II SAB/Gl 29/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 września 2020 r. sprawy ze skargi E. S. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. w przedmiocie wszczęcia postępowania naprawczego w celu wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oddala skargę W piśmie z dnia 16 września 2019r. skarżąca E. S., w związku ze stwierdzeniem nieważności przez Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku przy ul. [...] (tj. decyzji z dnia [...] r. Nr [...]), wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. z wnioskiem o przeprowadzenie postępowania naprawczego w celu wydania legalizującej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wymienionego budynku. Następnie, pismem z dnia 23 października 2019r. P. O. (właściciel nieruchomości sąsiedniej) zwrócił się do organu nadzoru budowlanego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r. Nr [...] o pozwoleniu na użytkowanie budynku położonego w G. przy ul. [...]. Pismem z dnia [...] r. zawiadomiono skarżącą działającą osobiście i P. O. działającego przez pełnomocnika, że w dniu [...] r. odbędą czynności kontrolne na terenie nieruchomości przy ul. [...] i [...] w G., w celu ustalenia stanu faktycznego. Następnie, pismem z dnia 9.12.2019r. E. S., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła wyjaśnienia do prowadzonego postępowania. W dniu 12.12.2019r. pełnomocnik P. O. złożył w organie nadzoru budowlanego odpis opinii rzeczoznawcy budowlanego w celu wykazania nieprawidłowości powstałych w trakcie budowy budynku przy ul. [...], zwłaszcza odstępstw od obowiązujących przepisów. Ponadto, w dniu 18.12.2019r. P. O. uzupełnił wniosek z dnia 18.10.2019r. o dodatkowe informacje, wnosząc jednocześnie o wydanie decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 4.01.2020r. złożył wniosek skierowany do Prezydenta Miasta G. o wydanie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji Prezydenta Miasta G. numer [...] z dnia [...] r. udzielającej P. O. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego z garażem na dz. nr 1 przy ul. [...] wraz z przyłączem do sieci wodno-kanalizacyjnej w ul. [...]. Ponadto, pismem z dnia 20.01.2020r. pełnomocnik skarżącej wniósł o natychmiastowe nadanie biegu sprawie objętej wnioskiem z dnia 16 września 2019r. W dniu 3.02.2020r. E. S. - reprezentowana przez pełnomocnika - złożyła pismo zatytułowane "ponaglenie z uwagi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta G.", które zostało skierowane do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego za pośrednictwem organu I instancji. W piśmie pełnomocnik strony żądał niezwłocznego załatwienia sprawy, tj. wszczęcia postępowania naprawczego w celu wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalno-usługowego na działce numer 1 (obecnie 2) przy ul. [...] w G.. W dniu [...] r. przeprowadzono czynności kontrolne na nieruchomości przy ul. [...] i przy ul. [...] w G. w obecności stron postępowania, tj.: E. S., P. O. oraz pełnomocników. Pismem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił strony, że zostało wszczęte postępowanie naprawcze, w sprawie zgodności z przepisami, budowy budynku przy ul. [...] w G. W dniu 18 lutego 2020r. P. O. wniósł kolejne pismo w celu uzupełnienia wniosku o wszczęcie postępowania z dnia 18.10.2019r. podając szereg okoliczności w celu wykorzystania w prowadzonym postępowaniu. Postanowieniem z dnia [...] r. numer [...] zobowiązano właściciela nieruchomości, usytuowanej przy ul. [...] (obręb S.) w G., - E. S. do przedłożenia ekspertyzy technicznej, w terminie do 31 maja 2020r., dotyczącej zgodności wykonania robót budowlanych polegających na budowie budynku przy ul. [...] z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, w szczególności przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2019r. poz. 1065 z późn. zm.). Skarżąca pismem datowanym na dzień 17.03.2020r. wniosła zażalenie na postanowienie z dnia [...] r. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...] r. – w związku z pismem z dnia 3.02.2020r., które skarżąca wniosła jako ponaglenie na bezczynność w sprawie wszczęcia postępowania naprawczego w celu wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku przy ul. [...] w G. - uznał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie pozostaje w bezczynności. Następnie, w piśmie z 28.04.2020r. E. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta G. W skardze podniosła zarzut naruszenia przez organ art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu i wniosła o zobowiązanie organu do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania administracyjnego zakreślonego żądaniem strony z dnia 16 września 2019 r., w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi oraz o dokonanie kontroli postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga, zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta G. do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie oraz wniosła o orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie umorzenie postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, jeśli taki akt zostanie wydany przez organ po wniesieniu skargi do Sądu, wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 P.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Następnie szczegółowo przedstawił okoliczności sprawy i podkreślił m.in., że w dniu złożenia wniosku o wszczęcie postępowania przez E. S. i P. O. nie posiadał dostatecznej wiedzy umożliwiającej jednoznaczne określenie przedmiotu postępowania i wszczęcie postępowania bez przeprowadzenia stosownych ustaleń w terenie, dotyczących aktualnego stanu faktycznego. W następstwie przeprowadzonych czynności kontrolnych i poczynionych ustaleń pismem z dnia [...] r. zawiadomiono strony, że w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. numer [...] z dnia [...] r. zostało wszczęte postępowanie naprawcze, w sprawie zgodności z przepisami, budowy budynku przy ul. [...] w G. Organ podniósł, że kierował się podstawową zasadą Kodeksu postępowania administracyjnego wynikającą z art. 7, który stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Dlatego wbrew żądaniom strony organ nie może wydać rozstrzygnięcia w sprawie wyłącznie na podstawie żądań jednej ze stron postępowania bez przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 P.p.s.a. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. w zakresie rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 16 września 2019r., o przeprowadzenie postępowania naprawczego i wydanie ponownie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku przy ul. [...] w G., w związku ze stwierdzeniem nieważności dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] r. Nr [...]. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że wniosek skarżącej inicjujący postępowanie wpłynął do organu w dniu 25 września 2019 r., natomiast w dniu 24 października 2019 r. wpłynął do organu wniosek P. O. – właściciela nieruchomości sąsiedniej – w którym wniósł o "wszczęcie postępowania w przedmiocie usunięcia wadliwości prawnych i faktycznych związanych z brakiem pozwolenia na użytkowanie" budynku położonego w G. przy ul. [...]. Podkreślenia wymagało, że pismem z dnia [...] r. zawiadomiono skarżącą i P. O. działającego przez pełnomocnika, że w dniu [...] r. odbędą się na terenie nieruchomości przy ul. [...] i ul. [...] w G. czynności kontrolne w celu ustalenia stanu faktycznego. Z powyższego wynika, że skarżąca wniosła w piśmie z dnia 3.02.2020r. ponaglenie z uwagi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G., pomimo tego, że za dwa dni miały zostać przeprowadzone wymienione czynności kontrolne, które zostały wyznaczone w celu ustalenia podstaw wszczęcia postępowania i jego przedmiotu. Dodać należało, że w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych i dokonanych ustaleń – w piśmie z dnia [...] r. organ zawiadomił strony, że w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. numer [...] z dnia [...] r. zostało wszczęte postępowanie naprawcze, w sprawie zgodności z przepisami, budowy budynku przy ul. [...] w G. Następnie - postanowieniem z dnia [...] r. organ zobowiązał skarżącą – jako właściciela nieruchomości, usytuowanej przy ul. [...] (obręb S.) w G., do przedłożenia ekspertyzy technicznej, w terminie do 31 maja 2020r., dotyczącej zgodności wykonania robót budowlanych polegających na budowie budynku przy ul. [...] z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, w szczególności przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2019r. poz. 1065 z późn. zm.). Od tego postanowienia skarżąca wniosła zażalenie, które wpłynęło do organu w dniu 6 kwietnia 2020 r. Natomiast w piśmie z dnia 28 kwietnia 2020 r.(data nadania) skarżąca wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G., która jest przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu sądowym. Wobec tego, skarga została wniesiona na trzy dni przed upływem terminu, określonego w postanowieniu z dnia [...] r., zobowiązującym skarżącą do przedłożenia wymienionej ekspertyzy technicznej. Z zestawienia powyższych okoliczności wynika, że organ nadzoru budowlanego podejmował niezbędne działania w sprawie, zmierzające do zakończenia przedmiotowego postępowania, a jednym z takich działań było właśnie wydanie postanowienia z dnia [...] r. Podkreślenia bowiem wymagało, że zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a., organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a zatem ma obowiązek podjęcia działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i okoliczności istotnych dla rozpoznania sprawy. Według wskazanego w skardze art. 35 § 1 K.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Ponadto przepis art. 35 § 3 K.p.a. określa, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Jednakże – co wymaga podkreślenia - na podstawie art. 35 § 5 K.p.a., do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. W niniejszej sprawie organ – jak już była o tym mowa wyżej - w piśmie z dnia [...] r. zawiadomił strony o tym, że w dniu [...] r. odbędą się na terenie wyżej wymienionych nieruchomości czynności kontrolne w celu ustalenia aktualnego stanu faktycznego. Powyższe czynności kontrolne zostały wyznaczone w celu ustalenia podstaw wszczęcia postępowania i jego przedmiotu. Jak bowiem podniósł organ w odpowiedzi na skargę - w dniu złożenia wniosku o wszczęcie postępowania przez E. S. i P. O. nie posiadał dostatecznej wiedzy umożliwiającej jednoznaczne określenie przedmiotu postępowania i wszczęcie postępowania bez przeprowadzenia stosownych ustaleń w terenie, dotyczących aktualnego stanu faktycznego. Podkreślenia wymaga, że w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych organ niezwłocznie – bo w piśmie z dnia [...] r. - zawiadomił strony, że zostało wszczęte postępowanie naprawcze. Następnie – zaledwie kilka dni później – wydał postanowienie z dnia [...] r. zobowiązujące skarżącą do przedłożenia ekspertyzy technicznej, w terminie do 31 maja 2020r. Z powyższego wynika, że organ podjął czynności zmierzające do zebrania niezbędnego materiału dowodowego celem rozstrzygnięcia sprawy i czynności te – dokonane we wskazanych wyżej terminach - zostały podjęte bez nieuzasadnionej zwłoki. W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty skargi, według których organ dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 16 września 2019r. W przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia wymienionych w skardze przepisów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.