II SAB/Gl 23/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-01-11
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, WSA Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest bezczynny, jeśli w trakcie postępowania ustali, że sprawa nie podlega jego jurysdykcji i powinna zostać umorzona decyzją?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest bezczynny, jeśli w prawnie ustalonym terminie nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub nie zakończy postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu. Nawet jeśli organ ustali, że sprawa nie podlega jego jurysdykcji, powinien zakończyć postępowanie decyzją o umorzeniu, a nie pozostawać w bezczynności. Brak wydania takiej decyzji stanowi podstawę do uwzględnienia skargi na bezczynność.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., zarzucając mu nierozpatrzenie wniosku dotyczącego oceny legalności wykonanych robót budowlanych (ogrodzenia sąsiedniego). Organ I instancji po przeprowadzeniu kontroli uznał, że budowa ogrodzenia o wysokości poniżej 2,20 m nie podlega przepisom Prawa budowlanego i w związku z tym nie posiada kompetencji do rozstrzygnięcia sprawy. Organ II instancji podtrzymał stanowisko organu I instancji, wskazując, że nie był bezczynny, a jedynie wyjaśnił okoliczności sporu i zawiadomił skarżącego o niemożności rozstrzygnięcia sprawy.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. do wydania w terminie 30 dni aktu rozstrzygającego przedmiotową sprawę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk /spr./ Sędziowie NSA Leszek Kiermaszek WSA Włodzimierz Kubik Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005r. sprawy ze skargi J.M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w przedmiocie oceny legalności wykonanych robót budowlanych zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. do wydania w terminie 30 dni aktu rozstrzygającego przedmiotową sprawę
W dniu [...] /prezentata Urzędu Pocztowego/ J.M. złożył skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. polegającą na nierozpatrzeniu w terminie wniosku skarżącego. Z załączonych do skargi dokumentów wynikało iż we wniosku z dnia [...] skarżący domagał się przeprowadzenia postępowania w związku z naruszeniem przez jego sąsiadów przepisów warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie. Kolejnym pismem z dnia [...] skarżący wskazał, że w jego ocenie sąsiedzi naruszyli § 41 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonania ogrodzenia /tj.[...]/. Ogrodzenie to ogranicza dojazd do posesji skarżącego, a w związku z jego budową sąsiedzi przywłaszczyli sobie część jego nieruchomości.
Powyższa skarga na bezczynność została poprzedzona złożeniem zażalenia do Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na niezałatwienie przez organ I instancji sprawy w terminie /art.37 kpa/.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. podał, że w związku z wnioskiem skarżącego z [...] przeprowadził kontrolę zabudowy nieruchomości przy ul. P. w L. w trakcie której ustalono zakres przedmiotowej zabudowy. Znajdujące się między działkami ogrodzenie ma wysokość mniejszą niż 2,20 m, a w związku z tym zgodnie z art.30 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane /tj. Dz.U . z 2003r. nr 207, poz.2016 z zm./ jego budowa – ogrodzenie międzysąsiedzkie o wysokości poniżej 2,20 m – nie podlegało zgłoszeniu właściwemu organowi.
W związku z tym budowa spornego ogrodzenia nie podlegała Prawu budowlanemu, a kompetencje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego określone w art.83 tego Prawa nie dają organowi legitymacji do orzekania w przedmiocie legalności tej budowy skoro nie reglamentuje jej Prawo budowlane.
Nadto organ II instancji podkreślił, iż nie był w sprawie bezczynny bowiem wyjaśnił okoliczności sporu, a o niemożności rozstrzygnięcia sprawy zawiadomił skarżącego pismem z dnia [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270 z zm./ zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Sąd Administracyjny rozpoznaje skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 powołanego wyżej przepisu.
Przez bezczynność organu administracji publicznej należy rozumieć sytuację, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Od tego momentu biegną terminy załatwienia spraw określone w art.35 § 3 kpa. W konsekwencji datą wszczęcia postępowania w omawianej sprawie był dzień złożenia przez stronę podania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był zobowiązany zgodnie z art.104 § 1 kpa – załatwić sprawę przez wydanie decyzji. Niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art.35 lub ustalonym po myśli art.36 kpa jest bezczynnością, która po wyczerpaniu zażalenia podlega skardze do sądu administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie organ I instancji dokonał konkretnych ustaleń /protokół kontroli z [...] wraz z załącznikiem/ które doprowadziły go do wniosku, że nie posiada kompetencji do załatwienia sprawy. Ustalił organ bowiem, że przedmiotem żądania skarżącego jest zrealizowanie ogrodzenia sąsiedzkiego o wysokości poniżej 2,20 m, a więc zgodnie z art.30 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /tj. Dz.U. z 2003r. nr 207, poz.2016 z zm./ nie podlegającego reglamentacji tego prawa i w związku z tym uznał, że nie może w sprawie podjąć żadnego aktu.
Nie dostrzegł organ prowadzący postępowanie, że przy dokonanych przez siebie ustaleniach, żądanie strony, obecnego skarżącego dotyczyło sprawy, która nie podlegała rozstrzygnięciu przez organ, a okoliczność ta ujawniła się w trakcie już wszczętego postępowania. Oznacza to, że postępowanie administracyjne było bezprzedmiotowe /wyrok NSA z 25.01.1990r. II SA 1240/89, ONSA 1990r. nr 1, poz.16/, a więc sprawa powinna zostać załatwiona decyzją o umorzeniu postępowania /art.100 § 1/.
Decyzja taka otwierałaby drogę skarżącemu do kontroli stanowiska organu I instancji przez organ odwoławczy, a w wypadku złożenia skargi przez sąd administracyjny.
Ponieważ w sprawie stan bezczynności Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. jest bezsporny na podstawie art.149 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Termin do załatwienia sprawy wyznaczony przez Sąd w wyroku liczy się od dnia doręczenia akt sprawy organowi /art.286 § 2 p.p.s.a./.
W wyroku nie zamieszczono rozstrzygnięcia przewidzianego art.152 p.p.s.a., albowiem przedmiotem uwzględnionej skargi nie był akt administracyjny ani czynność, lecz stan bezczynności.
S/G
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło