II SAB/Gl 119/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Dziuk, , , po rozpoznaniu w dniu 8 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji odmawiającej prawa do świadczenia "Aktywni rodzice w pracy". p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 18 czerwca 2025 r. K. K. (dalej: skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji odmawiającej prawa do świadczenia "Aktywni rodzice w pracy". Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 lipca 2025 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi przez jej podpisanie oraz do wykazania, czy wystąpiła z ponagleniem w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej k.p.a.). Dla dokonania powyższych czynności zakreślono siedmiodniowy termin od daty doręczenia wezwania, informując jednocześnie, że nieusunięcie braku formalnego oraz niewykazanie, że wystąpiła z ponagleniem, we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została awizowana w dniu 30 lipca 2025 r. Ponowna awizacja została dokonana w dniu 7 sierpnia 2025 r. Z uwagi na niepodjęcie w terminie 14 dni od pierwszej próby doręczenia, przesyłka została zwrócona do nadawcy i uznana przez Sąd za skutecznie doręczoną z upływem dnia 13 sierpnia 2025 r. w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Nadto, zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. warunkiem dopuszczalności skargi do sądu jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania tryb zaskarżenia został określony w art. 37 § 1 k.p.a. i wiąże się z koniecznością uprzedniego wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia lub do organu prowadzącego postępowania- jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Co istotne, ponaglenie zarzucające przewlekłość organu należy złożyć w toku trwającego postępowania. Jak bowiem wskazał – w postanowieniu z dnia 2 września 2020 r. (sygn. akt II OSK 3732/18) Naczelny Sąd Administracyjny - wniesienie ponaglenia ustawodawca łączy ze stanem zawisłości sprawy w danej instancji i przez to trzeba je rozumieć jako środek służący do zwalczania przewlekłości działania organu i tym samym finalnego zakończenia postępowania administracyjnego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (w tym skargi i przesłanych akt) nie wynika aby przed wniesieniem skargi skarżąca złożyła stosowne ponaglenie. Wobec powyższego skarżąca została wezwana do nadesłana dowodu jego wniesienia. Z akt sprawy wynika, że odpis powyższego wezwania doręczono skarżącej w trybie doręczenia zastępczego (dwukrotne awizo). Przesyłkę zawierającą to wezwanie awizowano po raz pierwszy w dniu 30 lipca 2025 r. i zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a. skarga została uznana za doręczona z upływem czternastego dnia, liczonego od daty pierwszego awizo, tj. 13 sierpnia 2025 r. Termin na wykonanie wezwania Sądu upłynął bezskutecznie, bowiem strona skarżąca nie przestawiła dokumentów wskazanych w wezwaniu. W tej sytuacji uznać należało, że skarżąca nie wyczerpała trybu zaskarżenia przewidzianego w art. 37 p.p.s.a. Zatem w konsekwencji skarga jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Na marginesie dodać należy, że stosownie do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga wniesiona do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Z kolei art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. stanowi, że każde pismo wnoszone do Sądu (w tym skarga, zgodnie z treścią art. 57 § 1 p.p.s.a.) musi zawierać podpis strony. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Ten przepis należy odczytywać w kontekście regulacji art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że sąd zobligowany jest odrzucić skargę w sytuacji, gdy jej braki formalne nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie. Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi, a brak ten do dnia dzisiejszego nie został uzupełniony. W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 3 i 6 orzekł jak w sentencji postanowienia.