II SAB/Gl 73/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bonifacy Bronkowski po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. R. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie zwrotu poniesionych kosztów za prawo jazdy p o s t a n a w i a odrzucić skargę. W piśmie z dnia [...] r., uzupełnionym następnie pismem z dnia [...] r. skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. W. R. zawarł szereg zarzutów skierowanych przeciwko Staroście B. oraz Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w K., domagając się jednocześnie przekazania sprawy do sądu administracyjnego. Organ przekazał ww. pisma wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Na podstawie zarządzenia z dnia [...]r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi przez dokładne oznaczenie przedmiotu skargi, w szczególności wskazanie, czy skarży on bezczynność Starosty B. czy też może bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., oraz przez podanie na czym ta bezczynność polega (jakiego konkretnie aktu – decyzji, postanowienia lub innego aktu nie wydaje organ). Dla dokonania powyższej czynności wyznaczono siedmiodniowy termin, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] r. W piśmie z dnia [...]r. skarżący oświadczył, że wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o podjęcie decyzji w sprawie zwrotu poniesionych kosztów na prawo jazdy oraz wyjaśnienie dlaczego nie został dopuszczony do egzaminu na kat. "D". Ponadto oskarżył Starostwo Powiatowe w B. oraz Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w K. m.in. o bezprawne podważanie ważności dokumentu zawodowego prawa jazdy wydanego przez "A", "krętactwo, matactwo i bezczelność, dyskryminację". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz., 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§2) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Przedmiotowy zakres tej kontroli określony został w art. 3 tej ustawy. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 tego przepisu. Oznacza to, iż bezczynność ta może dotyczyć jedynie sytuacji, w których organ nie wydaje decyzji administracyjnych, niektórych postanowień (w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także rozstrzygających co do istoty, ponadto wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie) oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przepis ten wymienia akty w sposób wyczerpujący, tym samym skarga wniesiona na bezczynność organu administracji publicznej wykraczającą poza ten zakres przedmiotowy określony w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. jest niedopuszczalna i podlegać musi odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. W ocenie Sądu zarzuty podniesione w skardze nie dotyczą bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. rozumianej jako niepodejmowanie przez ten organ nakazanych prawem aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Przedstawione w skardze żądania dotyczące zwrotu poniesionych kosztów na prawo jazdy, wyjaśnienie dlaczego skarżący nie został dopuszczony do egzaminu na kat. "D", czy też zarzut bezprawnego podważania ważności dokumentu zawodowego prawa jazdy wydanego przez "A", "krętactwa, matactwa i dyskryminacji", nie mieszczą się w zakresie kognicji sądu administracyjnego. W konsekwencji, przedmiot niniejszej sprawy, jak i powyższa skarga nie mieszczą się w katalogu określonym w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd administracyjny może rozpatrywać skargi na bezczynność organów administracyjnych tylko wtedy, gdy skarga ta dotyczy spraw o charakterze administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 1996 r., sygn. akt III SAB 38/95, M.Podat. [...]).Takiego charakteru nie posiada w szczególności żądanie zwrotu kosztów poniesionych w związku z przystąpieniem w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w K. do teoretycznej części egzaminu na prawo jazdy. Należy bowiem zważyć, że jednostka ta jako samorządowa wojewódzka osoba prawna (art. 116 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym – Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm., zwanej dalej Prawem o ruchu drogowym) prowadzi samodzielną gospodarkę finansową. Dlatego też żądanie to ma zdaniem Sądu charakter cywilnoprawny. Do innych aktów lub czynności o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a., należałoby zaś zaliczyć działania związane z opłatą w kwocie [...] zł za druk prawa jazdy, uiszczonej przez skarżącego na rachunek Starostwa Powiatowego w B., która jednakże została mu zwrócona w dniu [...]r. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Nie oznacza to jednak zdaniem Sądu, że skarżący był pozbawiony prawa merytorycznego wyjaśnienia jego sytuacji prawnej związanej z otrzymaniem polskiego prawa jazdy w zamian za prawo jazdy wydane za granicą, a to zgodnie z treścią art. 94 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym. Z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że przeszkodę w tym względzie stanowiła odmowa dopuszczenia skarżącego przez Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w K. do teoretycznej części egzaminu na prawo jazdy kategorii D i w konsekwencji nieprzedstawienie w Starostwie Powiatowym w B. potwierdzenia zdania takiego egzaminu. Jeżeli skarżący uważał, że odmowa ta była bezprawna to powinien wystąpić ze skargą do sądu administracyjnego na czynność tego Ośrodka polegającą na odmowie dopuszczenia do egzaminu. Wcześniej zgodnie z treścią art. 52 § 3 ustawy p.p.s.a. powinien wezwać ten Ośrodek reprezentowany przez jego Dyrektora do usunięcia naruszenia prawa. Powinien to uczynić w terminie [...] dni od dnia, w którym dowiedział się o odmowie dopuszczenia do egzaminu. Działanie Ośrodka w tym zakresie należało bowiem uznać za działanie w zakresie administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Tak też powinien postąpić skarżący, gdyby ponownie nie został dopuszczony do takiego egzaminu. Dopiero w dalszej kolejności mógłby wystąpić w terminie określonym w art. 53 § 2 ustawy p.p.s.a. ze skargą do sądu administracyjnego. Niezależnie od tego skarżący mógł zwrócić się o interwencję i wyjaśnienie działań Ośrodka do Zarządu Województwa [...] jako sprawującego nad tą jednostką nadzór (art. 116 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym). W świetle obowiązujących przepisów prawa brak jest natomiast zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że kompetencje kontrolne i nadzorcze w tym zakresie przysługują Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w K., względnie Staroście B., do których to organów występował skarżący. Skarżący mógł też i może wystąpić ze skargą na bezczynność Starosty B. (po wcześniejszym złożeniu zażalenia do SKO w K. w trybie art. 37 kpa), której przedmiotem powinna być nie działalność lub bezczynność WORD w K., a bezczynność Starosty w załatwieniu wniosku skarżącego o wymianę posiadanego prawa jazdy wydanego za granicą na polskie prawo jazdy – w zakresie uprawnień związanych z kategorią D. Starosta powinien bowiem spowodować, chociażby działając za pośrednictwem organu sprawującego nadzór nad WORD w K., aby zostało zrealizowane jego skierowanie do poddania skarżącego teoretycznemu egzaminowi również w zakresie prawa jazdy kategorii D. Zdaniem Sądu z obowiązujących przepisów nie wynika, aby WORD przysługiwało prawo kwestionowania takiego skierowania pod względem merytorycznym, co w istocie nastąpiło. Nie ulega też wątpliwości, że wniosek skarżącego z dnia [...] r. o wymianę prawa jazdy również w zakresie kategorii D nie został dotychczas przez Starostę B. rozpoznany. Z akt nie wynika przy tym, aby w tym przedmiocie postępowanie administracyjne zostało zawieszone.