II SAB/Gl 25/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lipca 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w K. na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie pozwolenia na wycinkę drzew 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta K. do wydania w terminie jednego miesiąca od doręczenia akt postępowania aktu rozstrzygającego wniosek skarżącej z dnia [...] r., 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prezydenta Miasta K. na rzecz skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r., który wpłynął do Urzędu Miasta K. w dniu [...] r. skarżąca Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w K. wystąpiła o zezwolenie na usunięcie 48 szt. drzew rosnących na terenie zarządzanym. Do wniosku dołączono oświadczenie o tytule prawnym do władania nieruchomością w formie użytkowania wieczystego, oświadczenie o udostępnieniu informacji o zamiarze złożenia wniosku, tabelę inwentaryzacyjną i mapę z lokalizacją przedmiotowych drzew. Pismem z dnia [...] r. organ wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków wniosku w trybie art. 64 § 2 kpa w zw. z art. 83b ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r., poz. 1651 ze zm.), poprzez przedłożenie w terminie 7 dni następujących dokumentów: 1) projektu planu nasadzeń zastępczych, jeżeli są planowane, 2) oświadczenia, czy usunięcie drzew ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej, 3) listy wszystkich posiadaczy przedmiotowych nieruchomości z podaniem ich adresów. W odpowiedzi Spółdzielnia pismem z dnia [...] r. podała, że nie jest w posiadaniu planu wykonania nasadzeń zastępczych. Usunięcie drzew nie ma związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nadto, wniosła o wskazanie podstawy prawnej żądania przedłożenia listy posiadaczy nieruchomości z podaniem ich adresów z uwagi na treść art. 83 ust. 2 pkt 1 i pkt 4 ustawy o ochronie przyrody. Pismem z dnia [...] r. organ administracji wyjaśnił, że wymóg przedłożenia listy wszystkich posiadaczy wynika z treści art. 83b ust. 1 pkt 1 ustawy. Jednakże Spółdzielnia pismem z dnia [...] r. zanegowała pogląd organu. W tym stanie rzeczy pismem z dnia [...] r. organ administracji poinformował o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Następnie pismem z dnia [...] r. skarżąca Spółdzielnia złożyła zażalenie na niezałatwienie sprawy, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r. uznało za nieuzasadnione. Zdaniem Kolegium zgody na wystąpienie przez posiadacza z wnioskiem o wydanie zezwolenia na wycinkę drzew, o której nowa w art. 83 ust. 1 i 2 ustawy, nie należy utożsamiać z wymogami tego wniosku w zakresie podania danych posiadacza, zawartych w art. 83b ust. 1 i 2. Informacje te są niezbędne do prawidłowego określenia stron postępowania oraz adresata decyzji. Zdaniem Kolegium z braku legalnej definicji, posiadanie należy określać zgodnie z prawem cywilnym i nie zawsze posiadacz jest ujawniony w treści księgi wieczystej. W skardze do sądu administracyjnego Spółdzielnia domagała się zobowiązania organu do załatwienia jej wniosku w terminie 14 dni, uchylenia postanowienia Kolegium oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej Prezydent Miasta K. dopuścił się bezczynności poprzez pozostawienie jej wniosku bez rozpatrzenia. Podtrzymując dotychczasowe stanowisko, podała że właściciel nieruchomości, o których mowa w art. w art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody, nie powinien być utożsamiany z właścicielem lokalu w spółdzielni mieszkaniowej, zaś Spółdzielnia wykonuje ex lege zarząd nieruchomością wspólną. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej, bowiem lista posiadaczy nieruchomości jest niezbędna celem prawidłowego określenia stron postępowania. Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej wnioski mogły odnieść skutek. Dopuszczalność skargi na bezczynność organu jest uzależniona od uprzedniego wyczerpania środka zaskarżenia w postaci zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 kpa. Skarżąca dopełniła powyższego wymogu. Postanowienie Kolegium o uznaniu zażalenia za bezzasadne nie jest jednak aktem, podjętym w granicach niniejszej sprawy i nie podlega kontroli sądowej, ani też wyeliminowaniu z obrotu prawnego na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). Sąd administracyjny podzielił natomiast stanowisko skarżącej, że Prezydent Miasta K. pozostawiając bez rozpoznania wniosek o wydanie zezwolenia na wycinkę drzew, naruszył art. 64 § 2 kpa. Nierozpatrzenie sprawy było wynikiem błędnej wykładni art. 83 b ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody, wyżej powołanej (Dz. U. z 2016 r. poz. 2134) – w brzmieniu obowiązującym od dnia 28 sierpnia 2015 r. na mocy ustawy nowelizującej z dnia 25 czerwca 2016 r. (Dz. U. z 2016, poz. 1045). Przepis ten określa wymogi formalne wniosku o wydanie zezwolenia. I tak, wniosek powinien zawierać dane i adres posiadacza i właściciela nieruchomości albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego. Koreluje to z treścią art. 83 ust. 1 ustawy, który to przepis wymienia krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku. Mianowicie, wniosek o wycinkę drzew może złożyć posiadacz nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości (pkt 1) oraz właściciel urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 kc (pkt 2). Zatem przepis art. 83b ust. 1 pkt 1 ustawy wymaga podania danych, identyfikujących wnioskodawcę, a nie – krąg stron postępowania o wydanie zezwolenia, jak błędnie uznał organ administracji. Co więcej, w treści wniosku i dołączonym oświadczeniu o posiadanym tytule do władania nieruchomością, skarżąca Spółdzielnia jednoznacznie podała, że jest posiadaczem nieruchomości, z których zamierza usunąć drzewa. Zupełnie niezrozumiałe jest w tej sytuacji żądanie organu przedłożenia listy i adresów posiadaczy nieruchomości. W żadnym wypadku nie chodzi też o ustalenie kręgu stron postępowania. Organ administracji w odpowiedzi na skargę błędnie przywołał orzecznictwo sądowe, które nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Członek spółdzielni uprawniony do korzystania z lokalu mieszkalnego w żadnym wypadku nie może wykazać indywidualnego interesu prawnego w odniesieniu do nieruchomości gruntowej, z której mają być usunięte drzewa. Ustawodawca jednoznacznie przewidział, że spółdzielnia mieszkaniowa nie musi legitymować się zgodą ani właściciela nieruchomości, ani też innych osób (art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy). W tym wypadku obowiązuje bowiem tryb powiadomienia, określony w ust. 4 tego przepisu, którego dochowanie wymaga oświadczenia, zgodnie z art. 83b ust. 1 pkt 3 ustawy. Takie zaś oświadczenie skarżąca dołączyła do wniosku. Stąd też bezzasadne było wezwanie organu do uzupełnienia wniosku poprzez podanie listy posiadaczy przedmiotowych nieruchomości, skoro wg oświadczenia, posiadaczem jest skarżąca Spółdzielnia. Pozostawienie podania bez rozpoznania nastąpiło zatem z naruszeniem art. 64 § 2 kpa, a w konsekwencji, organ nie rozpatrzył sprawy w terminach, określonych w art. 35 § 3 kpa – przy braku przesłanek z § 5 tego przepisu, pozwalających na odliczanie innych okresów. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględniając skargę zobowiązał organ do wydania w terminie 1 miesiąca aktu, rozstrzygającego wniosek skarżącej z [...] r. Termin ten liczony jest od zwrotu akt postępowania (art. 286 § 2 tej ustawy). Wyznaczenie terminu miesięcznego wynika z konieczności przeprowadzenia przez organ administracji oględzin nieruchomości (art. 83c ust. 1 ustawy o ochronie przyrody). Stąd też termin 14-dniowy, wskazany w skardze, byłby zbyt krótki do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Jednocześnie z mocy art. 149 § 1a Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wniosek wpłynął bowiem do organu w dniu [...] r. zaś pierwszej czynności organ dopełnił w dniu [...] r., nie przekraczając maksymalnego dwumiesięcznego terminu. Pozostawienie podania bez rozpoznania było zaś wynikiem błędnej wykładni prawa materialnego, a nie celowego zaniechania. O kosztach postępowania, obejmujących wpis sądowy w kwocie 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w osobie radcy prawnego w kwocie 480 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, czyli łącznie w kwocie 597 zł, rozstrzygnięto na wniosek skarżącej zgodnie z art. 200, art. 205 § 2 i art. 210 § 2 ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozp. Min. Sprawiedliwości z dnia 27 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy. ec