia [...] Powiatowy Inspektor wystosował do zobowiązanych upomnienie – zobowiązując ich do przedstawienia wykonanej oceny technicznej. Opinia taka przygotowana w dniu [...]. przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. J. B. – została przedstawiona w miejscowym Inspektoracie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Powiatowego w M., w oparciu o przedłożoną opinię, decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe. W podstawie prawnej tej decyzji przywołał art. 104 i 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. W uzasadnieniu wyjaśnił, że po analizie przedłożonej opinii technicznej uprawnionego rzeczoznawcy, stwierdzono, że stan techniczny przedmiotowego budynku nie stwarza zagrożenia dla użytkowników i sąsiadujących posesji. Dodatkowo przywołał decyzję Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w C. z dnia [...] odmawiająca wydania decyzji w sprawie odsunięcia drewnianego budynku gospodarczego od ogrodzenia betonowego sąsiada. Uznając zatem postępowanie za bezprzedmiotowe, umorzył je na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji dotyczącej rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego. Przypomniał, że od 15 lat usiłuje rozwiązać sprawę budynku wybudowanego w granicy jego działki, który stwarza duże zagrożenie dla otoczenia, gdyż drewno po tak długim czasie zupełnie przegniło. Przywołał, że według obowiązujących przepisów budynek ten powinien "stać 3 m od ogrodzenia", a pomimo ewidentnego naruszenia tych przepisów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazuje jako właściwy dla sprawy naruszenia własności – sąd cywilny. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że umorzenie postępowania następuje w dwóch sytuacjach przewidzianych w art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie z powodu bezprzedmiotowości postępowania stwierdzonej przez organ oraz z powodu wycofania żądania wszczęcia postępowania przez stronę. Umorzenie postępowania z powodu bezprzedmiotowości jest obligatoryjne. Następuje ona natomiast "z jakiejkolwiek przyczyny" czyli z każdej przyczyny powodującej brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Bezprzedmiotowe czyli w sprawie, która przestała być regulowana przepisami dającymi podstawę do wydania decyzji administracyjnej. Taka sytuacja zachodzi w rozpatrywanej sprawie, gdzie mając na uwadze ustalenia opinii technicznej, należało postępowanie wszczęte wnioskiem odwołującego, umorzyć jako bezprzedmiotowe. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. K. podkreślając bardzo zły stan budynku gospodarczego wniósł o nakazie rozbiórki tego budynku. Powtórzył, że przedmiotowy budynek istnieje od około 15 lat, drewno jest zupełnie przegniłe, a więc stwarza on duże zagrożenia dla otoczenia. Dodał, że zgodnie z obowiązującym prawem powinien znajdować się w odległości 3 metrów od ogrodzenia. Pomimo jednak ewidentnie naruszonego prawa, stanu budynku wymagającego podpierania go stalową rurą, organy administracyjne nie orzekły dotąd nakazu rozbiórki. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie złożonej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Na wstępie zauważyć wypada, że skargę wniesiono w dniu [...] a więc w czasie gdy obowiązywała ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Zgodnie zaś z przepisem art. 97 § 1 wymienionej powyżej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzje organów obu instancji zapadły bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy do ostatecznego rozstrzygnięcia ( art. 7,77 § 1 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego ), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało w wyniku pisma skarżącego, w którym zwraca się on do organu nadzoru budowlanego o orzeczenie rozbiórki budynku gospodarczego. Informuje w nim także, że stan techniczny tego budynku bardzo się pogorszył a został on postawiony bez żadnego planu i bez jego zgody. W trakcie przeprowadzonego postępowania, miejscowy organ nadzoru budowlanego stwierdzając w protokole oględzin z dnia [...] istnienie drewnianego budynku, zobowiązał jego właściciela – do przedstawienia oceny technicznej. Należy natomiast zauważyć, że w najmniejszym nawet stopniu nie zostało przeprowadzone postępowanie w kierunku zbadania legalności tego budynku, a skarżący w swoim piśmie wskazał, że "nie ma na niego żadnego planu". Organy wprawdzie przyjęły, że sprawa odsunięcia budynku od ogrodzenia betonowego działki skarżącego była już przedmiotem postępowania – przywołując tutaj decyzję z [...]– jednakże także z przywołanej decyzji nie wynika jednoznacznie, czy sama budowa drewnianego budynku gospodarczego nastąpiła zgodnie z obowiązującymi przepisami. W ocenie Sądu, prowadzenie dalszego postępowania bez wyjaśnienia sprawy zasadniczej – legalności przedmiotowego budynku, narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7,8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem organy administracyjne powinny ustalić, czy przedmiotowy budynek gospodarczy wybudowany został przez właściciela – W. K. zgodnie z prawem, na podstawie udzielonych pozwoleń, a jeśli nie, to biorąc pod uwagę czas jego powstania, przeprowadzić postępowanie w trybie art. 37, 40 i 42 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Na marginesie należy zauważyć, że także niniejsze postępowanie prowadzone w zakresie ustalenia oceny stanu technicznego spornego budynku zawiera wiele niejasności i wątpliwości, które powinny być wyjaśnione przed wydaniem ostatecznej decyzji w tym zakresie. Przede wszystkim, nie podważając oceny technicznej budynku gospodarczego przygotowanej przez rzeczoznawcę budowlanego i przedstawionej w niniejszej sprawie, uwagę należy zwrócić na pewne sprzeczności w zakresie opisu przedmiotowego budynku. Mianowicie w przywołanej przez organy administracyjne decyzji Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w C. z dnia [...] mowa o drewnianej komórce ze "słupami narożnymi zakotwiczonymi w punktowych fundamentach betonowych, co zapewnia odpowiednią stateczność obiektu", podczas gdy według przygotowanej opinii jest to szopa drewniana o konstrukcji "słupy drewniane wkopane w ziemię na głębokość ok. 40 cm". Prowadzone postępowanie nie wzięło także w ogóle pod uwagę kwestii bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające uwzględnią powyższe wskazania, uzupełnią we wskazanym kierunku postępowanie administracyjne i dopiero wtedy podejmą decyzję odpowiadającą kryterium art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. su.