II SAB/Gl 43/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Maria Taniewska- Banacka po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. P. i R. M. na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę [...] postępowania w przedmiocie niezałatwienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości w kwestii wniosku skarżących o wyłączenie sędziego Elżbiety Kaznowskiej od rozpoznania niniejszej sprawy postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego. Pismem z dnia 13 stycznia 2012 r. E. P. i R. M. wnieśli o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego Elżbiety Kaznowskiej, z uwagi na ich wątpliwości co do bezstronności tego sędziego. Uzasadniając wniosek skarżący powołali się na fakt orzekania przez tego sędziego w sprawie zainicjowanej ich skargą na bezczynność Prezydenta Miasta Z. w przedmiocie przydziału lokalu w zamian za wywłaszczoną nieruchomość (sygn. akt II SAB/Gl 10/05). Ponadto wyrazili obawę, że sędzia ten nie zbada sprawy w sposób całościowy we wszystkich podnoszonych przez skarżących aspektach. W oświadczeniu z dnia 23 stycznia 2012 r. sędzia Elżbieta Kaznowska wskazała, że w odniesieniu do jej osoby nie zachodzą żadne wymienione w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie Ppsa, okoliczności dające podstawę do wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżących uznać należy za niezasadny. W postępowaniu sądowoadministracyjnym kwestię wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18- 24 Ppsa. Instytucja wyłączenia sędziego ma gwarantować realizację konstytucyjnej zasady gwarantującej prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Wyczerpujący katalog przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy wymieniony został w art. 18 Ppsa. W pierwszej kolejności należy zatem rozważyć, czy nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziego w oparciu o regulację zawartą w tym przepisie. Zgodnie z treścią art. 18 § 1 pkt 6a Ppsa sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Przedmiot skargi E. P. i R. M. w sprawie o sygn. akt II SAB/Gl 10/05 stanowiła bowiem bezczynność Prezydenta Miasta Z. polegająca na niewydaniu decyzji wyjaśniającej umieszczenie ich w budynku podlegającym zwrotowi byłym właścicielom. Tymczasem niniejsza sprawa zainicjowana została skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w sprawie dotyczącej niezałatwienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości. Brak jest również innych podstaw do wyłączenia sędziego Elżbiety Kaznowskiej od rozpoznania niniejszej sprawy z mocy ustawy, o których mowa w art. 18 Ppsa. Natomiast zgodnie z art. 19 Ppsa niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 Ppsa, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawą wyłączenia sędziego na gruncie tego przepisu są zarówno okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do zaistnienia wątpliwości co do bezstronności sędziego. Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być jednakże realna, a nie jedynie potencjalna. Nie jest wystarczająca zatem sama podejrzliwość strony bądź utrata przez nią zaufania co do obiektywizmu sędziego. Bez znaczenia pozostaje zatem subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznania sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowały utratę zaufania strony. W rozpatrywanej sprawie skarżący zarzucają, że sędzia Elżbieta Kaznowska orzekała w sprawie o sygn. akt II SAB/Gl 10/05, z czym w ich ocenie wiąże się wątpliwość w zakresie jej bezstronności przy orzekaniu w niniejszej sprawie. Okoliczność orzekania przez sędziego w innej sprawie zainicjowanej skargą wnioskodawcy nie jest jednakże przesłanką żądania wyłączenia takiego sędziego. Każda sprawa podlega bowiem indywidualnej ocenie przez wyznaczony zgodnie z przepisami skład sędziowski. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawcy byli stroną, nie daje podstawy do formułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Z tych przyczyn okoliczność, że sędzia Elżbieta Kaznowska orzekała w sprawie o sygn. akt II SAB/Gl 10/05 sama przez się nie czyni zasadnym twierdzenie o jakimkolwiek jej nastawieniu do strony. Za niewłaściwy uznać należy również podniesiony przez skarżących argument, że sędzia, którego wniosek dotyczy nie zbada sprawy w sposób całościowy. Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego, albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Strona może zatem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Mając na względzie wskazane okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów i przy zastosowaniu art. 22 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.