II SA/Ka 951/03

Dnia 16 maja 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędziowie: WSA Elżbieta Kaznowska Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: ref. stażysta Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2005 roku, sprawy ze skargi D.O., W. M., J.J., L. J. i T. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku, Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargi Decyzją z dnia [...] roku, nr [...], Prezydent Miasta G., po rozpatrzeniu wniosku Parafii A św. [...] w G., zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę kościoła p.w. św. [...] wraz z infrastrukturą obejmującą przyłącze wody i kanalizacji deszczowej oraz kanalizacji sanitarnej do istniejącego szamba – przy ulicy [...] na terenie działek nr [...]ark. mapy [...], obręb [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji powołał się m.in. na wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2001 roku, sygn. akt II SA/Ka 1293/00 oraz na wydaną w następstwie tego wyroku decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku przekazującą sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Wykonując zalecenia zawarte w powołanym wyroku organ ustalił, że zamierzenie inwestycyjne zgodne jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, inwestor prawidłowo i wyczerpująco udokumentował prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a objęte projektem działki zostały ujęte w treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przedłożony projekt (zmieniony w stosunku do pierwotnego) uwzględnia obniżenie wysokości budowli oraz zmniejszenie jej kubatury. Przedstawiono obliczenie, z którego wynika, iż udział procentowy terenów zabudowanych do powierzchni wszystkich działek objętych inwestycją wynosi mniej niż 20%, co również pozostaje w zgodzie z planem zagospodarowania. Wskazano, że do tego wyliczenia nie przyjęto powierzchni parkingów, chodników i placów, albowiem zaprojektowane one zostały z nawierzchni rozbieralnych, a zatem nie stanowią budowli w rozumieniu Prawa budowlanego. Ustalono również w oparciu o przedłożone szczegółowe analizy, że planowana budowa nie uniemożliwi zabudowy działek sąsiednich ze względu na zacienienie oraz nie spowoduje pogorszenia użytkowania istniejących sąsiednich budynków mieszkalnych. Już w toku postępowania poprzedzającego wydanie pozwolenia na budowę, przedmiotowemu zamierzeniu inwestycyjnemu sprzeciwili się J. i L. J. (właściciele działki nr [...]) i T.J. (właściciel działki [...]) podnosząc m.in. w piśmie z dnia [...] roku, że prowadzone przez organy administracyjne postępowanie nie jest obiektywne, albowiem reprezentuje wyłącznie partykularne interesy inwestora, a pomija uzasadniony ich zdaniem interes osób trzecich. Podtrzymali również zarzuty, jakie wnosili w poprzedniej fazie postępowania tj. przed uchyleniem wcześniejszych decyzji (przed wydaniem wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2001 roku), a w szczególności, że planowana inwestycja jest niezgodna z pierwotnym przeznaczeniem przewidzianego pod budowę terenu tj. pod budownictwo jedno – lub wielorodzinne. Zarzucili też, że lokalizacja tej inwestycji jest niezgodna z podstawowymi zasadami urbanistycznymi. Dyskwalifikuje nadto ich działki w zakresie przydatności pod budownictwo jednorodzinne stwarzając dużą uciążliwość w następstwie znacznego natężenia ruchu pieszego, wzrostu natężenia hałasu oraz zakłócenia spokoju i intymności we wszystkie dni tygodnia, a w szczególności w niedziele i święta. Na projektowaną budowę kościoła nie wyraziły też zgody D.O., J.H., W.M. i Z. W. – współwłaścicielki sąsiednich działek. Podniosły one, że inwestor nie zaakceptował ich propozycji wykupu lub zamiany tych działek. Budowa kościoła uniemożliwi im zagospodarowanie ich nieruchomości, a tym samym obniży ich wartość. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] roku D. O. w imieniu własnym oraz w imieniu J. H., podniosła, że dokonane przez inwestora zmiany w projekcie nie wniosły dla nich takich elementów, które mogłyby zmienić ich stanowisko. Zakwestionowała wykonaną analizę zacienienia, podniosła kwestię ochrony przeciwpożarowej, a ponadto zakwestionowała planowany dojazd do kościoła. Odwołanie od w/w decyzji organu pierwszej instancji wnieśli również J., L. i T. J. wnioskując o jej uchylenie. Zarzucili, iż nie został spełniony wynikający z decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu warunek maksymalnej powierzchni planowanej zabudowy w wysokości 20 % powierzchni terenu, albowiem w ich ocenie zmiana materiału, z jakiego wykonane mają być parkingi, place i chodniki nie może przesądzać o powierzchni zajętej pod budowę. Zdaniem odwołujących się przy wydawaniu pozwolenia na budowę uwzględniono jedynie interes inwestora a pominięto uzasadnione interesy właścicieli działek sąsiednich. Zarzucili, iż prawie cały intensywny ruch pieszy do kościoła będzie się odbywał po wąskich, biegnących wzdłuż działek drogach, co spowoduje zakłócenie ich spokoju i intymności. Podtrzymali także pozostałe zarzuty, jakie wcześniej zgłaszali w toku postępowania przed organem pierwszej instancji. Odwołanie wniosła także W.M., właścicielka działki nr [...], która wskazała, że planowana inwestycja dyskwalifikuje tą działkę pod względem przydatności pod budownictwo mieszkaniowe i obniża jej wartość rynkową do zera. Wskazała na uciążliwości związane z brakiem zapewnienia spokoju i intymności, a także z komunikacją i ruchem pieszych. Wszyscy skarżący wnieśli o przeprowadzenie wizji w terenie. Wojewoda [...] odwołań tych nie uwzględnił i zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji z powołaniem się na treść art.138 § 1 pkt 1 kpa oraz art.28, art.5 ust.1 i ust.2, 34 i art.35 ust. 4 prawa budowlanego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, stwierdzając, że wydana przez ten organ decyzja odpowiada prawu, a ponadto uwzględnia stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2001 roku. Dodatkowo wskazał, że wnioskowana przez skarżących wizja w terenie, mająca na celu zbadanie uciążliwości i oddziaływanie obiektu na otoczenie nie wniesie nic istotnego do sprawy, a to wobec faktu, iż obiekt ten nie został jeszcze zrealizowany. W/w decyzja Wojewody [...] została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez W.M., D.O. oraz J. i L. J. i T. J. D.O. powtórzyła co do zasady zarzuty podniesione wcześniej w jej odwołaniu akcentując, iż w pełni podtrzymuje stanowisko, jakie prezentowała w toku całego postępowania, w tym także w postępowaniu z jej poprzedniej skargi do NSA. W szczególności wskazała, że uciążliwości związane z realizacją inwestycji nie uwzględniają jej interesów, a wydane decyzje oparte wyłącznie na przepisach prawa budowlanego pomijają prawa zagwarantowane stronom przez Konstytucję. W. M.oraz J. i L. J. i T. J. powtórzyli co do zasady zarzuty i argumenty zgłaszane wcześniej w odwołaniach od decyzji organu pierwszej instancji. Zaakcentowali zwłaszcza dużą uciążliwość tej inwestycji dla spokojnego korzystania z ich nieruchomości, którą zagospodarowali zgodnie z przeznaczeniem tego terenu tj. pod budownictwo jedno i wielorodzinne. W odpowiedziach na te skargi Wojewoda [...] wniósł o ich oddalenie posługując się w ogólnym zarysie argumentacją prezentowaną w postępowaniu odwoławczym. Na rozprawie przedstawiciel zainteresowanej Parafii A św. [...] w G. wniósł o oddalenie skarg. Stwierdził, że pozwolenie na budowę zawiera wszelkie wymagania przewidziane przepisami prawa, a decyzja w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest ostateczna i nie została zaskarżona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skargi nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są w ocenie składu orzekającego zgodne z prawem. W szczególności zwrócić należy uwagę, iż sprawa pozwolenia na budowę kościoła pod wezwaniem św. [...] w G. była już przedmiotem orzekania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W obszernym uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2001 roku Sąd szczegółowo wskazał na uchybienia, jakimi dotknięta była wówczas zaskarżona decyzja. W toku dalszego postępowania obowiązkiem organów orzekających było zatem doprowadzenie do wydania decyzji uwzględniającej ustalenia poczynione w orzeczeniu Sądu, a także zgodnej z obowiązującymi w dacie orzekania przepisami prawa. W myśl art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji (tekst jedn. Dz.U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli spełnione zostały wymagania określone w art. 35 ust. 1 i 2 oraz w art. 32 ust. 4 prawa budowlanego. W pierwszej kolejności podzielić należy stanowisko organów odnośnie zgodności zamierzenia inwestycyjnego z treścią decyzji w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Inwestycja prowadzona jest bowiem na obszarze, który pokrywa się z obszarem określonym w tej decyzji. Decyzja w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wydana została z kolei na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i stała się ostateczna. Zarzuty skarżących dotyczące niezgodności inwestycji z planem zagospodarowania są na tym etapie postępowania spóźnione i nie mogły zostać uwzględnione przez organy orzekające. Kwestia zgodności projektowanej inwestycji z warunkami technicznymi została również w sposób wyczerpujący wyjaśniona przez organy administracyjne. W szczególności podnoszony przez skarżących zarzut nadmiernego zacienienia, jaki może spowodować realizacja inwestycji nie znajduje uzasadnienia w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego. Zgodnie z przedstawioną w opisie technicznym do projektu analizą zacienienia, zastrzeżenia w zakresie wymaganego nasłonecznienia zawarte w obowiązującym w dacie orzekania § 60 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 roku, Nr 10, poz. 46 z późn. zm.) zostały spełnione. Z przeprowadzonej analizy wynika, że realizacja budowy kościoła nie uniemożliwi zabudowy działek sąsiednich i nie spowoduje ograniczenia naturalnego oświetlenia pomieszczeń. Zarzuty skarżących w tym zakresie nie zostały poparte żadnymi dowodami, a Sąd nie znalazł podstaw do przyjęcia, iż sporządzona w tym zakresie analiza nie odpowiada stanowi faktycznemu. Odrębną kwestią byłaby ewentualna realizacja inwestycji z odstępstwami od tak zatwierdzonego projektu budowlanego. Sąd podziela również stanowisko organów obu instancji co do nie zaliczenia obiektu kościoła do obiektów uciążliwych dla otoczenia. Obiekty tego typu nie zostały bowiem wymienione w Rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 roku w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. Nr 93, poz. 589). Odnośnie zastrzeżenia, że powierzchnia zabudowy nie może przekraczać 20% powierzchni przeznaczonych pod zabudowę działek, to nawiązać przyjdzie po raz kolejny do wyroku NSA z dnia 27 czerwca 2001 roku. W wyroku tym Sąd stwierdził, że obowiązkiem organów orzekających było zajęcie stanowiska co należy zaliczyć do powierzchni zabudowy w rozumieniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a w szczególności, czy zaliczyć do tej powierzchni należy również tereny przeznaczone pod drogi dojazdowe i utwardzone place. W tym celu organy miały ustalić, czym owe place i dojazdy zostaną utwardzone oraz wykonanie jakich prac będzie niezbędne do ich urządzenia, co z kolei pozwoli ocenić, czy takie urządzenia stanowić będą budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu te zalecenia również zostały przez organy zrealizowane. Z treści zatwierdzonego projektu budowlanego wynika, że parkingi, chodniki i place zaprojektowane zostały z nawierzchni rozbieralnych (kostki betonowej), a zatem słusznie organy ustaliły, że nie stanowią budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a co za tym idzie nie powinny być brane pod uwagę w bilansie zagospodarowania, jako tereny zabudowane. Pozostałe zarzuty skarżących odnoszą się do pogorszenia jakości zamieszkiwania przez nich w istniejących budynkach, do spadku wartości nieruchomości, których są właścicielami, jak również do uciążliwości związanych z dojazdem do ich posesji. Odnosząc się do tych zarzutów stwierdzić przyjdzie, że Sąd nie dopatrzył się w tych kwestiach naruszenia przepisów prawa, a w szczególności przepisów ustawy Prawo budowlane i wydanych na jej podstawie przepisów wykonawczych. Te kwestie mogą, o ile znajdą stosowne uzasadnienie, być realizowane przez skarżących na drodze cywilnoprawnej poprzez zawarcie stosownych umów, względnie dochodzenie ewentualnych roszczeń przed sądami powszechnymi. Nie miały one jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Z przytoczonych wyżej rozważań i przyczyn skargi nie mogły zostać uwzględnione przez Sąd i jako takie podlegają oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).