II SAB/Gl 41/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-10

Skład orzekający: sędzia WSA Wojciech Organiściak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli strona skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, w tym zażalenia do organu wyższego stopnia, zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Brak wyczerpania tych środków skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Z. M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pismo, które sąd uznał za skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP. Skarżący domagał się unieważnienia działań Urzędu Wojewódzkiego w K. i wszczęcia postępowania administracyjnego. Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi z powodu niedopuszczalności wynikającej z niewyczerpania środków zaskarżenia. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, aby złożył zażalenie do Ministra Skarbu Państwa (organu wyższego stopnia nad Wojewodą) na niezałatwienie sprawy w terminie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn II SAB/Gl 41/09 POSTANOWIENIE Dnia 10 sierpnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Organiściak po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. M. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Sygn II SAB/Gl 41/09 Uzasadnienie Z. M. wnioskiem z dnia [...] roku skierowanym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł o "rozpoznanie i rozstrzygnięcie w sprawie przekroczenia uprawnień art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej". Wnioskujący wskazywał, iż przekroczenia uprawnień dokonał [...] Urząd Wojewódzki w K., który w związku z prowadzonym postępowaniem wystąpił do Konsulatu Generalnego w G. o pomoc w uzyskaniu dokumentów świadczących o pozostawionej przez rodzinę w/w nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W opinii wnioskodawcy przyczyną wystąpienia do Konsulatu było uznanie przedstawionych świadków za mało wiarygodnych. Z. M. wnosił: "po rozeznaniu sprawy o podjęcie działań wykonawczych według właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w trybie art. 6 ust. 5 (w/w) ustawy, bez jej nadinterpretacji z zachowaniem ustawowej zasady domniemania dobrej wiary (art. 7 k. c.)". Zarządzeniem z dnia 23 kwietnia 2009 roku wezwano Z. M. do wskazania jaka jest jego intencja, ponieważ przedmiot skargi został określony w sposób uniemożliwiający jego jednoznaczne ustalenie. Wskazano, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a kontroli tej podlegają jedynie zaskarżone przez uprawnione do tego podmioty akty administracyjne lub czynności określone w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej P. p. s. a.) oraz bezczynność organów administracji w przypadkach wskazanych w sposób wyczerpujący w tym przepisie. Z. M. został pouczony o wymogach i trybie wnoszenia skargi do sądu administracyjnego oraz wezwany przez sąd do złożenia jednoznacznego oświadczenia czy pismem z dnia [...] roku wnosi skargę do sądu administracyjnego, a jeżeli tak to do wskazania, czy jest to skarga na działanie czy też bezczynność organu administracji. Sygn II SAB/Gl 41/09 W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [...] roku Z. M. wniósł o przyjęcie jego wniosku skierowanego bezpośrednio do sądu administracyjnego oraz "rozpoznanie sprawy i wydanie orzeczenia, nakazującego w szczególności: 1. unieważnienie nielegalnego działania [...]. U. W. w K. przekraczającego uprawnienia, naruszającego ustawę z dnia 8 lipca 2005 r. w szczególności jej art. 6 ust. 5 poprzez wniesienie zastrzeżeń o niewystarczającej wiarygodności wobec moich świadków z uwagi na ich młody wiek (...). 2. Wszczęcie postępowania administracyjnego w trybie ustawy z dnia 8 lipca o realizacji prawa do rekompensaty". W dniu [...] roku wobec oświadczenia strony o wniesieniu skargi bezpośrednio do sądu przekazano pismo z dnia [...] roku wraz z załącznikami Wojewodzie [...] celem nadania mu dalszego biegu, w związku z uznaniem, iż nosi ono znamiona skargi na bezczynność tego organu w przedmiocie rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Złożona w dniu [...] roku przez Wojewodę [...] odpowiedź na skargę Z. M. zawierała wniosek o odrzucenie z uwagi na jej niedopuszczalność wynikającą z zapisów art. 52 P. p. s. a., które nakazują przed wniesieniem skargi wyczerpanie środków zaskarżenia. Z. M. w piśmie z dnia [...] skierowanym do WSA w Gliwicach wskazał, m. in., że przyjął do wiadomości, iż jego wnioskowi z dnia [...] roku nadano bieg jako skardze na bezczynność Wojewody [...]. Do pisma z [...] roku Z. M. dołączył pismo z dnia [...] roku skierowane do [...] Urzędu Wojewódzkiego w K., w którym nie wyrażał zgody na wycofanie jego wniosku z dnia [...] roku skierowanego bezpośrednio do WSA w Gliwicach i przesłanie tego wniosku do Ministra Skarbu Państwa. W piśmie z dnia [...] roku Z. M. jednoznacznie opowiedział się za uznaniem, działań Wojewody za noszące znamiona bezczynności: "nie napisanie przeze mnie o bezczynności Wojewody [...], nie oznacza, że nie popieram takiego stwierdzenia użytego przez W. S. A. w Gliwicach, które wynika m. in. z faktu trwania sprawy przyznania mi prawa do rekompensaty – pełne 3 lata." Sygn II SAB/Gl 41/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić, albowiem skarżący nie dopełnił warunku stanowiącego o dopuszczalności skargi tj. nie wyczerpał środków zaskarżenia. Jak wynika z treści art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy, stosownie do treści § 2 powyższego przepisu, rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Warunek ten dotyczy także bezczynności organu. Jak wynika bowiem z treści art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. 2000, nr 98, poz. 1071 ze zm.) (dalej Kpa), na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa lub ustalonym w myśl art. 36 Kpa, stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Wobec treści przywołanych przepisów warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej jest uprzednie wystąpienie przez stronę skarżącą z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia nad organem, który w ocenie strony skarżącej, pozostaje w bezczynności. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że Z. M. nie tylko, że nie wykazał by przed wniesieniem skargi wystąpił z zażaleniem na niezałatwienie w terminie sprawy do organu wyższego stopnia nad Wojewodą [...], którym w przedmiotowej sprawie jest Minister Skarbu Państwa, ale dodatkowo podkreślił, iż nie godzi się na przesłanie pisma z dnia [...] roku do właściwego ministra. Wobec tego należało uznać, iż skarżący nie Sygn II SAB/Gl 41/09 wyczerpał przysługującego mu w postępowaniu administracyjnym środka zaskarżenia. W oparciu o powyższe, skarga Z. M. jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a Odrzucenie skargi oznacza, że sprawa nie może być rozpoznawana merytorycznie przez sąd administracyjny. Skarga będzie mogła być wniesiona ponownie, gdy odpadną przyczyny które spowodowały jej odrzucenie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez stosowanie środków określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na decyzje administracyjne, a także na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a.) oraz na bezczynność organów w określonych wyżej przypadkach (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W zakresie pozostałych żądań skarżącego, w tym wszczęcia postępowania administracyjnego w trybie ustawy z 8 lipca 2005 roku o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r., Nr 169, poz. 1418 ze zm.), unieważnienia nielegalnego, jak twierdzi skarżący, działania [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. polegającego na przekroczeniu uprawnień w związku z art. 6 ust. 5 w/w ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, należy wskazać, iż sąd administracyjny na obecnym etapie postępowania nie jest organem właściwym w sprawie. Zaskarżone przez Z. M. czynności organu administracji publicznej I stopnia nie podlegają obecnie kontroli sądowoadministracyjnej, i jako takie nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozpoznania. Żądania skarżącego jako podjęte z pominięciem toku instancji nie mogły być uwzględnione. Mając powyższe na względzie sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na mocy powołanych wyżej przepisów.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło