II SAB/Gl 3/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekretarz sądowy Beata Malcharek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2008r. sprawy ze skargi [...] Stowarzyszenia [...] z siedzibą w R. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1) zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R. do rozpoznania w terminie 14 dni wniosku skarżącego Stowarzyszenia z dnia [...] r. przez wydanie postanowienia opartego na treści art. 31 § 2 Kpa, 2) zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. We wniosku z dnia [...] r. ( k. 69 akt adm.) skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R. [...] Stowarzyszenie [...] z siedzibą w R. dalej ( Stowarzyszenie lub [...] ) powołując się na treść art. 31 kpa domagało się wszczęcia postępowania w sprawie nielegalnej jego zdaniem stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] zlokalizowanej na działce nr [...] w R., na istniejącej wieży [...]. Uzasadniając to żądanie [...] podniosło, że przedmiotowa stacja została zrealizowana niezgodnie z prawem, bo w oparciu o przyjęte zgłoszenie, gdy tymczasem mogła być zrealizowana tylko na podstawie pozwolenia na budowę. W tym względzie Stowarzyszenie powołało się na pogląd prawny zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 16 maja 2005 r. sygn. akt OSK/1566/04. W konsekwencji domagało się wydania nakazu rozbiórki przedmiotowej stacji bazowej. Wniosek o wszczęcie postępowania został podtrzymany następnie w piśmie z dnia [...]r. ( k. 79 akt adm.), w którym Stowarzyszenie jednoznacznie domagało się wydania orzeczenia opartego na treści art. 31 § 2 kpa. Następnie pismem z dnia [...]r. Stowarzyszenie wniosło skargę do sądu administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R., zarzucając, że organ ten z naruszeniem obowiązującego prawa nie ustosunkował w przewidzianej formie do sformułowanych w w/w pismach żądań. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta R. wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając to stanowisko stwierdził, że objęta żądaniem Stowarzyszenia stacja telefonii komórkowej została zrealizowana zgodnie z dokonanym i przyjętym zgłoszeniem, o czym Stowarzyszenie to było wielokrotnie informowane. Z tego też względu tj. wobec legalności zrealizowanych robót budowlanych brak było podstaw prawnych do wszczynania w tej sprawie postępowania z urzędu, a do tego zmierzały wnioski skarżącego. Co do prawidłowości takiego poglądu powołał się też odpowiadający na skargę na stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawarte w pismach tego organu z dnia [...]r. oraz d dnia [...] i [...]r. W pismach procesowych z dnia [...] i [...]r. skarżące Stowarzyszenie podtrzymując skargę zaakcentowało, że obowiązkiem organu I instancji było wydanie orzeczenia opartego na treści art. 31 § 2 kpa, które to orzeczenie nie zapadło. Swoje stanowiska strony podtrzymały w czasie rozprawy sądowej w dniu 4 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 31 § 1 pkt 1 kpa organizacja społeczna, a za taką należy uznać skarżące Stowarzyszenie ( co nie było przez stronę przeciwną kwestionowane ), może w sprawie dotyczącej innej osoby wystąpić z żądaniem wszczęcia postępowania, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. W przypadku złożenia takiego żądania właściwy organ jest zobowiązany je rozpoznać poprzez wydane postanowienia o jakim mowa w art. 31 § 2 kpa tj. postanowienia o wszczęciu postępowania lub też postanowienia o odmowne jego wszczęcia. Pierwsze z tych postanowień wydaje gdy żądanie pochodzi od organizacji której cele statutowe uzasadniają żądanie tj. korespondują z przedmiotem postępowania administracyjnego którego to żądanie dotyczy, za wszczęciem postępowania i udziałem w nim organizacji przemawia interes społeczny oraz gdy organizacja wskaże, że występuje w interesie innej osoby lub osób. Gdy powyższe przesłanki nie zachodzą organ powinien zaś wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jak wynika z art. 31 § 2 kpa na każde z tych postanowień organizacji służy zażalenie. Są to zatem postanowienia o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.). To zaś oznacza, że w przypadku gdy organ nie rozstrzygnie wniosku organizacji społecznej przez wydanie takiego postanowienia, to organizacji tej przysługuje skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu, a to zgodnie z treścią art. 2 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. Skargę taką można wnieść zgodnie z treścią art. 52 § 1 tej ustawy po wyczerpaniu środków zaskarżenia o jakich mowa w w § 2 tego artykułu. W stanie faktycznym niniejszej sprawy takim środkiem zaskarżenia jest zażalenie o jakim mowa w art. 37 § 1 kpa. Ten wymóg formalny wniesienia skargi został przez skarżące Stowarzyszenie spełniony. Wymogi zażalenia spełniały bowiem zdaniem Sądu m. in. pismo Stowarzyszenia do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. ( k. 72 akt adm.) oraz pismo do Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...]r. przekazane do merytorycznego załatwienia [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, o jakim mowa w piśmie tego Inspektora z dnia [...] r. ( k. 84 akt adm.). Zażalenia te nie zostały przy tym przez organ odwoławczy uwzględnione ( pisma tego organu – k. 73 i 84 akt adm. ). Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta R. pomimo ciążącego na min obowiązku nie rozpoznał w przewidzianej art. 31 § 2 kpa formie wniosku skarżącego Stowarzyszenia o wszczęcie postępowania administracyjnego, co zresztą nie było przez ten organ w postępowaniu sądowym kwestionowane. Wymogu takiego nie spełnia m.in. pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta R. do Z. G. z dnia [...]r. ( k. 77 akt adm.) . Przesądza to w związku z treścią art. 35 § 3 kpa o zasadności skargi na bezczynność i uzasadnia nałożenie na ten organ zobowiązania jak w sentencji wyroku - na podstawie art. 149 ustawy p.p.s.a. Określony w wyroku termin liczy się przy tym zgodnie z treścią 286 § 2 tej ustawy od dnia doręczenia akt organowi. O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200, art. 205 § 1, art. 209 i art. 212 ustawy p.p.s.a.