II SAB/Gl 42/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2016-12-06

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i rodzinna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącego nie jest na tyle trudna, aby uzasadniała przyznanie prawa pomocy. Dochód rodziny (4500 zł) przy udokumentowanych wydatkach (ok. 2600 zł) pozostawia kwotę około 1900 zł do dyspozycji, co jest wystarczające na pokrycie kosztów sądowych (wpis od skargi) oraz ewentualnego pełnomocnika, nawet po uwzględnieniu spłaty kredytów.
Stan faktyczny
Skarżący R. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wskazał na swoją niepełnosprawność, trudną sytuację materialną, ale jednocześnie przedstawił dochody rodziny (renta wypadkowa i wynagrodzenie małżonki) oraz zestawienie wydatków, w tym spłat kredytów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. w przedmiocie niezałatwienia wniosku w sprawie legalności prowadzonych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz małoletnim synem, zamieszkując w lokalu (spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego) o pow. 43 m2. W skład jego majątku wchodzi również samochód [...] z [...] r. o wartości około 15.000 zł. Skarżący podkreślił, że jest osobą niepełnosprawną, której stan zdrowia wyklucza podjęcie jakiejkolwiek pracy, a złożoność sprawy uzasadnia przyznanie mu fachowego pełnomocnika z urzędu. Małżonka wnioskodawcy odziedziczyła po dalszym krewnym udział (1/2) , w skład którego wchodzą zobowiązania oraz lokal mieszkalny w R., nie mniej jednak aktualnie nie jest w stanie określić aktualnej wartości tego spadku (trwa sporządzanie spisu inwentarza). Źródłem utrzymania się strony jest renta wypadkowa w wysokości 2048 zł netto miesięcznie oraz wynagrodzenie jego małżonki w wysokości 2400 zł netto miesięcznie. Skarżący sporządził również zestawienie swoich miesięcznych, bieżących wydatków, z którego wynika, że opłaty za mieszkanie wynoszą 611 zł; zakup lekarstw i rehabilitacja to koszt 300 zł; usługi telefoniczne – 70 zł; wydatki na samochód (w tym paliwo) – około 500 zł; dostawy energii elektrycznej – 81 zł; dostawy gazu – 80 zł; opłata za przedszkole – 140 zł; spłata bliżej niezidentyfikowanej pożyczki – 416 zł; spłata nieokreślonych zobowiązań kredytowych to kwoty 190 zł, 72 zł oraz 38 zł; ubezpieczenie samochodu, mieszkania oraz życia – 145 zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. poz. 718 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. Badanie możliwości finansowych strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Na obecnym etapie postępowania sądowego koszty te sprowadzają się zasadniczo do wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Opierając się na informacjach zawartych w druku formularza oraz tych, które zostały ustalone w oparciu o nadesłane przez stronę dokumenty nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku. Sytuacja materialna oraz rodzinna skarżącego nie może być bowiem uznana za szczególnie trudną, co uzasadniałoby ewentualne przychylenie się do jego prośby. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że trzyosobowa rodzina wnioskodawcy dysponuje dochodem w wysokości 4500 zł. Wskazane i udokumentowane wydatki wynoszą natomiast około 2600 zł, co oznacza, że do dyspozycji strony i jej bliskich pozostaje kwota rzędu 1900 zł. Jeżeli pod uwagę weźmie się, że wskazane przez skarżącego zobowiązania kredytowe zaciągnięte zostały na bliżej nieokreślony cel, to trzeba przyjąć, że do dyspozycji strony pozostaje kwota pozwalająca na samodzielne opłacenie kosztów sądowych i opłacenie usług fachowego pełnomocnika. Nawet gdyby uznać, że wspomniane kredyty zostały zaciągnięte na uzasadnione potrzeby bytowe, to i tak po ich opłaceniu środki pozostające w dyspozycji rodziny strony pozwalają na opłacenie wpisu od skargi oraz udziału pełnomocnika. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło