II SAB/Gl 50/09
WyrokWSA w Gliwicach2009-11-27
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Iwona Bogucka, Leszek Kiermaszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, pomimo podejmowanych przez niego działań związanych z wyłonieniem geodety?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, ponieważ mimo upływu znacznego czasu od uchylenia poprzednich decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, nie podjął skutecznych działań w celu zakończenia postępowania, w tym wyłonienia geodety. Powoływanie się na trudności w zamówieniu publicznym nie usprawiedliwia bezczynności organu, zwłaszcza gdy nie podjęto próby wyłonienia geodety w innych trybach lub nie wyjaśniono wartości zamówienia. W związku z tym, sąd zobowiązał Wójta do wydania aktu kończącego postępowanie w terminie dwóch miesięcy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy W. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Wójt Gminy pozostawał bezczynny pomimo zażaleń skarżącego i wyznaczonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze terminów. Wójt Gminy argumentował, że postępowanie zostało umorzone, a następnie uchylone przez SKO, a następnie ponownie umorzone, a następnie uchylone przez SKO i przekazane do ponownego rozpatrzenia. Wójt powoływał się na trudności w wyłonieniu geodety w trybie zamówień publicznych, co skutkowało przedłużeniem terminu załatwienia sprawy. Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Wójta Gminy W. do wydania aktu kończącego postępowanie o rozgraniczenie w terminie dwóch miesięcy od dnia zwrotu akt organowi. Zasądzono od Wójta Gminy W. na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.), Protokolant St. sekr. Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2009 r. sprawy ze skargi C. S. na bezczynność Wójta Gminy W. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości 1. zobowiązuje Wójta Gminy W. do wydania aktu kończącego postępowanie o rozgraniczenie wszczęte postanowieniem Wójta Gminy W. z dnia [...] r. – w terminie dwóch miesięcy od dnia zwrotu akt organowi, 2. zasądza od Wójta Gminy W. na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
C.S. w piśmie z dnia [...], sprecyzowanym w dniu [...], wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy W. polegającą na niezałatwieniu sprawy o rozgraniczenie nieruchomości położonej w Parkoszowicach, gmina Włodowice, stanowiącej działkę nr [...] z sąsiednimi nieruchomościami, w tym działką nr [...] stanowiącą jego własność.
Skarżący wskazał, że Wójt Gminy pozostaje bezczynny i to pomimo kierowanych do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. zażaleń na niezałatwienie tej sprawy w terminie. Organ pierwszej instancji nie wydaje decyzji o rozgraniczaniu nieruchomości nawet po wyznaczeniu mu przez Kolegium terminu do załatwienia sprawy, który upłynął w dniu [...].
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o jej oddalenie wskazując, że wydaną przez niego decyzją z dnia [...] nr [...] orzeczono o rozgraniczeniu działki nr [...], stanowiącej własność T. i R.G., z sąsiednimi działkami nr [...] (będącej własnością skarżącego) oraz [...], [...] i [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] stwierdziło jednakże nieważność powyższej decyzji o rozgraniczeniu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wójt Gminy wydał w dniu [...] decyzję o umorzeniu, jako bezprzedmiotowego, postępowania o rozgraniczenie przyjmując, że wnioskodawcy T. i R.G. nie są już zainteresowani kontynuowaniem tego postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., na skutek odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Następnie Wójt Gminy Włodowice stwierdził, że sprawa o rozgraniczenie nie może zostać załatwiona z powodu niemożności wyznaczenia geodety do przeprowadzenia czynności ustalenia przebiegu granic. Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy – Prawo zamówień publicznych skierowano zaproszenia do udziału w postępowaniu celem wyłonienia geodety ( [...] do [...] osób i [...] do [...] osób), pomimo tego nie wpłynęła żadna oferta ze strony geodety. Mając to na względzie w dniu [...] w trybie art. 36 § 1 Kpa zawiadomiono strony o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do czasu wyłonienia uprawnionego geodety.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Na wstępie zauważyć przyjdzie, że skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna, jako że przed jej wniesieniem do sądu administracyjnego skarżący wyczerpał na drodze administracyjnej środek zwalczający bezczynność organu w postaci zażalenia do organu wyższego stopnia. Niezależnie bowiem od zażalenia złożonego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. jeszcze przed wydaniem przez ten organ decyzji o uchyleniu rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie rozgraniczeniowe z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, skarżący w piśmie z dnia [...] ponowił zarzut bezczynności organu pierwszej instancji. Aczkolwiek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. przekazało to pismo ( podobnie jak późniejsze z dnia [...]). Radzie Gminy W., to jednak z uwagi na jego treść niewątpliwie kwalifikuje się do potraktowania go jako zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 Kpa, na niezałatwienie sprawy w terminie ustalonym uprzednio przez Kolegium na dzień [...].
Z merytorycznych względów skarga jest usprawiedliwiona. Na obecnym etapie postępowania nie może być i nie jest kwestionowane, że w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości rzeczą Wójta Gminy W. jest zakończyć postępowanie w tym przedmiocie wszczęte postanowieniem z dnia [...]. Wskazał już na to organ odwoławczy w uzasadnieniu kasacyjnej decyzji z dnia [...] oraz w postanowieniu wyznaczającym organowi pierwszej instancji termin na zakończenie sprawy.
Zgodzić się trzeba z Wójtem Gminy W., że chociaż zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast ) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony i do tych organów należy podjęcie decyzji kończącej postępowanie rozgraniczeniowe, to jednak w toku tego postępowania czynności ustalenia przebiegu granic wykonuje geodeta. Wymaga to uprzedniego wyłonienia geodety, a następnie – jak wymaga tego art. 31 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne – udzielenie geodecie upoważnienia do przeprowadzenia tych czynności.
Nie może jednak ujść z pola widzenia, że sprawa o rozgraniczenie nieruchomości, podobnie jak każda inne sprawa administracyjna, winna być załatwiona bez zbędnej zwłoki ( art. 35 § 1 Kpa ), z tym, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego winno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania ( art. 35 § 3 Kpa ). W rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę zakres wymaganych czynności wynikający z treści decyzji stwierdzającej nieważność dotychczasowej decyzji o rozgraniczeniu oraz kasacyjnej decyzji z przekazaniem sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, można i trzeba przyjąć, że zakończenie postępowania przez wydanie decyzji było możliwe w dwumiesięcznym terminie, liczonym od daty zwrotu akt Wójtowi Gminy przez organ odwoławczy, co nastąpiło w dniu [...]. Tymczasem pomimo upływu [...] sprawa nie została dotychczas załatwiona decyzyjnie, co więcej, nie doszło nawet do wyznaczenia geodety do przeprowadzenia czynności ustalenia przebiegu granic. Powoływanie się przez Wójta Gminy na trudności związane z wyznaczeniem geodety wobec konieczności udzielenia zamówienia w trybie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych ( Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 ze zm.) nie usprawiedliwia bezczynności organu. Zwrócić należy uwagę na to, że organ wobec bezskuteczności pierwszego zamówienia dokonanego w trybie zaproszenia do składania ofert przez wykonawców (geodetów ), nie ponowił zamówienia w innym trybie, decydując się w zamówieniu drugim na tę samą formę przetargu ograniczonego. Co więcej, z przedstawionych akt administracyjnych wynika, że po dniu [...] Wójt Gminy odstąpił od dalszych czynności związanych z wyznaczeniem geodety, ograniczając się do poinformowania stron, że " pomimo dwukrotnego składania zapytania ofertowego nie udało się wyłonić geodety". Nie można więc w takiej sytuacji skutecznie twierdzić, że opóźnienie w załatwieniu sprawy w dwumiesięcznym terminie spowodowane było wyłącznie przyczyną niezależną od organu, a zatem by termin przewidziany na załatwienie sprawy uległ wstrzymaniu ( art. 35 § 4 Kpa ). Na marginesie jedynie zauważyć przyjdzie, że powoływanie się przez organ na przepis art. 4 pkt 8 ustawy – Prawo zamówień publicznych jest o tyle chybione, że w żaden sposób nie wyjaśniono, czy wartość zamówienia przekracza lub nie przekracza wyrażonej w złotych równowartości kwoty 14.000 euro.
Z tych wszystkich powodów Sąd doszedł do przekonania, że Wójt Gminy W. pozostaje bezczynny w załatwieniu sprawy o rozgraniczenie, wszczętej postanowieniem tegoż organu z dnia [...]. Stwarza to podstawę do uwzględnienia skargi na mocy art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jak już wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lipca 1997 r., sygn. akt SA/Ka 2492/05 ( ONSA 1998 r. nr 4, poz. 118) organ administracji w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym na podstawie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne może wydać trzy rodzaje decyzji : decyzję o rozgraniczeniu ( art. 33 ust. 1), decyzję o umorzeniu tego postępowania w związku z zawarciem przez strony ugody przed upoważnionym geodetą ( art. 105 § 1 Kpa w związku z art. 31 ust. 4 ) albo decyzję o umorzeniu postępowania i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi ( art. 34 ust. 2 ). Mając to na uwadze uwzględniając skargę należało zobowiązać Wójta Gminy do wydania aktu ( decyzji ) kończącego postępowanie w terminie dwóch miesięcy od dnia zwrotu akt organowi. W ocenie sądu jest to termin umożliwiający merytoryczne zakończenie postępowania po uprzednim wyłonieniu i wyznaczeniu geodety. Stosownie do treści art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, które sprowadzają się do wpisu od skargi.
Kierując się oceną zawartą w niniejszym wyroku po zwrocie akt administracyjnych Wójt Gminy podejmie czynności w sprawie o rozgraniczenie, w pierwszej kolejności dążyć będzie do wyznaczenia uprawnionego geodety. Będzie miał przy tym organ na uwadze, że tryb zaproszenia do składania oferty przez wykonawców nie jest jedynym trybem pozwalającym na wyłonienie geodety do czynności ustalania przebiegu granic na podstawie ustawy Prawo zamówień publicznych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło