II SAB/Gl 15/26

PostanowienieWSA w Gliwicach2026-03-05

Skład orzekający: Wojciech Gapiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wniósł wcześniej ponaglenia do organu wyższego stopnia. Wniesienie ponaglenia jest warunkiem wyczerpania środków zaskarżenia, co jest wymogiem formalnym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
R. K. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta J. w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd administracyjny ustalił, że skarżący nie wniósł wymaganego ponaglenia do organu wyższego stopnia przed złożeniem skargi. W związku z tym, sąd uznał skargę za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta J. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 15 stycznia 2026 r. R. K. (dalej: skarżący) wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta J. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje przez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691 ze zm.), dalej: "k.p.a.", w myśl którego stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Stosownie do brzmienia art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Ponaglenie spełnia zatem kryterium wyczerpania środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Stosownie natomiast z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Z powołanych powyżej przepisów wynika, że wniesienie ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a., stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Stanowisko takie jest prezentowane w orzecznictwie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18). Tym samym Sąd przyjął, że skargę do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, stosownie do art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., musi poprzedzać opisany wyżej środek prawny. Wobec tego skarżący obowiązany był przed skierowaniem skargi do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta J. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wnieść ponaglenie, a następnie dopiero złożyć skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie powyższy warunek nie został spełniony. Z przedłożonych do sprawy akt administracyjnych wynika, że skarżący nie wniósł ponaglenia. Natomiast wezwanie do skarżącego, czy wystąpił w trybie art. 37 § 1 k.p.a. z ponagleniem do organu wyższego stopnia zostało doręczone w dniu 13 lutego 2026 r. W piśmie z dnia 16 lutego 2026 r. skarżący wskazał, że wszystkie pisma, które skierował do Sądu zostały przekazane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach. Natomiast organ w piśmie z dnia 23 lutego 2026 r. wskazał, że skarżący nie wniósł ponaglenia na przewlekłe prowadzenie postepowania przez Prezydenta Miasta J. w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego do organu wyższego rzędu. W konsekwencji należało uznać, że w sprawie nie zostały wyczerpane wszystkie przysługujące skarżącemu środki zaskarżenia. Nie został zatem spełniony wskazany wyżej warunek wniesienia skargi do sądu, co skutkuje niedopuszczalnością merytorycznego jej rozpoznania. Uwzględniając powyższe, stosownie do regulacji zawartej w art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., Sąd, orzekł jak w sentencji postanowienia. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło