II SAB/Gl 101/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, , , po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie budowy obiektu budowlanego p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 12 lutego 2025 r. M. M. (dalej: "skarżący") wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. (dalej: "PINB") z wnioskiem o zawieszenie postępowania w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego. Postanowieniem z dnia 4 marca 2025 r., nr [...], PINB odmówił zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie. Na powyższe postanowienie dnia 19 marca 2025 r. skarżący złożył zażalenie. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "ŚWINB"), postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2025 r., nr WINB-WOA.7722.69.2025.DS, stwierdził niedopuszczalność zażalenia na postanowienie PINB z dnia 4 marca 2025 r. Pismem z dnia 27 maja 2025 r., zatytułowanym "Skarga na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 29 kwietnia 2025 r." skarżący wniósł do tut. Sądu skargę. Skarżący zarzucił ŚWINB przewlekłe prowadzenie postępowań, włączenie do postępowania zażaleniowego innych spraw, naruszenie art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny t.j. Dz.U. z 2024 poz. 572 ze zm.; dalej: "k.p.a.") oraz nieprawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie datowania wpływu pisma z 14 lutego 2025 r. Z uwagi na treść skargi, zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2025 r. Przewodniczący Wydziału II wezwał skarżącego do sprecyzowania jej treści poprzez wskazanie, czy jego zamiarem było także zaskarżenie postanowienia ŚWINB z dnia 29 kwietnia 2025 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia 3 lipca 2025 r. skarżący wskazał, iż jego zamiarem było również zaskarżenie postanowienia ŚWINB z dnia 29 kwietnia 2025 r. W konsekwencji, działając na podstawie art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny t.j. Dz.U. z 2024 poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") Przewodniczący Wydziału II zarządził rozdzielenie: - skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania w kwestii rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie budowy obiektu budowlanego oraz - skargi na postanowienie z dnia 29 kwietnia 2025 r. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie samowolnej budowy obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Z kolei w myśl art. 149 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Pojęcia bezczynności i przewlekłości zostały zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Z treści przywołanej definicji normatywnej wynika, że organ jest bezczynny jeśli nie załatwi sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Przewlekle prowadzone postępowanie natomiast, to postępowanie prowadzone przez organ dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Opisany powyżej stan faktyczny, jak też akta nadesłane przez organ, wskazują, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania z dnia 27 maja 2025 r. została wniesiona już po zakończeniu postępowania w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie PINB z dnia 4 marca 2025 r., bowiem ŚWINB dnia 29 kwietnia 2025 r. wydał stosowne postanowienie. Wskazać w tym miejscu należy, że kwestia dopuszczalności skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania po zakończeniu przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W uzasadnieniu do przywołanej uchwały wskazano, że "Za podstawę prawną uznania odrzucenia skargi złożonej w okolicznościach przedstawionych w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 2021 r. sygn. akt II OSK 130/21, należałoby przyjąć art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., stanowiący, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Za inną przyczynę niedopuszczalności skargi, nawet w okolicznościach uprzedniego złożenia ponaglenia do organu administracji w toku postępowania administracyjnego, należałoby bowiem uznać okoliczność braku przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia rozumianego, jako przewlekłość nie dającą się już usunąć ze względu na rozstrzygnięcie sprawy przez organ administracji w sposób kończący postępowanie administracyjne. Nie jest już bowiem możliwe osiągnięcie celu skargi, którym jest rozstrzygnięcie sprawy, skoro organ dokonał już takiego rozstrzygnięcia". NSA wyjaśnił również, że "Po rozstrzygnięciu sprawy przez organ, nawet jeżeli rozstrzygnięcie to nastąpi po upływie terminu wyznaczonego w przepisach obowiązującego prawa, przewlekłość postępowania pozostaje stanem historycznym, czyli takim, który istniejąc w przeszłości, nie może być uznany w procedurze sądowoadministracyjnej za nadal podlegający ocenie w kontekście celu tej procedury, tj. przeciwdziałania opieszałości organu w wydaniu rozstrzygnięcia, skoro organ wydał już takie rozstrzygnięcie". Sąd orzekający w pełni podziela stanowisko zawarte w powołanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na względzie, skoro skarżący wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania już po wydaniu postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia, a zatem po zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, należało uznać, iż okoliczność ta stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wskazać jeszcze wypadnie, że powołana wyżej uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego jest dostępna w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl