II SAB/Gl 10/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-07-06
Skład orzekający: Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, aby uzyskać prawo pomocy w całości?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Pomimo wezwania, nie dostarczyła dowodów potwierdzających jej trudną sytuację majątkową ani wysokości dochodów uzyskiwanych przez jej dzieci i ich małżonków, co uniemożliwiło obiektywną ocenę jej sytuacji materialnej. Inicjatywa dowodowa spoczywa na stronie, a niewywiązanie się z obowiązku udowodnienia określonych okoliczności skutkuje negatywnymi konsekwencjami.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości w związku ze skargą na bezczynność Prezydenta Miasta B. w sprawie przywrócenia prawa własności nieruchomości. Referendarz sądowy wezwał skarżącą do udokumentowania jej sytuacji majątkowej i dochodów dzieci, jednak skarżąca uchyliła się od przedstawienia żądanych dokumentów. Referendarz oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, a skarżąca wniosła sprzeciw, podtrzymując swoje stanowisko dotyczące bezczynności organu i nie zgadzając się z postanowieniem referendarza.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. L. na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie niezałatwienie sprawy dotyczącej przywrócenia prawa własności nieruchomości na skutek sprzeciwu skarżącej od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 maja 2009 r. oddalającego wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w całości. p o s t a n a w i a : oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości.
Pismem z dnia 12 grudnia 2009 r. skarżąca S. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie niezałatwienie sprawy dotyczącej przywrócenia prawa własności nieruchomości.
Dnia 19 kwietnia 2009 r. skarżąca złożyła na formularzu urzędowym PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. Z formularza wynika, iż skarżąca utrzymuje się z emerytury uzyskiwanej w kwocie 596 zł zamieszkując w domu o pow. 70 m2 , w którym dysponuje lokalem o pow. 9 m2 . Skarżąca zamieszkuje wraz z trójką dzieci, z których jedno kontynuuje naukę, zaś pozostałe uzyskują dochody z pracy. Dodatkowo skarżąca wskazała, iż uzyskuje wsparcie finansowe ze strony dzieci, nie precyzując rozmiarów tego wsparcia. W skład jej majątku wchodzi również nieruchomość o pow. 1,40 arów. Z uwagi na fakt, iż powyższe informacje okazały się niewystarczające dla obiektywnej oceny stanu majątkowego skarżącej referendarz wezwał ją o udokumentowania wysokości dochodu uzyskiwanego przez syna i córkę oraz przez ich małżonków, wskazanie aktualnego sposobu zagospodarowania nieruchomości rolnej wymienionej w rubryce 7 formularza oraz przedłożenie zaświadczenia o wysokości dopłat za środków wspólnotowych do wspomnianej nieruchomości lub o braku takich dopłat. W terminie wyznaczonym skarżąca uchyliła się od nadesłania żądanych dokumentów oraz udzielenia odpowiedzi na powyższe pytania. Wskazała jedynie, że nieruchomość jest uprawiana.
Postanowieniem z dnia 21 maja 2009 r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy wskazując w motywach tego rozstrzygnięcia, że skarżąca uchylając się od odpowiedzi na powyższe pytania uniemożliwiła wszechstronną i obiektywną ocenę swojej sytuacji materialnej.
W ustawowym terminie S. L. wniosła sprzeciw od otrzymanego rozstrzygnięcia. W jego uzasadnieniu wskazała na okoliczności podnoszone we wcześniejszych pismach, jak i w skardze, a dotyczące kwestii bezczynności Prezydenta Miasta B., zaś co do zaskarżonego postanowienia, podniosła iż nie zgadza się z jego uzasadnieniem w całości, gdyż cyt: "nie ma zamiaru plątać się w wszelkich opłatach w U. M. w G....". Skarżąca nie nadesłała także żądanych wcześniej dokumentów.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:
Przepisy Rozdziału 3, Oddziału 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej ustawą p.s.a.) przewidują możliwość przyznania stronom tego postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być stronie przyznane w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.s.a.) lub częściowym (art. 245 § 3 p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełniania przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym może nastąpić wówczas, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt. 2 p.s.a.).
Odnosząc się do wniosku skarżącej S. L. o przyznanie prawa pomocy w całości uznać przyjdzie, że ów wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Trzeba bowiem zaznaczyć, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest w istocie wyłożeniem za stronę środków publicznych z budżetu państwa, a wobec tego powinno mieć miejsce w sytuacjach, gdy zdobycie przez stronę środków finansowych niezbędnych na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym jest obiektywnie niemożliwe.
Ze wskazanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności nie sposób wywieść, iż skarżąca rzeczywiście jest osobą zasługującą na całkowite przyznanie jej prawa pomocy. W szczególności nie sposób ustalić rzeczywistych, miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez dzieci skarżącej oraz jaki jest rozmiar udzielanego przez nie skarżącej wsparcia finansowego.
Nadto warto wskazać, iż skoro, pomimo wezwania referendarza sądowego, wnioskodawczyni nie dostarczyła dowodów potwierdzających argumenty dotyczące ciężkiej sytuacji majątkowej i obrazujących wysokość uzyskiwanych przez jej potomstwo dochodów, to trudno tym samym przyjąć, iż jej rzeczywista sytuacja materialna wyczerpuje wskazane w art. 246 §1 pkt. 2 przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy we wspomnianym zakresie. Jedynie na marginesie przypomnieć wypada, iż inicjatywa dowodowa spoczywa na stronie, zmierzającej do osiągnięcia określonych skutków procesowych. Skoro skarżąca nie wywiązuje się na nałożonego na nią obowiązku udowodnienia określonych okoliczności, to tym samym musi się liczyć z negatywnymi konsekwencjami takiej postawy.
W związku z powyższym na podstawie art.160 p.s.a. w związku z art. 245 § 2 p.s.a. i art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło