II SAB/Gl 45/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-12-01

Skład orzekający: Iwona Bogucka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu w przedmiocie wykupu gruntu zajętego pod drogę publiczną podlega kognicji sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Bezczynność organu w przedmiocie wykupu gruntu zajętego pod drogę publiczną nie podlega kognicji sądów administracyjnych, ponieważ czynność ta ma charakter cywilnoprawny i jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego. Sądy administracyjne nie sprawują kontroli działań wynikających ze stosunków cywilnoprawnych.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wykupu gruntu zajętego pod drogę gminną, domagając się zobowiązania organu do zawarcia umowy kupna. Spółka argumentowała, że część jej nieruchomości stanowi drogi dojazdowe, a organ nie odpowiada na jej wnioski w tej sprawie. W aktach sprawy znajdowała się uchwała zaliczająca ulicę do dróg gminnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej kwotę uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] "[...]" Sp. z o.o. w M. na bezczynność Prezydenta Miasta M. w przedmiocie wykupu gruntu zajętego pod drogę gminną postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z dnia [...] r. [...] "[...]" Sp. z o.o. w M. wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach ze skargą na bezczynność Prezydenta Miasta M. w przedmiocie wykupu gruntu zajętego pod drogę gminną, wnosząc o zobowiązanie tego organu do dokonania transakcji zakupu tego gruntu do końca [...] r. Uzasadniając skargę skarżąca podniosła, iż jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowych położonych w M., przy ul. [...]. Nieruchomości te w około 1/3 powierzchni stanowią drogi dojazdowe, ustawowo zaliczone do kategorii dróg publicznych. Mając na uwadze tę okoliczność strona skarżąca w [...] r. wystąpiła do Urzędu Miasta z wnioskiem o wszczęcie postępowania mającego na celu doprowadzenie do zgodności stanu rzeczywistego ze stanem prawnym. Powołując się na brak odpowiedzi lub znaczy upływ czasu w jej udzieleniu przez organ na dalszą korespondencję w tej sprawie strona skarżąca uznała, iż posiada tym samym uprawienie do wniesienia w tym przedmiocie skargi do sądu administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy uchwałą z dnia [...] r., nr [...] ul. [...] w M. zaliczona została do kategorii dróg gminnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył: Zakres kognicji sądów administracyjnych określają przepisy art. 3, art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie ustawy. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 a tego przepisu. Oznacza to, iż bezczynność ta może dotyczyć jedynie sytuacji, w których organ nie wydaje decyzji administracyjnych, niektórych postanowień (w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także rozstrzygających co do istoty, ponadto wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie) oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Oznacza to, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej wówczas, gdy podejmowana jest ona w formie władczego rozstrzygnięcia, kształtującego prawa lub obowiązki stron. Nie zawsze zatem działania lub zaniechania organów administracji publicznej objęte będą kognicją sądów administracyjnych. Brak właściwości tych sądów nastąpi np. wówczas, gdy organy administracji publicznej podejmą działania jako podmioty uczestniczące w obrocie cywilnoprawnym. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć wymaga, że zakreślona przez stronę skarżącą bezczynność Prezydenta Miasta M. nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Strona skarżąca wnosi bowiem o wykup przez gminę gruntu zajętego pod drogę publiczną. Występuje wobec tego o zawarcie umowy mającej charakter cywilnoprawny, regulowanej przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 ze zm.). Czynność ta oraz związana z nią ewentualna bezczynność organu nie podlega zatem kognicji sądów administracyjnych, które nie sprawują kontroli działań wynikających ze stosunków cywilnoprawnych, kształtowanych przez strony w sposób umowny. Mając na uwadze powyższe okoliczności skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło