II SAB/Gl 10/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Nowak, , , po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O. L. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (sto) zł, uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 10 października 2024 r., wniesionym w dniu 10 grudnia 2024 r. (data stempla pocztowego na kopercie nadania pisma) O. L. złożyła skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że decyzją z dnia 29 listopada 2024 r. nr [...] organ umorzył postępowanie w sprawie udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ze względu na wątpliwości co do treści skargi, na mocy zarządzenia z dnia 16 stycznia 2025 r. wezwano skarżącą do sprecyzowania, czy skarżąca wnosi skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej czy też na wyżej wskazaną decyzję. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w piśmie z dnia 23 stycznia 2025 r. wskazała, że przedmiotem skargi jest bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się bowiem wyłącznie na podstawie prawnie dopuszczalnej i skutecznie wniesionej skargi. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4. Badanie przez sąd administracyjny dopuszczalności skargi polega w pierwszej kolejności na ocenie, czy istnieje jej przedmiot należący do zakresu kognicji sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a. Badaniu sądu podlega więc na wstępie istnienie przedmiotowej przesłanki zaskarżenia (dopuszczalności skargi w zakresie przedmiotowym), tzn. określenia czy na zaskarżoną formę działalności administracji publicznej lub jej zaniechania (bezczynności, przewlekłego prowadzenia postępowania) przysługuje skarga objęta zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego. Ustalenie natomiast przez sąd, że w sprawie zachodzi niedopuszczalność skargi z uwagi na brak przedmiotu zaskarżenia, czyni bezprzedmiotowym badanie przez sąd warunków formalnych dopuszczalności wniesienia skargi (por. postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 136/21). Sąd stoi na stanowisku, że skarżąca wniosła skargę w sprawie objętej kognicją sądów administracyjnych. Dotyczy ona bowiem bezczynności w prowadzeniu postępowania administracyjnego. Dostrzec jednak należy, że przed wniesieniem skargi postępowanie w sprawie zostało zakończone, albowiem organ decyzją z dnia 29 listopada 2024 r. umorzył postępowanie w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Wskazać w tym miejscu przyjdzie, że w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt: II OPS 5/19, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W konsekwencji powyższego wniesienie skargi na bezczynność organu w sytuacji, w której organ ten zakończył już postępowanie, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Za inną przyczynę niedopuszczalności skargi w tym wypadku uznać należy okoliczność braku przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia rozumianego, jako bezczynność niedającą się już usunąć ze względu na rozstrzygnięcie sprawy przez organ w sposób kończący postępowanie administracyjne. Po wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie, nawet jeżeli rozstrzygnięcie to nastąpi po upływie terminu wyznaczonego w przepisach obowiązującego prawa, bezczynność postępowania pozostaje stanem historycznym, czyli takim, który istniejąc w przeszłości, nie może być uznany w procedurze sądowoadministracyjnej za nadal podlegający ocenie w kontekście celu tej procedury, tj. przeciwdziałania opieszałości organu. Sytuacja taka zdaniem Sądu ma miejsce w niniejszej sprawie. Z akt administracyjnych wynika, że decyzją z dnia 29 listopada 2024 r. organ umorzył postępowanie w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Skarga na bezczynność, jakkolwiek datowana na dzień 10 października 2024 r., została przez skarżącą wniesiona dopiero w dniu 10 grudnia 2024 r. (data stempla pocztowego na kopercie, w której nadano skargę). W dniu wniesienia skargi skarżąca miała już świadomość wydania decyzji z dnia 29 listopada 2024 r., co wynika z jej pisma z dnia 9 grudnia 2025 r., zalegającego w aktach administracyjnych. Powyższe oznacza, że wobec zakończenia postępowania przez organ, w chwili jej wniesienia skarga była niedopuszczalna. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.